Analysis of financial performances of construction companies traded in BIST with TOPSIS method

Öz

The construction sector is of great importance for the Turkish economy because of its employment and its connection to many business sectors. For this reason, the construction sector is chosen as the subject of the study. This study aims to measure the financial performances of 9 enterprises traded in the construction and public works sector in Borsa Istanbul (BIST) with the support of financial ratios. For this purpose, the financial performances of 9 enterprises between 2015-2019 are measured by TOPSIS (a technique for Order Preference by Similarity to Ideal Solution). First, eight ratios determined from liquidity, leverage, activity, and profitability were calculated individually for each business. Then, financial performance rankings of 9 enterprises operating in the construction and public works sector are made, and it is found that the performance rankings of the enterprises are similar over the years.

Anahtar Kelimeler

• TOPSIS Method
• Financial Performance
• Construction Sector

BIST’de işlem gören inşaat işletmelerinin finansal performanslarının TOPSIS yöntemi ile analizi

Öz

İnşaat sektörü, gerek sağladığı istihdam gerekse birçok iş koluyla bağlantılı olması sebebiyle Türkiye ekonomisi için büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle çalışmanın konusu olarak inşaat sektörü seçilmiştir. Bu çalışmanın amacı, Borsa İstanbul’da (BIST) inşaat ve bayındırlık sektöründe işlem gören 9 işletmenin finansal performansını finansal oranlar yardımıyla ölçmektir. Bu amaçla 9 işletmenin 2015-2019 yılları arasındaki finansal performansı TOPSIS yöntemiyle ölçülmüştür. İlk olarak likidite, kaldıraç, faaliyet ve karlılık oranlarından belirlenen 8 oran her işletme için tek tek hesaplanmıştır. Çalışma sonucunda inşaat ve bayındırlık sektöründe faaliyette bulunan 9 işletmenin söz konusu döneme ilişkin finansal performans sıralamaları yapılmış ve işletmelerin yıllar itibariyle performans sıralamalarının benzerlik gösterdiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• TOPSIS yöntemi
• finansal performans
• inşaat sektörü

Kaynakça

1. Akal, Z. (2002). İşletmelerde Performans Ölçüm ve Denetimi Çok Yönlü Performans Göstergeleri. Miili Prodüktivite Merkezi Yayınları.
2. Akgün, M. & Soy Temür, A. (2016). BIST Ulaştırma Endeksine Kayıtlı Şirketlerin Finansal Performanslarının Topsis Yöntemi ile Değerlendirilmesi. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, ICAFR 16 Özel Sayısı, 173-186.
3. Akyüz, Y., Bozdoğan, T. & Hantekin, E. (2011). TOPSIS Yöntemiyle Finansal Performansın Değerlendirilmesi ve Bir Uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 13(1), 73-92.
4. Ru Wu, C., Tsai Lin, C. & Hsuan Tsai, P. (2008). Financial Service of Wealth Management Banking:Balanced Scorecard Approach . Journal of Social Sciences, 4(4), 255-263. https://doi.org/10.3844/jssp.2008.255.263
5. Hwang, C.L. & Yoon, K. (1981). Multiple Attribute Decision Making Methods and Applications A State-of-the-Art Survey. Springer.
6. Dalkılıç, B. & Aşkın, M. (2021, 18.Mart). Gayrimenkul ve Konut Sektörüne Bakış. https://www.emlakkonut.com.tr/_Assets/Upload/Images/file/Yatirimci/sektorRaporu/EKGYO-Sektor-Raporu-aralik-2018.pdf
7. Dedania, H. V., Shah, V. & Sanghvi, R. (2015). Portfolio Management: Stock Ranking by Multiple Attribute Decision Making Methods. Technology and Investment, 6(04), 141-150. https://doi.org/10.4236/ti.2015.64016
8. Demireli, E. (2010). TOPSIS Çok Kriterli Karar Verme Sistemi: Türkiye'deki Kamu Bankaları Üzerine Bir Uygulama. Girişimcilik ve Kalkınma Dergisi, 5(1), 102-112.

9. Dumanoğlu, S. & Ergül, N. (2010). İMKB’de İşlem Gören Teknoloji Şirketlerinin Mali Performans Ölçümü. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (48), 101-111.
10. Kandemir, T. & Karataş, H. (2016). Ticari Bankaların Finansal Performanslarının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile İncelenmesi: Borsa İstanbul’da İşlem Gören Bankalar Üzerine Bir Uygulama (2004-2014). İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 5(7), 1766-1776.
11. Kaya, A. & Gülhan, Ü. (2010). Küresel Finansal Krizin İşletmelerin Etkinlik ve Performans Düzeylerine Etkileri: 2008 Finansal Kriz Örneği. İstanbul Üniversirtesi İktisat Fakültesi Ekonometri ve İstatistik Dergisi, 0 (11), 61-89.
12. Köseoğlu, M. A. (2005). Kamu İktisadi Teşebbüslerinde Performans Ölçümü. [Devlet Planlama Teşkilatı Uzmanlık Tezleri]. T.C. Başbakanlık Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı.
13. Neely, A., Gregory , M. & Platts, K. (1995). Performance Measurement System Design A Literature Review and Research Agenda. International Journal of Operations & Production Management, 15(4), 80-116. https://doi.org/10.1108/01443579510083622
14. Opricovic, S. & Tzeng, G.-H. (2004). The Compromise Solution by MCDM methods: A Comperative Analysis of VIKOR and TOPSIS. European Journal of Operational Research, 156(2), 445-455. https://doi.org/10.1016/S0377-2217(03)00020-1
15. Orçun, Ç. & Eren, B. S. (2017). TOPSIS Yöntemi ile Finansal Performans Değerlendirmesi: XUTEK Üzerinde Bir Uygulama. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (75), 139-154. https://doi.org/10.25095/mufad.399899
16. Özdemir, M. (2014). Operasyonel Yönetsel ve Stratejik Problemlerin Çözümünde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri. Dora Basım-Yayın Dağıtım.
17. Şahin, İ. E. & Karacan, K. B. (2019). BIST’te İşlem Gören İnşaat İşletmelerinin Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Finansal Performans Ölçümü. International Journal of Multidisciplinary Studies and Innovative Technologies, 3(2), 162-172.
18. Tufan, C. & Kılıç, Y. (2019). Borsa İstanbul'da İşlem Gören Lojistik İşletmelerinin Finansal Performanslarının TOPSIS ve VIKOR Yöntemleriyle Değerlendirilmesi. C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 20(1), 119-137.
19. Tzeng, G.-H. & Huang, J.-J. (2011). Multiple Attribute Decision Making. CRC Press.
20. Ustasüleyman, T. (2009). Bankacılık Sektöründe Hizmet Kalitesinin Değerlendirilmesi: Ahs-Topsis Yöntemi. Bankacılar Dergisi, (69), 33-44.
21. Uygurtürk, H. & Korkmaz, T. (2012). Finansal Performansın TOPSIS Çok Kriterli Karar Verme Yöntemi ile Belirlenmesi: Ana Metal Sanayi İşletmeleri Üzerine Bir Uygulama. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 7(2), 95-115.
22. Wu, M. & Liu, Z. (2011). The supplier selection application based on two methods: VIKOR algorithm with entropy method and Fuzzy TOPSIS with vague sets method. Journal International Journal of Management Science and Engineering Management, 6(2), 109-115. https://doi.org/10.1080/17509653.2011.10671152
23. Yayar, R. & Baykara, H. V. (2012). TOPSIS Yöntemi ile Katılım Bankalarının Etkinliği ve Verimliliği Üzerine Bir Uygulama. Business and Economics Research Journal, 3(4), 21-42.
24. Yılmaz, T., Kaygın, E. & Gerekan, B. (2016). Gıda Maddeleri Sanayii Sektröründe Faaliyet Gösteren İşletmelerin Finansal Performansının TOPSIS Yöntemi ile Ölçülmesi: BIST Örneği. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, (33), 609-623. https://doi.org/10.16992/ASOS.6506