Araştırma Makalesi

Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması

Cilt: 25 Sayı: 2 24 Haziran 2023
PDF İndir
EN TR

Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması

Öz

Bu çalışmanın ana amacı firma performansı, müşteri tatmini, iş tatmini ve kişilik, öz liderlik, girişimcilik ilişkisini ortaya çıkarmaktır. Esnaf ve sanatkârlarla ilgili olarak yapılmış olan bu çalışmada firma performansı, müşteri tatmini, iş tatmini, kişilik, öz liderlik ve girişimcilik kavramları araştırma değişkenlerini oluşturmaktadır. Girişimcilik tutkusu, girişimcilik faaliyeti, girişimcilik yönelimi, girişimcilik öz yeterliliği genel olarak girişimcilik değişkeni bağlamında kullanılmıştır. Beş faktör kişilik ile proaktif kişilik ise kişilik değişkeni için kullanılmıştır. Kişilik, öz liderlik ve girişimciliğin müşteri tatmini ve iş tatmini üzerindeki etki düzeyi araştırma modelinin ilk bölümünü oluşturmaktadır. Müşteri tatmini ve iş tatmininin firma performansı üzerindeki etkisi ise modelin ikinci bölümünü oluşturmaktadır. Esnaf ve sanatkâr olarak Kahramanmaraş’ta yerleşik 555 işletme ile çalışma gerçekleştirilmiştir. Hipotezler regresyon analizi ile test edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre girişimcilik tutkusunun alt boyutlarından icat etme, kurma ve geliştirme, girişimcilik faaliyeti, girişimcilik yönelimi, girişimcilik öz yeterliliği, öz liderlik stratejilerinden yapıcı düşünce stratejisi, beş faktör kişilik tiplerinden dışa dönüklük, duygusal kararlılık ve deneyime açıklık, proaktif kişilik iş tatminini pozitif ve anlamlı olarak etkilemektedir. Girişimcilik tutkusunun alt boyutlarından icat etme, girişimcilik faaliyeti, girişimcilik yönelimi, girişimcilik öz yeterliliği, öz liderlik stratejilerinden davranış odaklı stratejiler, beş faktör kişilik tiplerinden dışa dönüklük ve proaktif kişilik müşteri tatminini pozitif ve anlamlı olarak etkilemektedir. Ayrıca, iş tatmini ve müşteri tatmininin firma performansını pozitif ve anlamlı olarak etkilediği sonuçlarına ulaşılmıştır. Diğer değişkenler için anlamlı etki oluşmadığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

Girişimcilik, öz liderlik, kişilik, iş tatmini, müşteri tatmini, firma performansı

Teşekkür

Bu araştırma makalesi verileri 2020 yılı öncesinde toplanmış olup danışmanlığını Prof. Dr. İsmail BAKAN’ın yaptığı Dr. M. Tuncer OKUMUŞ tarafından hazırlanan “Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Özliderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Alan Araştırması” isimli doktora tezinden üretilmiştir.

Kaynakça

  1. Abid, G., Arya, B., Arshad, A., Ahmed, S. ve Farooqi, S. (2021). Positive personality traits and self-leadership in sustainable organizations: mediating influence of thriving and moderating role of proactive personality. Sustainable Production and Consumption, 25, 299-311.
  2. Aburayya, A., Marzouqi, A., Alawadhi, D., Abdouli, F. ve Taryam, M. (2020). An empirical investigation of the effect of employees’ customer orientation on customer loyalty through the mediating role of customer satisfaction and service quality, Management Science Letters, 10(10), 2147-2158.
  3. Ahmad, N. ve Seymour R. G. (2008). Defining entrepreneurial activity: Definitions supporting frameworks for data collection, OECD Statistics Working Papers, 2008(1), OECD Publishing. doi:10.1787/243164686763
  4. Alkan, N. (2007). Beş faktör kişilik ölçegi’ nin geçerlik ve güvenirlik çalısması. Ankara: Yayınlanmamış Araştırma.
  5. Altınay, L. ve Wang, C. L., (2011). The influence of an entrepreneur's socio-cultural characteristics on the entrepreneurial orientation of small firms. Journal of Small Business and Enterprise Development, 18(4), 673-694.
  6. Alvarez, S. A. ve Barney, J. B. (2007). Discovery and creation: Alternative theories of entrepreneurial action. Strategic Entrepreneurship Journal, 1(1-2), 11-26.
  7. Bano, S. ve Siddiqui, D.A. (2019). Culturally-endorsed leadership, social cognition, and entrepreneurial orientation: an empirical inquiry. 1-39, SSRN: https://ssrn.com/abstract=3510946 (Erişim tarihi: 10.08.2020).
  8. Bateman, T. S. ve Crant, J. M. (1993). The proactive component of organizational behavior: A measure and correlates. Journal of Organizational Behavior, 14(2), 103-118.
  9. Bayat, G. (2019). Beş faktör kişilik özellikleri ve konaklama işletmeleri çalışanları kişilik özelliklerinin iş doyumu düzeyleri üzerindeki etkisi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 11(3), 1575-1588.
  10. Bender, K. A. ve Heywood, J. S. (2006). Job satisfaction of the highly educated: The role of gender, academic tenure, and earnings. Scottish Journal of Political Economy, 53(2), 253-279.

Kaynak Göster

APA
Okumuş, M. T., & Bakan, İ. (2023). Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(2), 610-636. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1057480
AMA
1.Okumuş MT, Bakan İ. Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması. AKÜSBD. 2023;25(2):610-636. doi:10.32709/akusosbil.1057480
Chicago
Okumuş, Mustafa Tuncer, ve İsmail Bakan. 2023. “Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 25 (2): 610-36. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1057480.
EndNote
Okumuş MT, Bakan İ (01 Haziran 2023) Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 25 2 610–636.
IEEE
[1]M. T. Okumuş ve İ. Bakan, “Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması”, AKÜSBD, c. 25, sy 2, ss. 610–636, Haz. 2023, doi: 10.32709/akusosbil.1057480.
ISNAD
Okumuş, Mustafa Tuncer - Bakan, İsmail. “Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 25/2 (01 Haziran 2023): 610-636. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1057480.
JAMA
1.Okumuş MT, Bakan İ. Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması. AKÜSBD. 2023;25:610–636.
MLA
Okumuş, Mustafa Tuncer, ve İsmail Bakan. “Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 25, sy 2, Haziran 2023, ss. 610-36, doi:10.32709/akusosbil.1057480.
Vancouver
1.Mustafa Tuncer Okumuş, İsmail Bakan. Esnaf ve Sanatkârlarda Firma Performansı Sarmalında Bireysel Etkenlerle (Girişimcilik, Öz Liderlik, Kişilik) İş Tatmini ve Müşteri Tatmini İlişkisi: Kahramanmaraş’ta Bir Alan Araştırması. AKÜSBD. 01 Haziran 2023;25(2):610-36. doi:10.32709/akusosbil.1057480