Araştırma Makalesi

Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları

Cilt: 28 Sayı: 3 25 Eylül 2026
PDF İndir
TR EN

Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları

Öz

Toplumların kendilerine ait kimliklerini, karakteristik özelliklerini, davranış ve düşünce yapılarını, gelenek ve göreneklerini ifade eden ve halk kültürü adı altında birleşen tüm bu kültürel olguların aktarımında kullanılan çeşitli yöntemler olmakla birlikte kullanılan en yaygın kanallardan birisi halkın kendi üretimi olan halk müzikleridir. Halkın başından geçen önemli olayların anlatıldığı, duygu, düşünce ve hislerin betimlenerek ifade edildiği, halkın günlük yaşamdaki uğraşlarının konu alındığı halk müzikleri toplumların kimlik inşasında önemli rol oynamaktadır. Halk müziklerinin yaşatılması, korunması ve aktarılması görevini üstlenen toplumun gönüllü kültür aktarım elçileri olan mahalli sanatçılar ise yapmış ve yapmakta oldukları önemli hizmetler neticesinde halkın öz kültürünün nesiller boyunca yaşatılmasına ve aktarılmasına aracı olmaktadırlar. Uşak ili özelinde gerçekleştirilen bu çalışma neticesinde Uşaklı mahalli sanatçı Mehmet Karadedeli’nin Uşak halk müziğine ve bu doğrultuda halk kültürüne yapmış olduğu katkılar araştırılıp incelenerek ortaya konulmuştur. Yapmış olduğu çalışmalar neticesinde il kültürünün yaşatılması ve aktarılması hususunda önemli katkılarda bulunan Karadedeli mahalli sanatçı olarak yöre ezgilerinin ve kültürünün sunumunda, kaynak kişi olarak halk kültürü ve halk müziği ürünlerinin aktarılmasında, derlemeci olarak kültürel ürünlerin kayıt altına alınarak yaşatılmasında, eğitimci olarak yeni nesillerin yetiştirilmesinde, besteci olarak ise müzikal ürün çeşitliliğinin sağlanmasında etkin rol oynamaktadır. Mahalli sanatçı, kaynak kişi, derlemeci, eğitimci ve besteci kimlikleriyle karşımıza çıkan Mehmet Karadedeli ile ilgili yapılmış olan bu çalışmada, biyografik verilerin yanı sıra halk kültürüne sağlamış olduğu katkılara yönelik elde edilen tüm veriler alt başlıklar halinde işlenerek sunulmuştur. Çalışma içeriğinde sunulan verilerin büyük çoğunluğu yarı yapılandırılmış görüşme tekniği çerçevesinde elde edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Halk Kültürü, Halk Müziği, Mahalli Sanatçı, Uşak, Mehmet Karadedeli

Etik Beyan

Bu çalışma Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimleri Bilimsel Araştırma Yayın ve Etiği Kurulu’nun 19.11.2021 tarihli 2021/374 numaralı etik kurul kararı doğrultusunda yapılmıştır. Yapılan bu çalışma 27.06.2022 tarihinde ikinci yazar Dr. Öğr. Üyesi Safiye YAĞCI danışmanlığında hazırlanıp birinci yazar Enes KIYAR tarafından sunulan “Uşaklı Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli ve Halk Kültürüne Katkıları Üzerine Bir İnceleme” başlıklı yüksek lisans tezinden türetilmiştir.

Kaynakça

  1. Arat, S. (2001). Türk halk müziğinde derleme (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Teknik Üniversitesi, İstanbul.
  2. Ark, O. F. ve Uzun, M. O. (2018). Geleneğin temsili bağlamında Afyonkarahisarlı mahalli sanatçı Abdullah Uluçelik ve halk kültürüne katkıları. The Journal of Academic Social Sciences, 6(81), 416-466. doi: 10.16992/ASOS.14328
  3. Artun, E. (2015). Türk halk bilimi. Adana: Karahan Kitabevi.
  4. Doğan, U. ve Eren, Z. (2024). Bayburtlu mahalli sanatçı Mustafa Ahıskalıoğlu: yaşamı ve sanatçı kimliği. The Journal of Academic Social Science, 12(157), 173-208. doi: 10.29228/ASOS.78093
  5. Ekici, M. (2013). Halk bilgisi (folklor) derleme ve inceleme yöntemleri (5. Baskı). Ankara: Geleneksel Yayıncılık.
  6. Karahasanoğlu, S. ve Yavuz, E. D. (2018). Müzikte araştırma yöntemleri. İstanbul: Berceste Yayınevi.
  7. Karasar, N. (2020). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar ilkeler teknikler (2. Yazım 35. Basım). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
  8. Koç, R. (2022). Dijitalleşen kültür ya da kültürün dijitalleşmesi: dijital kültür kavramı. Motif Akademi Halk Bilimi Dergisi, 15(38), 500-513. doi: 10.12981/mahder.1112610
  9. Kurubaş, B. (2021). Üstadlar harmanında bağlamanın icrâ serüveni. İstanbul: Efe Akademi Yayıncılık.
  10. Örnek, S.V. (2014). Türk halkbilimi. Bilgesu Ankara: Bilgesu Yayıncılık.

Kaynak Göster

APA
Kıyar, E., & Yağcı, S. (2026). Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 28(3), 720-736. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1863878
AMA
1.Kıyar E, Yağcı S. Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları. AKÜSBD. 2026;28(3):720-736. doi:10.32709/akusosbil.1863878
Chicago
Kıyar, Enes, ve Safiye Yağcı. 2026. “Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 (3): 720-36. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1863878.
EndNote
Kıyar E, Yağcı S (01 Eylül 2026) Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28 3 720–736.
IEEE
[1]E. Kıyar ve S. Yağcı, “Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları”, AKÜSBD, c. 28, sy 3, ss. 720–736, Eyl. 2026, doi: 10.32709/akusosbil.1863878.
ISNAD
Kıyar, Enes - Yağcı, Safiye. “Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 28/3 (01 Eylül 2026): 720-736. https://doi.org/10.32709/akusosbil.1863878.
JAMA
1.Kıyar E, Yağcı S. Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları. AKÜSBD. 2026;28:720–736.
MLA
Kıyar, Enes, ve Safiye Yağcı. “Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 28, sy 3, Eylül 2026, ss. 720-36, doi:10.32709/akusosbil.1863878.
Vancouver
1.Enes Kıyar, Safiye Yağcı. Mahalli Sanatçı Mehmet Karadedeli: Biyografisi ve Uşak Halk Kültürüne Katkıları. AKÜSBD. 01 Eylül 2026;28(3):720-36. doi:10.32709/akusosbil.1863878