Türkiye Ekonomisinde Sanayi ve Hizmet Sektörüne Yönelik Doğrudan Yabancı Yatırımlarının Belirleyicilerine İlişkin Karşılaştırmalı Ampirik Bir Analiz: (2005-2017)
Öz
Çalışmanın temel amacı Türkiye ekonomisinde sanayi ve hizmet sektörleri
açısından doğrudan yabancı yatırımları belirleyen faktörlerin ampirik olarak
araştırılmasıdır. Etkisi araştırılan değişkenler gelir, dışa açıklık oranı,
enflasyon, reel döviz kuru ve dünya büyüme oranıdır. Analiz 2005:1-2017:2
dönemini kapsamakta ve çeyrek dönemlik veriler kullanılmaktadır. Çalışmada
sınır testi ve ARDL yaklaşımı kullanılmaktadır. Analiz sonuçlarına göre, uzun
dönemde sanayi sektörüne yönelik doğrudan yabancı yatırım üzerinde dışa açıklık
oranı ve dünya ekonomik büyüme oranının pozitif, enflasyon ve reel döviz
kurunun negatif etkisi vardır. Uzun dönemde hizmet sektörüne yönelik doğrudan
yabancı yatırım üzerinde ise gelir, reel döviz kuru ve dünya ekonomik büyüme
oranı pozitif etki ortaya çıkarmaktadır. Bununla birlikte, dışa açıklık
oranının hizmet sektörüne yönelik doğrudan yabancı yatırımı üzerinde herhangi
bir etkisi bulunamamıştır.
Anahtar Kelimeler
Doğrudan yabancı yatırım,sanayi ve hizmet sektörü,sınır testi,ARDL
Kaynakça
- Alper, A. E. ve Oransay, G. (2016). Doğrudan Yabancı Yatırımların Belirleyicileri Üzerine Bir Analiz: Üst Orta Gelirli Ülkeler Grubu ile OECD Karşılaştırması, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 30(2): 303–318.
- Arbatli, E. (2011). Economic Policies and FDI Inflows to Emerging Market Economies, IMF Working Papers, No: C. 11. https://doi.org/10.5089/9781462306251.001
- Artan, S. ve Hayaloğlu, P. (2015). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımlarının Kurumsal Belirleyicileri: OECD Ülkeleri Örneği, Ege Akademik Bakis, 15(4), 551–551. https://doi.org/10.21121/eab.2015416654
- Bayar, Y. ve Öztürk, Ö. F. (2016). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları Girişlerinin Belirleyicileri Üzerine Bir Literatür İncelemesi, International Journal of Applied Economic and Finance Studies, 1(1): 60–85.
- Blonigen, B. A. (2005). A Review of the Empirical Literature on FDI Determinants, Atlantic Economic Journal, C. 33: 383–403.
- Buckley, P. J. ve Casson, M. (1981). The Optimal Timing of a Foreign Direct Investment, The Economic Journal, 91(361): 75–87.
- Çak, M. ve Karakaş, M. (2009). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımlarını Belirleyen Unsurlar ve Etkileri, Marmara Üniversitesi İİBF Dergisi, 26(1): 43–54.
- Dunning, J. H. (1993). Multinational Enterprises and the Global Economy, Addison Wesley, 3-13.
- Ellahi, N. (2011). Exchange Rate Volatility and Foreign Direct Investment (FDI) Behavior in Pakistan: A Time Series Analysis with Auto Regressive Distributed Lag (ARDL) Application, African Journal of Business Management, 5(29), 11656–11661. https://doi.org/10.5897/AJBM11.1676.
- Emir, M., Uysal, M. ve Doğru, B. (2013). Ülkenin Risklilik Durumu ile Ülkeye Gelen Doğrudan Yabancı Yatırım Arasındaki İlişki: Türkiye Örneği, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 27(2): 79–92.