Hatay’ın Anavatana Katılmasının Basında Ele Alınışı: Cumhuriyet Gazetesi Örneği
Öz
Hatay’ın Türkiye’ye katılımı, “Kırk asırlık Türk yurdu, düşman elinde
esir kalamaz” diyen Atatürk’ün belirleyip son aşamasına kadar bizzat yürüttüğü,
yaklaşık yirmi yıl süren uluslararası bir mücadele sonucunda gerçekleşen
Cumhuriyet tarihimizin en önemli sınır değişikliğidir. Birinci Dünya
Savaşı’ndan sonra Anavatan’dan ayrı kalan Hatay, 29 Haziran 1939’da Hatay
Meclisi’nin aldığı kararla Türkiye’ye katılıncaya kadar çözülmesi gereken bir
sorun olarak Türkiye’deki herkesin en önemli gündemi olmuştur. Dönemin
gazeteleri, Hatay (Sancak) sorununu en başından itibaren yakından takip ederek
süreçle ilgili her tür gelişmeye gerek haber gerekse köşe yazısı olarak
yayınlarında sıkça yer vermişlerdir. Bu bağlamda, o dönemde en çok okunan, en
etkili gazetelerden biri olan Cumhuriyet gazetesinin bu konuya yaklaşımı son
derece önemlidir. Dolayısıyla, özellikle Hatay’ın Türkiye’ye iltihak kararından
sonra Cumhuriyet gazetesinde yer alan haber ve yorumlar, söylemsel bakımdan
büyük önem taşımaktadır. Bu çalışma; Hatay’ın Anavatan’a katıldığı günlerde söz
konusu olan gelişmelerin basında hangi boyutuyla ele alındığını, konunun işleniş biçimini ve
konuyla ilgili yorumları dönemin en önemli gazetelerinden biri olan Cumhuriyet gazetesi
örneğinde ortaya koymayı ve Cumhuriyet gazetesinin konuya yaklaşımını söylemsel
boyutuyla yansıtmayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda, Cumhuriyet gazetesinin
29 Haziran-29 Temmuz 1939 tarihleri arasında yayınlanan nüshaları taranarak
Hatay’ın iltihak kararıyla ilgili haberler ve köşe yazıları, Teun van Dijk’ın
eleştirel söylem analizi yöntemi ile incelenmiş, bunların arka planındaki
söylem ortaya konulmuştur.
Anahtar Kelimeler
Hatay (Sancak) sorunu,Cumhuriyet Gazetesi,iltihak,Hatay’ın ilhakı
Kaynakça
- Akçora, Ergünöz (1995). Hatay'ın Anavatan'a İlhakının Türk Dış Politikasındaki Yeri, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 32/Temmuz: 379-405.
- Atabey, Figen (2015). Hatay’ın Anavatana Katılma Süreci, Avrasya Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 7(4): 192-209.
- Dayı, S. Esin (2002). Hatay Devleti ve Hatay’ın Anavatana Katılması, Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 19: 331-340.
- Karakoç, Ercan (2009). Atatürk’ün Hatay Davası, Bilig Dergisi, 50: 97-118.
- Sarınay, Yusuf (1996). Atatürk’ün Hatay Politikası -II- (1938–1939) , Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 35(12): 407–454.
- Tekin, Mehmet (2000). Hatay Tarihi: Osmanlı Dönemi, Atatürk Dil-Tarih Yüksek Kurumu Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Ankara.
- Topal, Coşkun (2009). Sancak (Hatay) Sorunu ve İkinci Dünya Savaşı Öncesi Süreçte Arap Kamuoyundaki Etkileri, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(11): 1-16.
- Cumhuriyet, 30 Haziran 1939.
- Cumhuriyet, 1 Temmuz 1939.
- Cumhuriyet, 3 Temmuz 1939.