Araştırma Makalesi

Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma)

Cilt: 23 Sayı: Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı 30 Kasım 2021
PDF İndir
TR EN

Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma)

Öz

Yunus Emre 13. yüzyıldan bugüne kadar hem çağını hem de coğrafyasını aşarak birçok insanı etkilemiş önemli bir şahsiyettir. Öğretileri, eserleri ders niteliğindedir. Öğretilerin yer aldığı Divan, Risâletü’n-Nushiyye adlı eserleri bulunmaktadır. 1307 yılında mesnevi nazım türüyle yazılmış olan Risâletü’n-Nushiyye adlı eseri gerek dili gerek cümlelerin kuruluşu gerekse anlamsal zenginliği yönüyle önemli bir eserdir. Öğüt kitabı olan bu eser beş bölümden oluşmaktadır. Bu bölümlerde nefis (açgözlülük) ve ruh (gönül zenginliği), kendini beğenme ve alçak gönüllülük, öfke ve sabır, kıskançlık ve cimrilik, dedikodu-iftira ve doğruluk konuları üzerine çeşitli öğütler yer almaktadır. Öğütler verilerken neden sonuç cümlelerinin çokluğu göze çarpmaktadır. Bu da öğretici nitelikte bir eser olan Risâletü’n-Nushiyye’nin hem kolay okunmasını hem de kolay anlamlandırılmasını sağlamaktadır. Nitekim neden sonuç cümlelerinin yer aldığı metinlerin daha kolay anlaşıldığı üzerine yapılan bilimsel çalışmalar bulunmaktadır. Çalışmanın birinci aşamasında Yunus Emre’nin hayatı, kişiliği, dili hakkında kısa bilgi verilmiştir. İkinci aşamada Risâletü’n-Nushiyye’nin bölümleri ve içeriği hakkında bilgi verilmeye çalışılmıştır. Üçüncü aşamada neden sonuç ilişkisi sosyoloji, felsefe, din bilimi, dilbilimi alanlarında ele alınarak o disiplinlerin konuya bakış açıları incelenmiştir. Bu incelemeyle konuya disiplinler arası bir bakış açısıyla yaklaşmak amaçlanmıştır. Dördüncü aşamada ise Risâletü’n-Nushiyye’de yer alan neden sonuç cümleleri taranarak öncelikle yapılarına göre sınıflandırılmış ve daha sonra anlamsal inceleme yapılmıştır. Yapılan incelemenin ardından elde edilen veriler analiz edilerek bir sonuca varılmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Yunus Emre, Risâletü’n-Nushiyye, neden sonuç cümleleri

Kaynakça

  1. Aydın, H. (2019). Thomas Aquinas’da nedensellik sorunu. Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi, 27, 17-56.
  2. Boz, E. (2012). Yunus Emre Risâletü’n-Nushiyye öğüt kitabı. Ankara: Gazi Kitabevi.
  3. Çal, A. (2020). Risâletü’n-Nushiyye’de ki/kim bağlaçlarının kullanılışı. Uluslararası Dil, Edebiyat ve Kültür Araştırmaları Dergisi (UDEKAD), 3(2), 160-182.
  4. Çelebi, N. (1992). Sosyoloji ve nedensellik. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Araştırma Dergisi, 14, 27-40.
  5. Dinçel, B.K.; Okur, A. ve Altmış, Z.G. (2018). “Neden bağlaçları”nın okuduğunu anlama üzerindeki etkisi. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi (GÜSBEED), 9(24), 110-121.
  6. Gölpınarlı, A. (2006). Yunus Emre hayatı ve bütün şiirleri. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları-Hasan Ali Yücel Klasikler Dizisi
  7. Harman, V. (2015). Sebep-sonuç ilişkisi açısından hidâyet ve dalâletin Allah’a nispeti meselesi. Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 1, 249-286.
  8. Karakuş, R. (2011). Neden üzerine düşünme. Beytulhikme An International Journal of Philosophy, 1.
  9. Karaoğlu, S. (2019). Türkiye Türkçesi III sözcük türleri. E. Boz (Ed.), Bağlaçlar içinde (ss. 227-275). Ankara: Gazi Kitabevi.
  10. Kazanç, F.K. (2019). Mevlânâ’nın düşünce sisteminde sebep kavramı ve sebeplilik kuramı üzerine bazı değerlendirmeler. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (OMÜİFD), 47, 45-92.

Kaynak Göster

APA
Demirbaş, M. (2021). Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı), 181-197. https://doi.org/10.32709/akusosbil.988485
AMA
1.Demirbaş M. Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma). AKÜSBD. 2021;23(Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı):181-197. doi:10.32709/akusosbil.988485
Chicago
Demirbaş, Merve. 2021. “Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma)”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23 (Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı): 181-97. https://doi.org/10.32709/akusosbil.988485.
EndNote
Demirbaş M (01 Kasım 2021) Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23 Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı 181–197.
IEEE
[1]M. Demirbaş, “Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma)”, AKÜSBD, c. 23, sy Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı, ss. 181–197, Kas. 2021, doi: 10.32709/akusosbil.988485.
ISNAD
Demirbaş, Merve. “Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma)”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 23/Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı (01 Kasım 2021): 181-197. https://doi.org/10.32709/akusosbil.988485.
JAMA
1.Demirbaş M. Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma). AKÜSBD. 2021;23:181–197.
MLA
Demirbaş, Merve. “Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma)”. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 23, sy Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı, Kasım 2021, ss. 181-97, doi:10.32709/akusosbil.988485.
Vancouver
1.Merve Demirbaş. Risâletü’n-Nushiyye’de Neden Sonuç Cümleleri (Kavram, Sınıflandırma). AKÜSBD. 01 Kasım 2021;23(Yunus Emre ve Türkçe Özel Sayısı):181-97. doi:10.32709/akusosbil.988485