Bir Hastane Bünyesindeki Evde Sağlık Birimi Tarafından Verilen Hizmetlerin Değerlendirilmesi: 2018 Yılı İstatistikleri

Öz

Amaç: Dünyada ve ülkemizde; yaşlı nüfusun artması ve uzayan yaşam süresi ile birlikte bazı hastalar, yaşadıkları ortamda sağlık hizmetine ihtiyaç duyabilmektedir. Evde sağlık uygulaması, artan yaşlı nüfus ile birlikte önem kazanmaktadır. Bu çalışmanın amacı bir eğitim ve araştırma hastanesi bünyesindeki evde sağlık biriminin 2018 yılı içinde kayıtlı hastalarına sunduğu hizmetin değerlendirilmesidir. 
Materyal ve Metot: Bu kesitsel çalışmada Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi bünyesindeki Evde Sağlık Birimi’ne kayıtlı bireylerin 1 Ocak -31 Aralık 2018 tarihleri arasında aldıkları hizmetler geriye dönük olarak incelenmiştir. Veriler Microsoft Office Excel Programına aktarılarak frekansları sayı ve yüzde olarak sunulmuştur.

Bulgular: Çalışmaya toplamda 1538 hasta kaydı dahil edilmiştir. Bu kayıtların %35’ini erkekler (n=536), %65’ini (n=1002) kadınlar oluşturmaktadır. En sık verilen 3 hizmet; %87,90 ile kan alma, %85,89 ile eğitim/danışmanlık ve %83,15 ile hasta muayenesi olmuştur. Kayıtlı hastaların 450’si 2018 yılı içinde evde sağlık biriminden hizmet almaya başlamıştır. Yeni hasta kaydına aylık dilimlerde baktığımızda; her ay ortalama 14,9 sayıda yeni erkek ve 22,5 sayıda yeni kadın hastaya evde sağlık hizmeti verilmiştir.

Sonuç: Günümüzde hastaneler bünyesindeki evde sağlık hizmetleri, önemli bir ihtiyacı karşılamaktadır. Hizmetin daha etkin hale getirilmesi için ilgili tıbbi branşlar tarafından evde sağlık birimlerinin desteklenmesi gerekmektedir. Bunun yanında evde sağlık hizmeti veren ekiplerin ihtiyaçlarının karşılanmasında ve hizmetin sunulmasında karşılaşılan çeşitli sorunlarda, hastane idaresinin ve Sağlık Bakanlığı’ndaki üst mercilerin duyarlı ve ilgili olmaları önem arz etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Evde sağlık hizmetleri,evde sağlık birimi,yaşlı sağlığı

Evaluation of Services Provided by Home Health Care Unit in a Training and Research Hospital: 2018 Statistics

Abstract

Objectives: In the world and in our country; With the increase in the elderly population and the prolonged life expectancy, some patients may need health care in their environment. The practice of home health care is gaining importance with the increasing elderly population. The aim of this study was to evaluate the service provided by the home health care unit within a training and research hospital to its registered patients in 2018.

Materials and Methods: In this cross - sectional study, the services received by the Home Health Care Unit within the Ankara Atatürk Training and Research Hospital, between January 1 - December 31, 2018 were retrospectively analyzed. The data is transferred to Microsoft Office Excel and their frequency is presented as numbers and percentage.

Results: A total of 1538 patients were included in the study. Of these, 35% were women (n=536) and 65% (n=1002) were women. The 3 most common services are; with 87.90% taking blood sample, 85.89% with training/counseling and 83.15% examination. In 2018, 450 of the registered patients started to receive services from the home health care unit. When we look at the new patient record in monthly slices; an average of 14.9 new men and 22.5 new women are given home health care services every month.

Conclusion: Today, home health care services within the hospitals meet an important need. In order to make the service more efficient, home health care units should be supported by the related medical branches. In addition to this, it is important that the hospital administration and the Ministry of Health are sensitive and relevant to the needs of the home health care teams and in the various problems in the provision of the service.

Keywords

• Home health care services,home health care unit,elderly health care

Kaynakça

1. Data.The World Bank. [İnternet]. https://data.worldbank.org/country/turkey (Erişim tarihi:01.02.2019)
2. Temel İstatistikler. Nüfus ve Demografi. TÜİK. [İnternet]. http://tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelistTürkiye (Erişim tarihi:01.02.2019)
3. World Health Organization. World Report on Ageing and Health, Chapter 3:Health in Older Age. WHO Press, World Health Organisation 2015,p:59.
4. Başkent Üniversitesi. Ulusal Hastalık Yükü ve Maliyet-Etkililik Projesi: MaliyetEtkilik Final Raporu. Ankara:T.C. Sağlık Bakanlığı, 2004.sayfa:129.
5. World Health Organization. [İnternet]. https://www.who.int/ageing/10-priorities/en/ (Erişim tarihi: 10.01.2019)
6. United States Department of Labor, Bureau of Labor Statistics. [İnternet]. https://www.bls.gov/ooh/healthcare/home-health-aides-and-personal-care-aides.htm (Erişim tarihi: 11.01.2019)
7. World Health Organization Europe. [İnternet]. http://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0005/96467/E91884.pdf (Erişim tarihi: 11.02.2019)
8. Özer Ö, Şantaş F. Kamunun sunduğu evde bakım hizmetleri ve finansmanı. ACU Sağlık Bil Derg 2012(3):96-103.

9. Evde Bakım Hizmetleri Sunumu Hakkında Yönetmelik (2005). T.C.Resmi Gazete, Sayı 25751, 10.03.2005.
10. Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Tarafından Evde Sağlık Hizmetlerinin Sunulmasına Dair Yönetmelik (2015). T.C. Resmi Gazete, Sayı 29280, 27.02.2015.
11. Özçakar N. Evde sağlık hizmetlerine başvuru özellikleri ve beklentiler. Türkiye Aile Hekimliği Dergisi, 2013, 17.1: 13-7.
12. Yavuz E. Evde Sağlık Hizmeti Alan Hastaların Karşılanmamış İhtiyaçları. Euras J Fam Med 2018;7(2):68-72.
13. Işık O, Kandemir A, Erişen MA, Fidan C. Evde sağlık hizmeti alan hastaların profili ve sunulan hizmetin değerlendirilmesi. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi 2016;19(2):171- 86.
14. Çatak B., Kılınç A. S., Badıllıoğlu O., Sütlü S., Sofuoğlu A. E. ve Aslan D. Burdur’da Evde Sağlık Hizmeti Alan Yaşlı Hastaların Profili ve Evde Verilen Sağlık Hizmetleri. Türkiye Halk Sağlığı Dergisi 2012;10(1): 13-21.
15. Yörük S, Çalişkan T, Gündoğdu H. Balıkesir devlet hastanesi evde bakım hizmet biriminden hizmet alan 65 yaş ve üzeri yaşlı bireylerin bakım alma nedenleri ve sağlanan hizmetlerin belirlenmesi. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi 2012;1(1):12-5.
16. Çayır Y. Evde Sağlık Hizmetleri Alan Hastaların Özellikleri ve Bakım Verenlerin Beklentileri.Konuralp Tıp Dergisi 2013;3:9-12.
17. Karaman D., Kara D. ve Atar N. Y. Evde Sağlık Hizmeti Verilen Bireylerin Hastalık Durumlarının ve Bakım İhtiyaçlarının Değerlendirilmesi: Zonguldak Örneği. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi 2015;4(3): 347–59.
18. Çavuş F. Ö. Yaşlılara Yönelik Evde Bakım Hizmetlerinin Değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, 2013, Ankara.
19. Akdemir N, Bostanoğlu H, Yurtsever S, Kutlutürkan S, Kapucu S, Özer Z.C. Yatağa bağımlı hastaların evde yaşadıkları sağlık sorunlarına yönelik evde bakım hizmet gereksinimleri. Dicle Medical Journal/Dicle Tip Dergisi 2011;38(1).57-65.
20. Adıgüzel E., Tek NA. Evde bakım hizmeti alan bireylerin hastalık profiline göre beslenme durumlarının değerlendirilmesi. Yaşlı Sorunları Araştırma Dergisi (YSAD) 2018;11(1): 34-40.
21. Güngör Güler, Nuran Güler, Semra Kocataş, Nurcan Akgül.Yaşlıların Sağlık Bakım Gereksinimleri. Cumhuriyet Med J 2009; 31: 367-73.
22. Avcı H,Türkmen A. Examination of Home Healthcare Services: A Field Study. Examination of Control Focus and Psychological Endurance Levels by Various Variables According to Sports Activity. Khazar Journal of Humanities and Social Sciences. Khazar University Press 2017;167-76.
23. Subaşı N. ve Öztek Z.Unmet Need In Turkey: Home Care Service. TAF Preventive Medicine Bulletin 2006; 5(1): 19–31.
24. T.C. Sağlık İstatistikleri 2017. Sağlık Bakanlığı Yayın No:1106. Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı Sağlık Bilgi Sistemleri Genel Müdürlüğü, Ankara, 2018.