Pancar Suyu Tüketiminin Erkek Voleybolcuların Aerobik ve Anaerobik Performansı Üzerine Etkisi
Öz
Amaç: Bu çalışmanın amacı, pancar suyunun voleybolculardaki aerobik ve anaerobik performans üzerine etkilerini belirlemektir.
Yöntem: Çift kör, plasebo kontrollü ve çapraz tasarımla yürütülen çalışmaya, elit olmayan 11 erkek voleybolcu katılmıştır. Çalışma başında sporcuların antropometrik ölçümleri alınmış ve sosyodemografik bilgiler için anket formu doldurmaları istenmiştir. Sporcular altı gün boyunca günlük 140 mL konsantre pancar suyu (~12.8 mmol nitrat) veya plasebo tüketmiştir. Katılımcıların anaerobik performanslarının değerlendirilmesi amacıyla dikey sıçrama ve yaylanarak sıçrama yükseklik değerleri ile kan laktat düzeyleri ölçülmüştür. Aerobik performansları ise Yo-Yo Intermittent Recovery Test Level 1 (Yo-Yo IR1) testi ve VO2max değerleri ile değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde lineer karma modeller kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir.
Bulgular: Çalışma sonucunda, pancar suyu ile plasebo koşullarındaki dikey sıçrama yükseklik ortalamaları sırasıyla 44.4 ± 5.9 cm ve 46.8 ± 6.9 cm olup, plasebo yönünde anlamlı bir fark bulunmuştur (β = -2.74, p = 0.011). Yaylanarak sıçrama yüksekliği pancar suyu koşulunda 53.5 ± 5.1 cm, plasebo koşulunda 55.5 ± 6.0 cm olup; fark istatistiksel olarak anlamlı değildir (p = 0.051). Yo-Yo IR1 testi mesafeleri (Pancar suyu: 692.7 ± 253.3 m, Plasebo: 698.2 ± 261.9 m) arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p > 0.05). VO2max değerleri, pancar suyu koşulunda 42.2 ± 2.1 ml/kg/dk, plasebo koşulunda 42.3 ± 2.2 ml/kg/dk olarak hesaplanmıştır. Kan laktat düzeylerinde zaman ana etkisi anlamlı bulunmuş (p < 0.001), ancak müdahale ve sıra etkileri anlamlı bulunmamıştır (p > 0.05).
Sonuç: Kronik pancar suyu tüketiminin elit olmayan erkek voleybolcularda aerobik ve anaerobik performans parametreleri üzerinde plaseboya kıyasla anlamlı bir ergojenik etkisi bulunmamıştır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Etik Beyan
Teşekkür
Kaynakça
- 1.Ersoy, G., (2004) Egzersiz ve spor yapanlar için beslenme kitabından, Geliştirilmiş 3. baskı, Nobel Yayın No:621, Nobel Basımevi, Ankara.
- 2. Dinç, N., & Beşikçi, E. A. (2025). A qualitative research on national athletes’ use of ergogenic aids: the case of combat athletes. Journal of Sport Sciences Research, 10(1), 67-79. https://doi.org/10.25307/jssr.1512612
- 3. Lansley, K. E., Winyard, P. G., Fulford, J., Vanhatalo, A., Bailey, S. J., Blackwell, J. R., et al. (2011). Dietary nitrate supplementation reduces the O2 cost of walking and running: A placebo-controlled study. Journal of applied physiology (Bethesda, Md.: 1985), 110(3), 591–600. https://doi.org/10.1152/japplphysiol.01070.2010
- 4. Cermak, M. N., Gibala, J. M., & van Loon, J. C. L. (2012). Nitrate supplementation’s improvement of 10-km time- trial performance in trained cyclists, International Journal of Sport Nutrition and Exercise Metabolism, 22, 64 -71. https://doi.org/10.1123/ijsnem.22.1.64
- 5. Nyakayiru, J., Jonvik, L. K, Trommelen, J., Pinckaers, J. M. P., Senden, M.J., van Loon J.C.L., et al. (2017). Beetroot juice supplementation improves high-intensity intermittent type exercise performance in trained soccer players, Nutrients, 9, 314. https://doi.org/10.3390/nu9030314
- 6. Hord, G. N., Tang, Y., & Bryan, S. N. (2009). Food sources of nitrates and nitrites: the physiologic context for potential health benefits, American Journal of Clinical Nutrition, 90, 1-10. https://doi.org/10.3945/ajcn.2008.27131
- 7. Şahin Kömür, A., & Şenel, Ö. (2024). Spor beslenmesinde bir ergojenik destek olarak pancar suyu: sistematik derleme çalışması. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 22(1), 154-167. https://doi.org/10.33689/spormetre.1266414
- 8. Kubas, W., Sadok, A., Białek, A., Karczewski, J., Niemcewicz, W. J., Ryń, K., et al. (2026). The impact of beetroot juice supplementation on performance in endurance sports: A review of running, cycling, and swimming. Quality in Sport, 54, 69969. https://doi.org/10.12775/QS.2026.54.69969
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Spor ve Beslenme
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2026
Gönderilme Tarihi
14 Temmuz 2026
Kabul Tarihi
12 Ağustos 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 3
