Agroekoloji ve İklim Değişikliği Kesişiminde Bilimsel Gelişmeler: 25 Yıllık Bir Bibliyometrik Değerlendirme

Climate change is one of the most important global issues of the 21st century. Agriculture is both a cause of this problem and an important part of the solution. Conventional industrial agriculture is deepening the climate crisis through elements such as fossil fuel use, intensive chemical inputs, deforestation, and declining biodiversity. A sustainable agricultural production approach that is in harmony with nature is essential in tackling these issues. Agroecology is an important approach that offers nature-friendly, fair, and sustainable solutions to these problems. This study aims to reveal scientific trends, collaborations, and knowledge networks in the fields of climate change and agroecology by analyzing academic publications using bibliometric methods. Publications indexed in the Web of Science database between 2000 and 2025 were examined, and analyses were performed using VOSviewer. The findings indicate a significant increase in the number of publications over the past decade; the US, France, and the UK are the leading publication centers; and keywords such as “agroecological transition,” “integrated pest management,” “biological control,” “carbon sequestration,” “regenerative agriculture,” “participatory action research,” and “climate-smart agriculture” have come to the fore. Furthermore, it has been observed that interdisciplinary collaboration has increased and the role of agroecological approaches in climate policies has been more emphasized. This study provides a comprehensive overview of the literature on climate change and agroecology and aims to guide future research.

İklim değişikliği, 21. yüzyılın en önemli küresel sorunlarından biridir. Tarım, bu sorunun hem nedenlerinden biri hem de çözümün önemli bir parçasıdır. Geleneksel endüstriyel tarım; fosil yakıt kullanımı, yoğun kimyasal girdi, ormansızlaşma ve biyolojik çeşitliliğin azalması gibi unsurlar iklim krizini derinleştirmektedir. Bu sorunlarla mücadelede doğa ile uyumlu ve sürdürülebilir bir tarımsal üretim anlayışı gereklidir. Agroekoloji, bu sorunlara karşı doğa dostu, adil ve sürdürülebilir çözümler sunan önemli bir yaklaşımdır. Bu çalışma, iklim değişikliği ve agroekoloji konularında yapılan akademik yayınları bibliyometrik yöntemle analiz ederek, bu alanlardaki bilimsel eğilimleri, işbirliklerini ve bilgi ağlarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Web of Science veri tabanında 2000-2025 yılları arasında indekslenen yayınlar incelenmiş ve analizler VOSviewer kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bulgular, son on yılda yayın sayısında belirgin bir artış olduğunu; ABD, Fransa ve Birleşik Krallık’ın önde gelen yayın merkezleri olduğunu; “agroekolojik geçiş”, “entegre zirai mücadele”, “biyolojik kontrol”, “karbon yakalama”, “onarıcı tarım”, “katılımcı eylem araştırması”, “iklim akıllı tarım” gibi anahtar kelimelerin ön plana çıktığını göstermektedir. Ayrıca disiplinlerarası iş birliğinin arttığı ve agroekolojik yaklaşımların iklim politikalarındaki rolünün giderek daha fazla vurgulandığı gözlemlenmiştir. Bu çalışma, iklim değişikliği ve agroekoloji literatürüne yönelik bütüncül bir bakış sunmakta ve gelecekteki araştırmalar için yönlendirici olmayı hedeflemektedir.