Bazı Yem Bitkileri ve Karışımlarıyla Hazırlanan Silajların Silaj Kalitelerinin Farklı Yöntemlerle Belirlenmesi

Öz

Bu çalışma; mısır (Zea mays L.), sorgum (Sorghum bicolor L.), yonca (Medicago sativa L.) ve kargının (Arundo donax L.)  saf ve değişik karışım oranlarındaki silajlarının besin maddesi içerikleri ve kalite özelliklerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Bu amaçla, söz konusu bitkiler yalın ve % 25, % 50, % 75 oranında karıştırılarak silolanmıştır. Yirmi dört farklı karışım oranıyla elde edilen silajlarda yapılan kimyasal analizde, nötr deterjan lif (NDF), asit deterjan lif (ADF), ham protein (HP), ham yağ (HY), kuru madde (KM), suda çözünen kuru maddeler (SÇKM-Briks/%), pH ve asitliğe (%) bakılmıştır. Ayrıca fleig puanı ve fiziksel değerlendirmeler de yapılmış olup incelenen özellikler arasında istatistiki olarak önemli (P<0.01) farklılıkların olduğu tespit edilmiştir. Silaj oluşumu sonrası yapılan analizlerde, en yüksek HP, % 18,13 ile 75S*25K’dan, NDF % 69,21 ile 25S*75K’dan, ADF ise % 45,87 ile 33MSK’dan elde edilmiştir. Fiziksel analiz sonucunda en iyi karışımlar 50M*50S ve 50S*50Y tespit edilirken, en yüksek fleig puanının % 100M, % 100S, 75M*25S, 50M*50S, 25M*75S, 75M*25Y, 75M*25K, 75M*25K, 75S*25K ve 50S*50K karışımlarından elde edildiği tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda, halen yaygın olarak silajı yapılan mısır ve sorgumun, proteince zengin yoncayla karışım yapılması halinde silaj kalitesinin arttığı, kargının protein ve karbonhidratça zengin olmasına rağmen karışımına girdiği silajları olumsuz etkilediği tespit edilmiştir.

 

Anahtar Kelimeler

• Silaj,Besleme değeri,Karışım oranları,Fleig puanı,Fiziksel analiz.

Determination of Silage Quality of Some Forage Crops and Mixtures by Different Methods

Abstract

This study was conducted to determine the crude nutrient contents and quality characteristics of silages prepared from corn (Zea mays L.), sorghum (Sorghum bicolor L.), alfalfa (Medicago sativa L.) and giant reed (Arundo donax L.) with pure and different mixture ratios. For this purpose, these plants were ensiled purely and at the rates of 25%, 50%, 75% respectively. Apart then, neutral detergent fiber (NDF), acid detergent fiber (ADF), crude protein (CP), ether extract, dry matter (DM), soluble solids content, pH and acidity (%) measurements of the 24 different silage mixtures were calculated, also some physical observations and fleig scores were calculated. Moreover, fleig point was considered and there were statistically significant variations (P<0.01) between among all the characteristics. As a result of analysis the highest crude protein value was obtained from 75S*25K at 18,13 %, the highest NDF value was obtained from 69,21 % at 25S*75K, the highest ADF value obtained from 33MSK at 45,87 %. The best mixture were determined 50M*50S and 50S*50Y as a result of the physical analyses. The highest fleig points were obtained from the mixture 100M %, 100S %, 75M*25S, 50M*50S, 25M*75S, 75M*25Y, 75M*25K, 75M*25K, 75S*25K and 50S*50K. In conclusion, it was determined that the silage quality was increased when alfalfa was mixed with corn and sorghum that still commonly made silage.  When giant reed (Arundo donax L.) entered the mixture, it has been found that it adversely affected to the silage, although it is rich in proteins and carbohydrates.

 

Keywords

• Silage,Nutritive value,Mixture rates,Fleig point,Physical analysis

Kaynakça

1. Açıkgöz, E. 2001. Yembitkileri. Uludağ Üniversitesi Basımevi Bursa. 3. Baskı, 584 s.
2. Akyıldız, R. 1984. Yemler Bilgisi Laboratuvar Kılavuzu. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları. No: 358. Uygulama Kılavuzu s. 174-185.
3. Alçiçek, A. ve K. Özkan. 1997. Silo yemlerinde fiziksel ve kimyasal yöntemlerle silaj kalitesinin saptanması. Türkiye I, Silaj Kong, Bildirileri. 19 Eylül 1997. Bursa. 241I246.
4. Arslan, M ve S. Cakmakçı. 2010. Mısır (Zea mays) ve sorgumun (Sorghum bicolor) farklı bitkilerle birlikte yapılan silajlarının karşılaştırılmaları. Akdeniz Üniv Ziraat Fak Dergisi 24 (1): 47-53.
5. Arslan, M., C. Erdurmuş, M. Öten, B. Aydınoğlu ve S. Çakmakçı. 2016. Mısırın (Zea mays L,) çayır düğmesi (Sanguisorba minor Scop) ile farklı oranlarda karıştırılmasıyla hazırlanan silajların ham besin madde içerikleri ve kalite özellikleri. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi 3 (1): 98–104.
6. Atış, İ., O. Konuşkan, M. Duru, H. Gozubenli, and S.Yılmaz. 2012. Effect of harvesting time on yield, composition and forage quality of some forage sorghum cultivars. Int, J. Agric. Biol., 14: 879-886pp.
7. Ayaşan, T. ve E. Karakozak. 2012. İnokulant kullanımının değişik yem bitkilerinden oluşan silajlarda ham besin maddeleri ile kalite üzerine etkisi. Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Veteriner Dergisi. Cilt 26. Sayı 2. S. 093-098.
8. Canbolat, O., H. Kalkan ve İ. Filya. 2013. Yonca silajlarında katkı maddesi olarak gladiçya meyvelerinin (Gleditsia Triacanthos) kullanılma olanakları. Kafkas Univ Vet Fak Dergisi 19 (2): 291-297.

9. Contreras-Govea, F. E., M. Marsalis, S. Angadi, G. Smith, L. M. Lauriault, and D. M. VanLeeuwen. 2011. Fermentability and nutritive value of corn and forage sorghum silage when in mixture with lablab bean. Crop Science 51: 1307-1313.
10. Contreras-Govea, F. E., D. M. VanLeeuwen, S. V. Angadi, and M. A.Marsalis. 2013. Enhances in crude protein and effects on fermentation profile of corn and forage sorghum silage with addition of cowpea. Online. Forage and Grazinglands doi:10.1094/FG-2013- 622-01-RS.
11. Csurhes, S. 2009. Weed risk assessment: Giant reed (Arundo donax). Biosecurity queensland, queensland primary industries and fisheries, department of employment, Economic Development and Innovation. http://www.nswweedsoc.org.au/items/597/16th BiennialConference.pdf Erişim tarihi 14.06.2016.
12. Çakmakçı, S., İ. Gündüz, B. Aydınoğlu, S. Çeçen ve M. A. Tüsüz. 1999. Sorgum (Sorghum bicolor L.)’un silajlık kullanımında farklı biçim devrelerinin verim ve kalite üzerine etkileri. Tübitak-Tr J of Agriculture and Forestry 23 (3): 603-613.
13. Çeçen, S., M. Öten ve C. Erdurmuş 2005. Batı Akdeniz sahil kuşağında sorgum (Sorghum bicolor L.), sudanotu (Sorghum sudanense Staph.) ve mısırın (Zea mays L.) ikinci ürün olarak değerlendirilmesi, Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 18 (3): 337-341.
14. Davies, D. R., R. J. Merry, A. P. Williams, E. L Bakewell, D. K. Leemans, and J. K. S. Tweed. 1998. Proteolysis during ensilage of forages varying in soluble sugar content, J. Dairy Sci. 81: 444-453.
15. Dawo, M. I., J. M. Wilkinson, F. E. T. Sanders, and D. J. Pilbeam. 2007. The yield and quality of fresh and ensiled plant material from intercropped maize (Zea mays) and beans (Phaseolus vulgaris), Journal of the Science of Food and Agriculture 87: 1391-1399.
16. Demirel, M., F. Cengiz, S. Erdoğan ve S. Çelik. 2001. Van ekolojik koşullarında yetiştirilen sorgum ve macar fiği karışımlarının silaj kaliteleri ve besin maddelerinin rumende parçalanabilirlikleri üzerine bir araştırma. Tarım Bilimleri Dergisi 7 (3): 94-101.
17. Demirel, M., S. Celik, C. Temur, M. Guney, S. Celik. 2009. Determination of fermentation properties and digestibility characteristics of combination of corn-soybean and corn silages. J Anim Vet Advan. 8 (4): 711-714.
18. Denek, N., A. Can, M. Avcı, T. Aksu and H. Durmaz. 2011. The effect of molasses-based pre-fermented juice on the fermentation quality of first-cut lucerne silage. Grass and Forage Sciety 66: 243-250.
19. Denek, N., A. Can ve Ş. Tüfenk. 2004. Mısır, sorgum ve ayçiçeği hasıllarına değişik katkı maddeleri katılmasının silaj kalitesi ve in vitro kuru madde sindirimine etkisi. Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 8 (2): 1-10.
20. Duncan D. B. 1955. Multiple Range and Multiple F Tests. Biometrics 11: 1-42.
21. Düzgüneş, O., T. Kesici, O. Kavuncu ve F. Gürbüz. 1987. Araştırma ve Deneme Metotları. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları No: 1021, Ders Kitabı No: 295.
22. Esmail, S. H. M., K. K. Bolsen, and L. Pfaff. 1991. Maturity effects on chemical composition, silage fermentation and digestibility of whole plant grain sorghum and soya-bean silages fed to beef cattle. Anim Feed Sci Technology 33: 79-85.
23. Fageria, N. K., V. C. Baligar, and C.A. Jones. 1997. Growth and mineral nutrition of field crops. 2 nd Ed., Marcel Dekker, Inc., New York.
24. Filya, İ. 2001. Silaj Fermantasyonu. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 32 (1): 87-93.
25. Geren, H., R. Avcıoğlu, H. Soya, and B. Kır. 2008. Intercropping of corn with cowpea and bean: Biomass yield and silage quality, African Journal of Biotechnology 7 (22): 4100-4104.
26. İptaş, S. ve R. Avcığlu, 1993. Yalın ve karışık olarak silolanan değişik mısır çeşitleri ve baklagillerin yem değerleri üzerinde bir araştırma, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fak.Dergisi 10: 202-209.
27. İptaş, S. ve R. Avcıoğlu. 1997a. Silajda fermentasyon ürünleri ile nitelik belirleme yöntemleri arasındaki ilişkiler. Türkiye 3. Çayır-Mera Yem Bitkileri Kongresi, 17-19 Haziran, Atatürk Üniv Zir Fak, Erzurum. Pp. 775-781.
28. İptaş, S. ve R. Avcıoğlu. 1997b. Mısır, sorgum, sudan otu ve sorgum-sudan otu melezi bitkilerinde faklı hasat devrelerinin silo yemi niteliğine etkileri, Türkiye 1. Silaj Kongresi, Bursa. 16-19 Eylül 1997. Pp. 42-51s.
29. Kaplan, M. 2011. Effect of ensiling of alfalfa with sorghum on the chemical composition and nutritive value of silage mixtures. Journal of Animal and Veterinary Advances, 10 (18): 2368-2371.
30. Karakozak, E. ve T. Ayaşan. 2010. Değişik yem bitkileri ve karışımlarından hazırlanan silajlarda inokulant kullanımının Fleig puanı ve ham besin maddeleri üzerine etkileri, Kafkas Üniv. Vet. Fak. Dergisi, 16 (6): 987-994.
31. Kılıç, A. 1986. Silo Yemi (Öğretim, Öğrenim ve Uygulama Önerileri). Bilgehan Basımevi, İzmir.
32. Kiermeier, F., and E. Renner. 1963. Der pH- wert ais kriterium der verwendbarkeit von silage für die milchvieh Fütterung. Das Wirtschaftseiq. Futterq. 106-113.
33. Kipriotis, E. 2013. Fibre Crops as a source for animal feeding. Ministry of Rural Development and Food, Greece http://www.fibrafp7.net/portals/0/03_vafeiadakis&kipriotis.pdf. Erişim tarihi 14.06.2016.
34. Koç, F., M. L. Özdüven ve İ. Y. Yurtman. 1999. Tuz ve mikrobiyal katkı maddesi ilavesinin mısır-soya karışımı silajlarda kalite ve aerobik dayanıklılık üzerindeki etkileri. Hayvansal Üretim, 39-40: 64-71.
35. Lima-Orozco, R., A. Castro-Alegría, and V. Fievez. 2012. Ensiled sorghum and soybean as ruminant feed in the tropics, with emphasis on Cuba, Grass and Forage Science 68: 20-22 pp.
36. McDonald, P., A. R. Henderson, and S. J. E. Heron. 1991. The biochemistry of silage 2nd ed. Chalcombe Publications 81-151. Meeske, R. 2005. Silage additives: Do they make a difference? S. Afr. J. Anim. Sci. 6: 49-55.
37. Ngongoni, N. T., M. M. Wale, C. Mapiye, M. T. Moyo, H. Hamudikuwanda, and M. Titterton 2008. Inclusion of lablab in maize and sorghum silages improves sheep performance, Tropical Grasslands 42: 188-192 pp.
38. Öten, M. ve S. Çakmakçı. 2011. Sorgum Silajında Farklı Yöntemlerle Silaj Kalitelerinin Belirlenmesi. IX.Türkiye Tarla Bitkileri Kongresi. Cilt I.s. 567-570. Bursa.
39. Özdüven, L., F. Koç, C. Polat, L. Coşkuntuna, S. Başkavak ve H. E. Şamlı 2009. Bazı mısır çeşitlerinde vejetasyon döneminin silolamada fermantasyon özellikleri ve yem değeri üzerine etkileri. Tekirdag Ziraat Fakültesi Dergisi 6 (2): 121-129.
40. Pitt, R. E. 1990. The probability of inoculant effectiveness in alfalfa silages. Transactions of the ASAE. 33: 1771- 1778.
41. Polat, C., F. Koç ve M.L. Özdüven 2005. Mısır silajlarında laktik asit bakterileri ve laktik asit bakteri+enzim karışımı inokulantların fermantasyon ve toklularda ham besin maddelerinin sindirilme dereceleri üzerine etkileri. J. Tekirdağ Agricultural Faculty 2: 13-22.
42. Raques, C.A. and D. Smith. 1966. Some non-structural carbohydrates in forage legume herbage. J. Agric. Food Chem. 14 (4): 423-426.
43. Sarıçiçek, Z.B, I. Ayan ve A.V. Garipoğlu. 2002. Mısır ve bazı baklagillerin tek ve karışık ekilmelerinin silaj kalitesine etkisi. Samsun. OMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi 17 (3): 1-5.
44. SAS Institute. 1998. INC SAS STAT users’ guide release 7.0, Cary, NC, USA.
45. Serbester, U., M.R. Akkaya, C. Yücel ve M. Görgülü 2013. Mısır-soya karışımı silajlarda biçim zamanı ve botanik kompozisyonun verim, besin madde kompozisyonu ve in vitro kuru madde sindirilebilirliği üzerine etkileri, 8. Ulusal Zootekni Bilim Kongresi, 5-7 Eylül 2013, Çanakkale, 373s.
46. Serbester, U., M.R. Akkaya, C. Yucel, and M.Gorgulu. 2015. Comparison of yield, nutritive value, and in vitro digestibility of monocrop and intercroped corn-soybean silages cut at two maturity stages. Italian Journal of Animal Science 14: 66-70.
47. Singh, K., Honig, H., Wermke, M. and Zimmer, E. 1996. Fermentation pattern and changes in cell wall constituents of straw-forage silages, straw and partners during storage. Anim. Feed Sci. Technol. 61: 137-153.
48. Van Soest P. J., J. B. Robertson, and B.A. Lewis. 1991. Methods for dietary fiber, neutral detergent fiber, and nonstarch polysaccharides in relation to animal nutrition. J. Dairy Sci. 74: 3583-3597.
49. Woolfort, M. K. 1984. The silage ferment. Grassland Research Inst, Hurley, England, p. 350.