Pıtrak (Xanthium strumarium L.) Bitkisinin Farklı Açılardan Değerlendirilmesi

ABSTRACT: Biodiversity is very important for the sustainability of life. Because of less attach value on a biodiversity, people are face to environmental disaster. People’s first goal is profitability in agriculture and they didn’t care about destruction of environment. Thus far, people just focus on cultivated plants and its cause to loose biodiversity and biological viability in massive lands. Nature have many plant which isn’t use directly for human food. When looked their content, these plant can use for human food but some reasons block to cultivate it. If plant isn’t suitable for human consumption, it can use for biomass energy or biodiesel industry because of its oil content. Cocklebur (Xanthium strumarium L.) plant is seen as weed but it contains 25% to 42% crude oil and %35 protein. It is thought that this plant, which is known as weed and can cause great harm to agricultural productivity when there is no struggle in vegetable production, can provide considerable benefits when it comes to plant production in terms of being able to grow in arid areas and adverse conditions in addition to high oil content in seeds of this plant.

ÖZ: Biyoçeşitlilik hayatın sürdürülebilirliği bakımından çok önemlidir. Bu zenginliğin kıymetinin bilinememesi birçok çevre felaketinin yaşanmasının sebebidir. İnsanlar tarımsal faaliyetlerinde tamamen kendi kârlılıklarını düşündükleri için uzun yıllar tabiatın zarar görmesini ciddiye almamışlardır. Tarımsal faaliyetlerinde tamamen üretmiş oldukları bitkilerin yetiştiriciliğini dikkate alarak çevrede yetişen canlıların hayatiyetlerinin devamlılığını önemsemedikleri için çok büyük sahalarda biyolojik canlılık ve çeşitlilik iyice sığlaşmıştır. Tabiatta insan gıdası olarak kullanılmayan çok sayıda bitki mevcuttur. Bu bitkilerin bitkisel üretimde kullanılmamasının değişik sebepleri olsa da içeriklerine bakıldığında insan gıdası olarak kullanımı mümkün olabilecek özelliklere sahip olduğu görülmektedir. Bazı bitkiler ise insan gıdası olarak kullanılacak kalitede olmasa bile bu bitkilerin yağları ya da biyokütleleri enerji kaynağı olarak kullanılmakta bu da diğer bitkilerin üzerinde oluşan tüketim baskısını düzenlemeye fayda sağlamaktadır. Tohumlarında yaklaşık %25-42 oranında yağ ve %35 oranında protein olduğu tespit edilen pıtrak (Xanthium stramarium L.) bitkisi bu özelliklere sahip bir bitkidir. Yabancı ot olarak bilinen ve bitkisel üretimde mücadelesi yapılmadığında tarımsal verimliliğe çok büyük zararlar oluşturabilen bu bitkinin tohumlarında yüksek oranda yağ bulunmasının yanısıra kurak alanlarda yetişebilmesi ve olumsuz şartlara dayanabilmesi bakımından bitkisel üretime kazandırıldığında oldukça önemli faydalar sağlayabileceği düşünülmektedir.