Bal Arılarında Kışlama Öncesi Farklı Beslemenin Koloni Gelişimine Etkileri

Öz

Bal arılarının besin ihtiyaçlarının bilinmesi ve doğal floral kaynakların yetersiz kaldığı durumlarda ek beslemenin yapılması koloninin sürekliliğini sağlamada önemlidir. Çalışma tesadüf parselleri deneme desenine göre; karışık bahar poleni, piyasada satılan ticari arı keki, bal ve şeker şurubu ile beslenen her grupta 6 adet koloni yer alacak şekilde düzenlenmiş toplam 24 koloniden oluşturulmuştur. Araştırmada, arılı çerçeve sayısı, yavrulu alan, kışlama yeteneği, polen depolama alanı ve kışlama öncesi Nosema spp. durumu incelenmiştir. Denemede polen grubu arılı çerçeve sayısı, yavrulu alan ve polen depolama alanı bakımından önemli çıkarken (p<0,05) kışlama yeteneğinde gruplar arası istatistiksel farklılık tespit edilememiştir. Gruplar içerisinde en yoğun Nosema spp. yükü arı keki ile besleme yapılan grupta tespit edilmiştir. Bal arıları beslenmesinde polen vazgeçilmez bir kaynaktır. Doğada az olduğu dönemlerde taze polenin ek beslemede kullanılmasının koloni gelişiminde ve sağlığında etkili olduğu ortaya konulmuştur. Bal arısı, beslenme, polen, arı keki, koloni performansı, Nosema spp.

Anahtar Kelimeler

• Bal arısı,beslenme,polen,arı keki,koloni performansı,Nosema spp.

Effects of Different Nutritions on Colony Development in Honey Bees Before Wintering

Abstract

It is important to know the nutritional requirements of honey bees and to provide additional feeding in case of insufficient natural floral sources in honey bees for continuity of the colony. The study was composed of four groups, and total 24 colonies according to randomized plot design: fed by mixed spring pollen, commercially sold bee cake, honey and sugar syrup, and each group have consisting of six colonies. In this research, the number of frame/worker bee, brood rearing area, wintering ability, pollen storage area and Nosema spp. before wintering were examined. In this study, pollen group, number of frame/worker bee, brood rearing area, and pollen storage area were statistically significant (p <0.05), and there is no statistical difference between groups in wintering ability. Among the groups, highest Nosema spp. load was found in the group "fed with bee cake". Pollen is an important source of honey bees nutrition. It has been shown that the use of fresh pollen in supplementary feeding is effective in colony development and health when it is rare in nature.

Keywords

• Honey bee,nutrition,pollen,bee cake,colony performance,Nosema spp.

Kaynakça

1. Adolfo, L. 1985. Normas analíticas do Instituto Adolfo Lutz. Métodos químicos e físicos para analise de alimentos. 2 ed. São Paulo. 1. 583p.
2. Akyol, E., D. Özkok, C. Öztürk ve A. Bayram. 2005. Bazı saf ve melez bal arısı (Apis mellifera l.) kolonilerinin oğul eğilimi, yaşama gücü, kışlama yeteneği ve petek işleme etkinliklerinin belirlenmesi üzerine bir araştırma. Uludağ Arıcılık Dergisi 5 (4): 162-166.
3. Akyol, E., H. Yeninar, N. Sahinler ve A. Güler. 2006. The effects of additive feeding and feed additives before wintering on honey bee colony performances, wintering abilities and survival rates at the East Mediterranean region. Pakistan Journal of Biological Sciences 9 (4): 589-592.
4. Anonymous. 2018. Office International Des Epizooties (OIE). Nosemosis of honey bees. Chapter 3.2.4. World Organisation for Animal Health [www document]. https://www.oie.int/fileadmin/Home/eng/Health_standards/tahm/3.02.04_NOSEMOSIS_FINAL.pdf
5. Brodschneider, R., and K. Crailsheim. 2010. Nutrition and health in honey bees. Apidologie 41 (3): 278-294.
6. DeGrandi-Hoffman, G., Y. Chen, R. Rivera, M. Carroll, M. Chambers, G. Hidalgo, and E. W. De Jong. 2016. Honey bee colonies provided with natural forage have lower pathogen loads and higher overwinter survival than those fed protein supplements. Apidologie 47 (2): 186-196.
7. Dolezal, A. G., and A. L. Toth. 2018. Feedbacks between nutrition and disease in honey bee health. Current opinion in insect science 26: 114-119. Doğaroğlu, M. 1981. Türkiye'de yetiştirilen önemli arı ırk ve tiplerinin "Çukurova Bölgesi" koşullarında performanslarının karşılaştırılması. Çukurova Üni. Zir. Fak. Adana. Doktora Tezi Çukurova Üniversitesi Yıllığı 13 (3-4): 46-60.
8. Doğaroğlu, M., M. Özder ve C. Polat. 1986. Trakya Bölgesi Koşulları İçin En Uygun Bal Arısı (Apis mellifera L.) Genotipini Belirleme Çalışmaları. Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu Veteriner ve Hayvancılık A grubu. Proje no: VHAG-619.

9. Doğaroğlu, M. 1987. Türkiye için ideal bir sistem. Paket arıcılığı. Hasad Dergisi 23: 13-15.
10. Doğaroğlu, M., ve T. Ortaç. 1992. Bal arısı (Apis mellifera l.) kolonilerinde polen üretiminin kuluçka üretimi ve oğul eğilimi üzerine etkileri. T.Ü. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 1 (2): 201-204.
11. Doğaroğlu, M. 2009. Modern Arıcılık Teknikleri. 270 s. Koridor Matbacılık, Tekirdağ. ISBN 975-94210-0-3.
12. El-Wahab, T. E. A., A. M. M. Ghania, and E. W. Zidan. 2016. Assessment a new pollen supplement diet for honey bee colonies and their effects on some biological activities. International Journal of Agricultural Technology 12 (1): 55-62.
13. Eshbah, H. M., A. A. Mohamed, A. R. Hassan, M. E. Mahmoud, and M. M. Shaban. 2018. Efficiency of feeding honey bee colonies, Apis mellifera L., with mixture of natural products and sugar syrup on brood and adult population. Scientia 21 (1): 14-18.
14. Fıratlı, Ç. ve M. Karacaoğlu. 1995. Anadolu Arisinin Seleksiyonla Islahı Olanakları. Tübitak VHAG- 939 no’lu proje. Ankara, 80 s.
15. Fleming, J. C., D. R. Schmehl, and J. D. Ellis. 2015. characterizing the ımpact of commercial pollen substitute diets on the level of Nosema spp. in honey bees (Apis mellifera L.). PLoS ONE 10 (7): e0132014. doi:10.1371/journal.pone.0132014
16. Fries, I. 1993. Nosema apis: A parasite in the honey bee colony. Bee World 74 (1): 5-19.
17. Fresnaye, J., and Y. Lensky. 1961. “Methods d’Apperaciation des Surfaces de vain dans les Colonies d’Abeilles”, Ann. Abeille 4 (4): 369-376.
18. Fuenmayor, C. 2009. Bioprocess application in bee pollen development of a protein nutritional supplement. Universidad Nacional de Colombia, Bogotá, Colombia.
19. Gemeda, T. K. 2014. Testing the effect of dearth period supplementary feeding of honeybee (Apis mellifera) on brood development and honey production. Int. J. Adv. Res. (2): 319-324.
20. Güler, A., A. C. Gürel ve İ. Durmuş. 1999. Bal Arısı (Apis mellifera L.)’nda Fizyolojik ve Davranış Karakterlerini Belirleme Yöntemleri. Türkiye’de Arıcılık Sorunları ve 1. Ulusal Arıcılık Sempozyumu 28-30 Eylül 1999. Kemaliye/Erzincan. s. 180-188.
21. Huang, Z. 2012. Pollen nutrition affects honey bee stress resistance. Terrestrial Arthropod Reviews 5 (2): 175-189.
22. Irandoust, H., and R. Ebadi. 2013. Nutritional effects of high protein feeds on growth, development, performance and overwintering of honey bee (Apis mellifera L.). International Journal of Advanced Biological and Biomedical Research 1 (6): 601-613.
23. Jack, C., R. Sagili, and S. S. Uppala. 2015. Investigating effects of pollen nutrition on Nosema ceranae ınfection and persistence in honey bee colonies. Section II: Bees and Pollinators 29-31.
24. Kaftanoğlu, O., U. Kumova ve Y. Bek. 1993. Gap Bölgesinde Çeşitli Bal Arısı Irklarının Performanslarının Saptanması ve Bölgedeki Mevcut Arı Irklarının Islahı Olanakları. Ç. Üniversitesi. Ziraat Fak. Güneydoğu Anadolu Projesi (Gap) Tarımsal Araştırma İnceleme Ve Geliştirme Paketi. Ç.Ü. Zir. Fak. Genel Yay. No: 63 Gap Yay. No:74. Adana, 50s.
25. Kandemir, İ. 2004. Paket arıcılık ve paket arıcılığın kurulması. Uludağ Arıcılık Dergisi 4 (3) : 100-103.
26. Koru, B. Y. 2018. Bal arılarında (Apis mellifera) beslenme farklılığının yaşam uzunluğu, gelişme, davranış (Amılp-1, Vg) Ve Nörotransmitter Salınımını Düzen-leyen (Brp) genlerindeki etkilerinin araştırılması. Yüksek Lisans Tezi. Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Tekirdağ. 65 sayfa.
27. Kumar, R., R. C. Mishra, and O. P. Agrawal. 2013. Effect of feeding artificial diets to honey bees during dearth period under Panchkula (Haryana) conditions. Journal of Entomological Research 37 (1): 41-46.
28. Mata, M. 2018. Two approaches to protecting bees: Bee nutrition in a changing climate and community outreach as a tool for bee conservation. thesis submitted to the Graduate Faculty of North Carolina State University in partial fulfillment of the requirements for the degree of Master of Science, Raleigh, North Carolina.
29. McAulay, M. 2018. Examining the Impact of Pollen Diet Composition on Bee Development and Lifespan (Doctoral dissertation, Université d'Ottawa/University of Ottawa).
30. Nicolson, S. W., S. D. Neves, H. Human, and C. W. Pirk. 2018. Digestibility and nutritional value of fresh and stored pollen for honey bees (Apis mellifera scutellata). Journal of insect physiology 107: 302-308.
31. Öder, E. 1997. Uygulamalı Ana Arı Yetiştiriciliği. İstanbul.
32. Peters, L., K. Zhu-Salzman, and T. Pankiw. 2010. Effect of primer pheromones and pollen diet on the food producing glands of worker honey bees (Apis mellifera L.). Journal of insect physiology 56 (2): 132-137.
33. Porrini, M. P., E. G. Sarlo, S. K. Medici, P. M. Garrido, D. P. Porrini, and N. Damiani. 2011. Nosema ceranae development in Apis mellifera: influence of diet and infective inoculum. Journal of Apicultural Research 50 (1): 35-41.
34. Rice, R. N. 2001. Nosema Disease in Honeybees Genetic Variation and Control. Rural Industries Research and Development Corporation, RIRDC Publication, UK.
35. Saffari, A., P. G. Kevan, and J. L. Atkinson. 2010. Palatability and consumption of patty-formulated pollen and pollen substitutes and their effects on honeybee colony performance. J. Apic. Sci. 54 (2): 63-71.
36. Sena, S., L. Sena, and A. Hoda. 2017. Bee-colonies performance evaluation based on the application of two levels Feedbees' concentration. Albanian Journal of Agricultural Sciences, Special Edition: 341-346.
37. Shumkova, R., I. Zhelyazkova, S. Lazarov, and R. Balkanska. 2017. Effect on the chemical composition of the body of worker bees (Apis mellifera L.) fed with stimulating products. Macedonian Journal of Animal Science 7 (1-2): 129-135.
38. Sihag, R. C., and M. Gupta. 2013. Testing the effects of some pollen substitute diets on colony build up and economics of beekeeping with Apis mellifera L. Journal of Entomology 10 (3): 120-135.
39. Somerville, D. 1999. Wintering bees. Agnote DAI/121. NSW Agriculture.
40. Somerville, D. 2000. Honey bee nutrition and supplementary feeding. Agnote DAI/178. NSW Agriculture.
41. Somerville, D. 2005. Nosema disease in bees. Agnote DAI/124. NSW Agriculture.
42. Steel, R. G. D., and J. H. Torrie. 1980. Principles and Procedures of Statistics. Second Ed. McGraw-Hill Book Company Inc., New York.
43. Şahinler, N. ve Ş. Kaya. 2001. Bal arısı kolonilerini (Apis mellifera L.) ek yemlerle beslemenin koloni performansı üzerine etkileri. Mustafa Kemal Üniv. Zir. Fak. Derg. 6 (1-2): 83-92.
44. Yang, W., Y. Tian, M. Han, and X. Miao. 2017. Longevity extension of worker honey bees (Apis mellifera) by royal jelly: optimal dose and active ingredient. Peer J. 28; 5.e3118. doi: 10.7717/peerj.3118.
45. Yurtsever, N. 1984. Deneysel Istatistik Metotları. Köy Hizmetleri Toprak ve Gübre Arş. Enst. Müdürlüğü Yavınları Genel Yayın No. l21 Ankara.
46. Yücel, B. ve M. Kösoğlu. 2011. Ege Bölgesi’nde Muğla ekotipi ve italyan melezi bal arılarının kimi performans özellikleri bakımından karşılaştırılması. Kafkas Univ. Vet. Fak. Derg. 17 (6): 1025-1029.