Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Sosyal Bilgiler Programında Aktif Öğrenme ve Dijitalleşme Önerilerinin İncelenmesi

Yıl 2025, Cilt: 3 Sayı: 2, 180 - 202, 29.12.2025

Muhammet Fatih Kızılkaya

https://doi.org/10.5281/zenodo.18076007

https://izlik.org/JA56TL77KT

Öz

Günümüzde hızla ilerleyen teknolojik gelişmeler, eğitim sistemlerini yeniden şekillendirirken, bireylerden yalnızca bilgiye sahip olmalarını değil, aynı zamanda bu bilgiyi eleştirel bir bakış açısıyla kullanma, üretme ve paylaşma becerilerini geliştirmeleri beklenmektedir. Bu bağlamda, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, öğrencilerin yalnızca akademik başarı alanında değil, aynı zamanda değer eğitimi, karakter gelişimi ve dijital okuryazarlık gibi farklı alanlarda da donanımlı bireyler olmalarını hedeflemektedir. Bu çalışma, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli çerçevesinde, 2024 yılında yayımlanan Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı'nın aktif öğrenme ve dijitalleşme boyutlarını, öğrenme-öğretme uygulama önerileri üzerinden analiz etmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, doküman incelemesi yöntemiyle gerçekleştirilmiş ve betimsel analizle veriler çözümlenmiştir. Öğretim programında yer alan öğrenme-öğretme uygulama önerilerinde genel olarak aktif öğrenme yöntemlerinin yaygın bir biçimde önerildiği, ancak dijitalleşme yöntemlerinin sınırlı bir düzeyde yer aldığı gözlemlenmiştir. Programdaki öğrenme çıktılarının, aktif öğrenme yöntemlerine dayalı uygulamaları geniş ölçüde önerdiği, buna karşın dijital araç ve kaynak kullanımına dair önerilerin çoğunlukla "Teknoloji ve Sosyal Bilimler" öğrenme alanında yoğunlaştığı, diğer alanlarda ise sınırlı kaldığı belirlenmiştir. Bu durum, öğretim programlarının dijitalleşme açısından daha kapsamlı bir şekilde geliştirilmesi gerektiğini ortaya koymaktadır. Öğretim programlarının güncellenme sürecinde, dijital araçların pedagojik amaçlarla sistematik biçimde tüm öğrenme alanlarına entegre edilmesi ve doğrudan kullanılması gereken dijital araçların belirlenerek programa dâhil edilmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Türkiye yüzyılı maarif modeli , sosyal bilgiler dersi , aktif öğrenme , dijitalleşme , öğretim programı.

An Examination of Active Learning and Digitalization Proposals in the Social Studies Program of the Turkish Century Education Model

https://izlik.org/JA56TL77KT

Öz

In today’s rapidly advancing technological landscape, education systems are being reshaped in ways that require individuals to possess knowledge and develop the ability to use, produce, and share this knowledge with a critical perspective. In this context, the Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli aims to cultivate students who are equipped not only in terms of academic achievement but also in areas such as values education, character development, and digital literacy. This study seeks to analyze the dimensions of active learning and digitalization within the framework of the Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli, focusing on the learning-teaching practice suggestions presented in the Social Studies Curriculum published in 2024. The research was conducted using the document analysis method, and the data were examined using descriptive analysis. Findings indicate that while active learning methods are widely emphasized in the curriculum’s learning-teaching practice suggestions, digitalization practices are more limited. Specifically, the learning outcomes in the curriculum essentially promote practices based on active learning methods. In contrast, digital tools and resources are primarily concentrated in the “Technology and Social Sciences” learning area, with limited integration across other areas. This situation highlights the need to develop curricula further in terms of digitalization. In curriculum revision, it is recommended that digital tools be systematically integrated into all learning areas for pedagogical purposes and that specific digital tools required for direct use be identified and incorporated into the curriculum.

Anahtar Kelimeler

Türkiye century education model , social studies course , active learning , digitalization , curriculum.

Kaynakça

• Akbaba-Altun, S., & Gürer, M. D. (2008). School administrators’ perceptions of their roles regarding information technology classrooms. Eurasian Journal of Educational Research, 33, 35-54. https://app.trdizin.gov.tr/makale/TnprM016UTA
• Akça, D., & Meydan, A. (2023). Coğrafya öğretmenlerinin 21. yüzyıl öğrenen becerileri ile 21. yüzyıl öğretmen becerilerinin kullanımları arasındaki ilişki. Uluslararası Sosyal Bilimler Akademi Dergisi, (13), 494-519. https://doi.org/10.47994/usbad.1329998
• Aksoy, H. H. (2003). Eğitim kurumlarında teknoloji kullanımı ve etkilerine ilişkin bir çözümleme. Eğitim Bilim Toplum Dergisi, 1(4), 4-23.
• Aksu, H. H., & Keşan, C. (2011). İlköğretimde aktif öğrenme modeli ile geometri öğretiminin başarı ve kalıcılık düzeyine etkisi. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi / The Black Sea Journal of Sciences, 2(1), 94–113.
• Arslan, M. (2006). Aktif öğrenme. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(2), 92-105.
• Aşkın, R., Bozkurt, Y., & Zeybek, Z. (2020). Covid-19 pandemisi: Psikolojik etkileri ve terapötik müdahaleler. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(37), 304-318.
• Atan, F., & Kocasaraç, H. (2022). Dijital öğrenme-öğretme araçları. Medeniyet Eğitim Araştırmaları Dergisi, 6(2), 1-17.
• Avcı, İ. (2024). 7. sınıf Sosyal Bilgiler dersi öğretim programının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi [Yayımlanmamış Yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi.
• Ayaz, B., Ramazanoğlu, M. & Uluyol, Ç. (2023). Identification the ımpact of differentiated digitally supported learning environments. Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(3), 853-867. https://doi.org/10.38151/akef.2023.88
• Baz, F. Ç., & Tetik, E. (2017). Uyarlanabilir çevrimiçi öğrenme ortamı kullanan öğrencilerin ortam kullanımına ilişkin görüşleri. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi, 2(2), 20–28.
• Bedir, G., Ersözlü, Z. N., & Altun, A. (2013). Zihinsel engelli öğrencilerin eğitiminde kullanılan aktif öğrenme aktivitelerine ilişkin özel eğitim öğretmenlerinin düşünceleri. International Journal of Social Science, 6(5), 1195–1216. https://doi.org/10.9761/JASSS1503
• Bektaş, F. (2014). School principals personal constructs regarding technology: An analysis based on decision-making grid technique. Educational Sciences: Theory and Practice, 14(5), 1767-1775. http://10.12738/estp.2014.5.2179
• Bilgili, A. S. (2010). Geçmişten günümüze sosyal bilimler ve sosyal bilgiler. A. S. Bilgili (Ed.), Sosyal bilgiler eğitimi (3. bs., ss. 2-31). Pegem Akademi Yayıncılık.
• Chau, S., & Cheung, C. (2017). “Bringing life to learning”: A study of active learning in hospitality education. Asia-Pacific Education Researcher, 26(2), 127–136. https://doi.org/10.1007/s40299-017-0333-6
• Çelikten, M. (2002). Okul müdürlerinin bilgisayar kullanma becerileri. Milli Eğitim Dergisi, 4, 155-156.
• Çolak, E. (2015). The effect of cooperative learning on the learning approaches of students with different learning styles. Eurasian Journal of Educational Research, 59, 17-34 http://dx.doi.org/10.14689/ejer.2015.59.2