AYDIN’DA CİHANZÂDE İBRAHİM AĞA KULESİ
Öz
Orta Çağ Avrupası’nda Roma İmparatorluğu yıkıldıktan sonra piskopos ve yerel lordların girişimleriyle tarım arazilerini ve köy halkını korumak için kuleli malikaneler inşa edilmiştir. Osmanlı İmparatorluğu’nun kuruluş döneminde Anadolu’ya tecrübe kazanması için gönderilen şehzadelerin Bizans ve Selçuklu Dönemi’nde bilinen Orta Çağ Avrupası’nın anlayışında kule tahkimleri inşa edilmiştir. Yerel yönetici âyân ailelerine Osmanlı şehzadelerinin kuruluş döneminde benimsedikleri kule tahkimleri ve Orta Çağ feodal lordlarının malikaneleri, Osmanlı İmparatorluğu’nun son döneminde bölgelerinde kargaşanın verdiği endişe ve korunma isteği nedeniyle ilham kaynağı olmuştur. Kırsal bölgedeki yerel âyân aileleri kendilerini savunmak, tahıllarını depolamak, halkın üzerinde güç ve saygınlık sembolü olarak kullanmak için konaklarının yanına kule tahkimleri inşa ettirmiştir. Aydın ili, Koçarlı ilçesi merkezinde inşa edilen Cihanzade İbrahim Ağa Kulesi bu amaçla yapılmış yapılardandır. Çalışmamızda kulenin ‘Geç Osmanlı Dönemi’nde kullanım amacı değerlendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- *AREL, Ayda, (1988), “Aydın ve Yöresinde Bir Ayan Ailesi ve Mimarlık; Cihan oğulları” Osmanlı’dan Cumhuriyete problemler, araştırmalar, tartışmalar, sempozyumu, I. Uluslararası Tarih Kongresi Bildirileri, 1988, Ankara, 184-221.
- *AREL, Ayda, (26-30 Mayıs 1986), “Ege Bölgesi Âyânlık Dönemi Mimarisi Hakkında Bir Ön Araştırma”, IV. Araştırma Sonuçları Toplantısı, Kültür ve Turizm Bakanlığı, Eski Eserler ve Müzeler Genel Müdürlüğü, Ankara, 39-79.
- *AREL, Ayda, (1990), “Ege Bölgesi Ayanlık Dönemi Mimarisi: 1989 Dönemi Yüzey Araştırmaları”, VIII. Araştırma Sonuçları Toplantısı, 28 mayıs-1 haziran 1990, Ankara, 1-29.
- *AREL, Ayda, (1992), “Ege Bölgesi Âyânlık Dönemi Mimarisi: 1986-1991 Çalışmaları”, Kültür Varlıkları Ve Müzeler Genel Müdürlüğü Araştırma Sonuçları Toplantısı 10, İstanbul, s. 231-249.
- *DEVELİOĞLU, Ferit (2005), Osmanlıca-Türkçe Ansiklopedik Lûgat, Ankara, Aydın Kitabevi Yayınları.
- *DURAN, Remzi (1995), Menteşe Beyliği Mimarisi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Doktora tezi, İzmir.
- *GOFF, J. Le (1999), Orta çağ Batı Uygarlığı, (Çev. Hanife Güven-Uğur Güven), İzmir.
- *GÜMÜŞ, İlker (2015), Cihanoğlu Ailesine Ait Mimari Eserler, Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
- *GÜNAY, Reha (1998), Türk ev geleneği ve Safranbolu evleri, İstanbul Güzel Sanatlar Matbaası.
- *HERMES, Balducci (1987), Rodos’ta Türk Mimarisi (2 b.). (C. Rodoslu, Çev.), Ankara: TTK.