Akıncılar, Sultanlar ve Fatihlerin Mirası: Osmanlı Genişlemesine Dair Bizans Yaklaşımları

Öz

Anadolu ve Rumeli topraklarının Bizans İmparatorluğu'ndan Osmanlı İmparatorluğu hakimiyetine geçişi, kültürel alışveriş, çatışma ve sınırların genişlemesi ile nitelendirilen önemli bir tarihi döneme işaret eder. Bu makale, Bizanslı tarihçiler Chalkokondyles ve Doukas'ın eserlerindeki anlatılara dayanarak, Osmanlı İmparatorluğu'nun ortaya çıkışı ve büyümesine ilişkin Bizans perspektiflerini incelemeye çalışmaktadır. Bu tarihçilerin anlatıları incelendiğinde, Bizanslıların Osmanlılara karmaşık bir açıdan baktıkları, askeri güçlerini kabul ederken fetih yöntemlerini de kınadıkları ortaya çıkmaktadır. İncelenen ana temalar arasında Osmanlıların kökenleri, Osmanlı süvari akıncılarının taktikleri ve Osmanlı yöneticilerinin tasvirleri yer almaktadır. Chalkokondyles ve Doukas, Osmanlı savaşçılarının kutsal savaşçılar olduğu fikrinin aksine, onları dini saiklerden ziyade servet ve köle arzusuyla hareket eden, ekonomik motivasyonlu akıncılar olarak tasvir etmektedir. Buna ek olarak, Bizanslı tarihçiler Osmanlı sultanları hakkında farklı değerlendirmeler sunmakta, Bizans İmparatorluğu'na karşı iyi niyet sergileyenleri överken tehdit oluşturanları eleştirmektedirler. Sonuç olarak, bu analiz Osmanlılar hakkındaki yaygın anlatılara meydan okumakta ve Bizans kaynaklarının tarihin bu dönüştürücü dönemine dair anlayışımızı şekillendirmedeki öneminin altını çizmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Bizans İmparatorluğu
• Osmanlı İmparatorluğu
• Chalkokondyles
• Doukas
• Akıncılar

Raiders, Sultans, and the Legacy of Conquest: Byzantine Perspectives on the Ottoman Expansion

Abstract

The transition from the Byzantine Empire to the Ottoman Empire marks a pivotal period in history, characterized by cultural exchange, conflict, and territorial expansion. This article attempts to examine Byzantine perspectives on the emergence and growth of the Ottoman Empire, primarily relying on the narrations from the works of Byzantine historians Chalkokondyles and Doukas. By analyzing their accounts, it becomes evident that the Byzantines viewed the Ottomans through a complex lens, acknowledging their military prowess while also condemning their methods of conquest. Key themes explored include the origins of the Ottomans, the tactics of Ottoman cavalry raiders, and the portrayal of Ottoman rulers. Contrary to the notion of Ottoman warriors as holy crusaders, Chalkokondyles and Doukas depict them as economically motivated plunderers, driven by a desire for wealth and slaves rather than religious motivations. Additionally, the Byzantine historians offer varied assessments of Ottoman sultans, praising those who exhibited goodwill towards the Byzantine Empire while criticizing those who posed a threat. Ultimately, this analysis challenges prevailing narratives about the Ottomans and underscores the importance of Byzantine sources in shaping our understanding of this transformative era in history.

Keywords

• Byzantine Empire
• Ottoman Empire
• Chalkokondyles
• Doukas
• Raiders

Kaynakça

1. Bekker, I. (Ed.) (2012). Michaelis Ducae Nepotis Historia Byzantina. New York: Cambridge University Press.
2. Booth, I. (2007). Ghazis, roads and trade in north-west Anatolia 1179-1291. Byzantine and Modern Greek Studies, 31, 127-145.
3. Chalkokondyles, L. (2014). The Histories (A. Kaldellis, Trans.). Cambridge: Harvard University Press.
4. Doukas. (1975). Decline and Fall of Byzantium to the Ottoman Turks (H. J. Magoulias, Trans.). Detroit.
5. Durak, K. (2009). Defining the ‘Turk’: Mechanisms of establishing contemporary meaning in the archaizing language of Byzantines. Jahrbuch der Österreichischen Byzantinistik, 59, 65-78.
6. Inalcık, H. (1980). The question of the emergence of the Ottoman state. International Journal of Turkish Studies, 2, 71-79.
7. Inalcık, H. (2000). The Ottoman Empire: the Classical Age 1300-1600. London: Phoenix Press.
8. Kafadar, C. (1995). Between Two Worlds. Berkeley: University of California Press.

9. Kılıç, Ş. (2013). Ottoman perception in the Byzantine short chronicles. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Bölümü Tarih Araştırmaları Dergisi, 32, 111-135.
10. Kyriakidis, S. (2011). Warfare in Late Byzantium, 1204-1453. Boston: Brill.
11. Laonikos Chalkokondyles. (2014). The Histories (A. Kaldellis, Trans.). Dumbarton Oaks Medieval Library Doml 33-34. Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press.
12. Miller, W. (1926). The historians Doukas and Phrantzes. The Journal of Hellenic Studies, 46, 63-71.
13. Nicol, D. M. (1999). The Last Centuries of Byzantium 1261-1453. Cambridge: Cambridge University Press.
14. Reinart, S. W. (2014). A Greek view on the Battle of Kosovo: Laonikos Chalkokondyles. In S. W. Reinart (Ed.), Late Byzantine and Early Ottoman Studies (pp. 61-88). Burlington: Ashgate Publishing Company.
15. Vryonis, S. Jr. (1975). Nomadization and Islamization in Asia Minor. Dumbarton Oaks Papers, 29, 41-71.
16. Wittek, P. (2012). The Rise of the Ottoman Empire. New York: Routledge.