ARDL Modeli İle Türkiye’de Otomotiv İhracatı-Büyüme İlişkisi

Öz

Gelişmekte olan ülkelerdeki emek ve sermaye yoğunluğuna göre lokomotif sektörlerin ihracat içindeki payı arttıkça büyümeye katkısı da fazla olacaktır. Türkiye’de 2017 yılında toplam ihracatın sektörel dağılımında otomotiv sanayinin payı %18,5 iken; imalat sanayi ihracatı içindeki payı da %20 ile ilk sırayı almaktadır. Yaklaşık 12 alt sektörden oluşan otomotiv sektöründe toplam üretimin %81’i ihracat olarak gerçekleşmektedir. Böylece sektörün büyümeye katkısı yadsınamaz bir gerçektir. Sektörün büyümeye katkısını ölçmeyi amaçlayan bu çalışmada, Türkiye için 1998Q2-2017Q4 yılları arasında otomotiv ihracatı ile büyüme arasındaki ilişki serilerin I(1) ve I(0) olmasından dolayı ARDL sınır testi ile gerçekleştirilmiştir. Seriler arasında eşbütünleşme ilişkisi tespit edilmiş, anılan dönemde hata düzeltme modelinin katsayısının anlamlı olması nedeniyle otomotiv ihracatının kısa ve uzun dönemde büyüme üzerinde pozitif etkili olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Otomotiv İhracatı,Ekonomik Büyüme,Eşbütünleşme,ARDL

The Relationship between Automotive Exports-Growth in Turkey with ARDL Model

Abstract

As the share of locomotive sectors in exports increases according to the concentration of labor and capital in developing countries, the contribution to growth will also increase. The share of the automotive industry in the sectoral distribution of total exports in 2017 in Turkey was 18.5%; and the share of manufacturing industry exports is the first order with 20%. In the automotive sector, which consists of approximately 12 sub-sectors, 81% of total production is realized as exports. Thus, the contribution of the industry to growth is indisputable. This study aimed to measure the contribution to the sector's growth, with the growth of the series relationship between automotive exports to Turkey between the years 1998Q2-2017Q4 I (1) and I (0) due to the ARDL bounds testing was carried out with. It is seen that automotive exports have a positive effect on short and long term growth because of the significance of the error correction model in the mentioned period.

Keywords

• Automotive Exports,Economic Growth,Cointegration,ARDL

Kaynakça

1. Abu-Qarn, A. S., & Abu-Bader, S. (2004). The validity of the ELG hypothesis in the MENA region: cointegration and error correction model analysis. Applied Economics, 36(15), 1685-1695.
2. Akbulut, S., & Terzi, H. (2013). Türkiye’de ihracata dayalı büyümenin sektörler itibariyle analizi. Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5: 43–58.
3. Akel, V., & Gazel, S. (2014). Döviz kurları ile BİST sanayi endeksi arasındaki eşbütünleşme ilişkisi: Bir ARDL sınır testi yaklaşımı. Erciyes Üniversitesi İİBF Dergisi, 7, 23-42
4. Aktaş, C. (2009). Türkiye'nin ihracat, ithalat ve ekonomik büyüme arasındaki nedensellik analizi. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(2), 35 – 47.
5. Alper, F. Ö., & Alper, A. E. (2017). Karbondioksit emisyonu, ekonomik büyüme, enerji tüketimi ilişkisi: Türkiye için bir ARDL sinir testi yaklaşımı. Sosyoekonomi, 25(33), 145.
6. Bedir, A. (2002). Türkiye’de Otomotiv Sanayii Gelişme Perspektifi. T.C.DPT-İktisadi Sektörler ve Koordinasyon Genel Müdürlüğü, Yayın No DPT: 2660.
7. Çiftçioğlu, S., & Nekhili, R. (2005). New evidence for exports-led growth, tradables-led-growth, and manufacturing-led growth: Causality test results for Turkey. Latin American Journal of Economic Development, (5), 135–42.
8. Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1979). Distribution of the estimators for autoregressive time series with a unit root. Journal of the American statistical association, 74(366a), 427-431.

9. Dikmen, N. (2012). Ekonometri Temel Kavramlar ve Uygulamalar. Bursa: Dora Yayınevi.
10. Işik, N., & Yilmaz, S. S., Kilinç, E. C. (2017). İthal otomobil satışlarının döviz kuru esnekliği: Türkiye üzerine bir uygulama. Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 19(33), 84-92.
11. Kennedy, P. (2006). Ekonometri Kılavuzu. Muzaffer Sarımeşeli ve Şenay Açıkgöz (Çev.). Ankara: Gazi Kitabevi.
12. Kurt, S., & Terzi. H. (2007). İmalat sanayi dış ticareti, verimlilik ve ekonomik büyüme ilişkisi. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (21), 25–46.
13. Kutlar, A. (2007). Ekonometriye Giriş. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
14. Kwiatkowski, D., Philips, P. CB., Schmidt P., Shin Y. (1992), Testing the null hypothesis of stationarity against the alternative of a unit root, Journal Of Econometrics (54), 159-178.
15. OECD (2018). İstatistikler, Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü. (Erişim: 20/05/2018). https://stats.oecd.org/
16. OSD (2018). Yayınlar, Otomotiv Sanayii Derneği, (Erişim: 20/05/2018). http://www.osd.org.tr/osd-yayinlari
17. Önder, K., & Hatirli, S. A. (2014). Türkiye’de imalat sanayi ihracatı ve büyüme ilişkisinin iktisadi analizi. Journal of Yasar University, (9), 5851–69.
18. Pehlivanoğlu, F., Erarslan, C., & Beşel, F. (2014). Türkiye otomotiv piyasasında arz şokları: 1963-2012 dönemi. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 13(2), 589-612.
19. Pesaran, M. H. (1997). The role of economic theory ın modelling the long run. The Economic Journal, (107.440), 178-191.
20. Pesaran, M. H., & Shin Y., (1998). An autoregressive distributed-lag modelling approach to cointegration analysis. Econometric Society Monographs, (31), 371-413.
21. Pesaran, M. H., Shin Y., & Smith, R. J. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of level relationships. Journal Of Applied Econometrics, (16).3, 289-326.
22. Phillips, P. C., & Perron, P. (1988). Testing for a unit root in time series regression. Biometrika, 75(2), 335-346.
23. Sandalcılar, A. R. (2012). Türkiye’de tarımsal ihracat, tarım dışı ihracat ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin nedensellik analizi. Finans Politik ve Ekonomik Yorumlar Dergisi, (49), 65–76.
24. Sevüktekin, M., & Nargeleçekenler, M. (2007). Ekonometrik Zaman Serileri Analizi: EViews Uygulamalı. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
25. TUİK (2018a), Geniş Ekonomik Grupların Sınıflamasına (BEC) Göre İhracat, 1996-2018. Türkiye İstatistik Kurumu. (Erişim: 19/05/2018), www.tuik.gov.tr
26. TUİK (2018b). Uluslararası Standart Sanayi Sınıflamasına (ISIC, Rev.3) Göre İhracat, 1996-2018. Türkiye İstatistik Kurumu. (Erişim: 15/05/2018), www.tuik.gov.tr
27. Uçak, S., (2017). Cari denge ve ekonomik büyüme ilişkisi: Türkiye analizi, MSBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 15, (2). 107-140.
28. Yaprakli, S. (2007) İhracat ile ekonomik büyüme arasındaki nedensellik: Türkiye üzerine ekonometrik bir analiz. ODTÜ Gelişme Dergisi, (34), 97–112.
29. Yıldırtan, D. Ç. (2010). E-Views Uygulamalı Temel Ekonometri: Makro Ekonomik Verilerle. İstanbul: Türkmen Kitabevi.
30. Zivot, E., & Andrews, D. W. K. (2002). Further evidence on the great crash, the oil-price shock, and the unit-root hypothesis. Journal of Business & Economic Statistics, 20 (1), 25-44.