Reel Döviz Kurları İle Dış Ticaret Arasındaki İlişki: Çin Örneği

Öz

Bu çalışmanın amacı dünyanın en büyük dış ticaret fazlası veren ülkelerinden biri olan Çin’in bu dış ticaret performansında ülkede uygulanan döviz kuru rejiminin etkili olup olmadığını araştırmaktır. Bu amaçla döviz kurlarının ihracat ve ithalat üzerindeki etkisinin tespit edilmesi gerekir. Bu çalışmada Çin’in reel döviz kuru ile ithalatı ve ihracatı arasındaki ilişki 1994:1-2018:4 dönemi çeyrek yıllık veriler kullanılarak Johansen eşbütünleşme, varyans ayrıştırma ve Granger nedensellik analizleri yardımıyla araştırılmıştır. Uygulanan analizler sonucunda, Çin ihracatının reel döviz kurunun nedeni olduğu, ithalat ile ihracat arasında çift yönlü nedensellik ilişkisi bulunduğu, reel döviz kurunun ithalat ve ihracat üzerinde etkili olmadığı belirlenmiştir. Çin dalgalı döviz kuru rejimine geçse bile Çin dış ticaretinin fazla vermeye devam edeceği düşünülmektedir. 

Anahtar Kelimeler

• Reel Döviz Kuru
• İthalat
• İhracat
• Çin Ekonomisi
• Varyans Ayrıştırma

Relationship Between Real Exchange Rate And Foreign Trade: China Sample

Abstract

The aim of this study is to investigate whether the exchange rate regime applied in China which is one of the biggest foreign trade surplus countries of the world, is effective on this performance. For this purpose, the effect of exchange rates on exports and imports should be determined. In this study the relationship between China’s real exchange rate and its exports and imports was investigated with the help of Johansen cointegration, variance decomposition and Granger causality analyzes by using quarterly data for the period 1994:1 – 2018:4. As a result of the analyzes performed, it was determined that Chinese exports are the cause of the real exchange rate, there is a bi-directional causality between exports and imports, and the real exchange rate has no effect on Chinese imports and exports. It is expected that China's foreign trade will continue to yield a surplus even if China moves to a floating exchange rate regime. 

Keywords

• Real Exchange
• Imports
• Exports
• China’s Economy
• Variance Decomposition

Kaynakça

1. Akan, Y., & Arslan, İ. (2008). The impacts of exchange-rate policies on the foreign trade: the case of Turkey. International Journal of Emerging and Transition Economies, 1(2), 247-256.
2. Aktaş, C. (2010). Türkiye’de reel döviz kuru ile ihracat ve ithalat arasındaki ilişkinin VAR tekniğiyle analizi. Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(11), 123-140.
3. Alptekin, V. (2009). Türkiye’de dış ticaret - reel döviz kuru ilişkisi: vektör otoregresyon (VAR) analizi yardımıyla sınanması. Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, 2(2), 132-149.
4. Alptekin, V., & Uysal, D. (2012). Reel döviz kurunun dış ticaret üzerindeki uzun dönemli etkilerinin analizi. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(2), 1-22.
5. Bozdağlıoğlu, Y. & Özpınar, Ö. (2011). Türkiye’ye gelen doğrudan yabancı yatırımların Türkiye’nin ihracat performansına etkilerinin VAR yöntemi ile tahmini. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(3), 39-63.
6. Chen, L. T. & Zhang, Z. N. (2009). FDI, export foreign and exchange reserve-test with the time series data from 1997 to 2009. Science Technology and Industry, 2009(8), 72-76.
7. Çelik, K. (2012). Uluslararası İktisat. Trabzon: Derya Kitabevi.
8. Eğilmez, M., (2018), Tarihsel süreç içinde dünya ekonomisi. İstanbul: Remzi Kitabevi.

9. Ergun, T. (2013). Makroekonomiye Giriş. Ankara: Detay Yayıncılık.
10. Freund, C., Hong, C. ve Wei, S. J. (2011) “China’s Trade Response to Exchange Rate”. The 68th International Atlantic Economic Conference. (Erişim: 18.09.2019), http://www.aeaweb.org/aea/2012conference/program/retrieve.php?p dfid=556
11. Gan, S. & Cheng, D. (2019). Exchange rate appreciation, R&D, and export sophistication: Evidence from China. The Journal of International Trade & Economic Development, 28(8). doi: 10.1080/09638199.2019.16571 71
12. Gerber, J. (2005). International Economics. New York: Pearson Addison Wesley, 3. Editions. Granger, C. W. J. (1969). Investigating causal relations by econometric models and cross-spectral methods. Econometrica, 37, 424-438.
13. Jiranyakul, K., & Brahmasre, T. (2002). An analysis of the determinants of Thailand’s exports and imports with major trading partners. Southwestern Economic Review, 29(1), 111-122.
14. Kıpıcı, A., & Kesriyeli, M. (1997). Reel Döviz Kuru Tanımları ve Hesaplama Yöntemleri. İktisat İşletme ve Finans Dergisi, 12(131), 16-22.
15. Kızıldere, C., Kabadayı, B., & Emsen, Ö. S. (2014). Dış ticaretin döviz kuru değişimlerine duyarlılığı: Türkiye üzerine bir inceleme. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, 6(12), 39-53.
16. Kızıldere, C., Kabadayı, B., & Emsen, Ö. S. (2013). Dış ticaretin döviz kuru değişmelerine duyarlılığı: Seçilmiş gelişmekte olan ülkeler üzerine bir inceleme. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 27 (3), 41-54.
17. Kızıltan, A., & Ciğerlioğlu, O. (2008). Türkiye’de reel döviz kuru değişmelerinin ihracat ve ithalata etkisi. Ekev Akademi Dergisi, 12(36), 423-444.
18. Koya, S., & Orden, D. (1994). Terms of trade and the exchange rates of New Zeland and Australia. Applied Economics, 26, 451-457.
19. Marquez, J., & Schindler, J. W. (2006). Exchange-rate effects on China's trade: An interim report. International Finance Discussion Papers.
20. Mishkin, F. S. (2007). Para, Bankacılık ve Finansal Piyasalar İktisadı, Nazım Engin (Çev. Editörü). Boston: myeconlab, Addison Wesley.
21. Najafov, O. (2010). Exchange rate volatility and international trade. Master Tezi. Macaristan: Central European University.
22. Özatay, F. (2015). Parasal İktisat: Kuram ve Politika. Ankara: Efil Yayınevi.
23. Sarı, A. (2010). Döviz Kuru Oynaklığının İthalata Etkileri: Türkiye Örneği. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Ekonometri ve İstatistik Dergisi, 11(1), 31-44.
24. Seker, F. (2012). Döviz Piyasası İşlemleri ve Riskten Korunma. İçinde: K. Özdemir & G. Delice (Ed), Uluslararası Ekonomik ilişkiler I-II, (s. 543-577). İstanbul: Lisans Yayıncılık.
25. Seyidoğlu, H. (2017). Uluslararası İktisat Teori Politika ve Uygulama. İstanbul: Güzem Can Yayınları. Tapşın, G., & Karabulut, A. T. (2013). Reel döviz kuru, ithalat ihracat arasındaki nedensellik ilişkisi; Türkiye Örneği. Akdeniz Üniversitesi İİBF Dergisi, 26, 190-205.
26. Vergil, H., & Erdoğan, S. (2009). Döviz kuru-ticaret dengesi ilişkisi: Türkiye örneği. Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5(9), 35-57.
27. Yıldırım, E., & Kesikoğlu, F. (2012). İthalat-ihracat-döviz kuru bağımlılığı: bootstrap ile düzeltilmiş nedensellik testi uygulaması. Ege Akademik Bakış Dergisi, 12(2), 137-148.
28. Yiğin, S. (2009). Çin ekonomisi ve dış ticaret ilişkileri. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Entitüsü İktisat Anabilim Dalı Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi.
29. https://fred.stlouisfed.org/series/XTEXVA01CNM667N
30. https://fred.stlouisfed.org/series/XTIMVA01CNM657S
31. https://fred.stlouisfed.org/series/CCRETT01CNA661N