Yıl 2017, Cilt 5 , Sayı 1, Sayfalar 193 - 215 2017-03-01

Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış
A Critical Look to The Divine Knowledge Understanding of Classical Kalâm

Harun ÇAĞLAYAN [1]


İnsan düşüncesi, varlık ve bilgi felsefesi üzerine kuruludur. Varlık, bilginin zorunlu şartı olduğundan varlığı olmayanın bilgisi de yoktur. Müslüman kelamcılar, varlığı şâhid ve gâib şeklinde ikiye ayırır. Kelâm’da şâhidin bilgisi, reel idrake dayalı insânî bilgi iken; gâibin bilgisi rasyonel idrake dayalı ilâhî bilgi olarak tanımlanır. İnsânî bilgi, fizik kurallarına bağlı olduğundan mantıken anlaşılabilirdir. Ancak bu kurallardan bağımsız olduğu düşünüldüğü için ilâhî bilgi birtakım açmazlara sahiptir. Bunlardan en önemlisi, ilâhî bilginin ezelî kabul edilmesine bağlı olarak varlıktan önceki imkân ve sınırlarıyla ilgili olandır. Bu çalışmada varlıktan önce ilâhî bilginin niteliğine ilişkin Müslüman kültüründeki temel çözümlemeler analiz edilerek ilâhi bilginin değeri ve nasıl anlaşılması gerektiğine dair çıkarımlarda bulunulmuştur.

Human thought is based on philosophy of existence and knowledge. Being is the compulsory condition of knowledge, so there is no knowledge for non-existent. Muslim theologians categorize the being into two: witness and unseen. Knowledge of unseen is defined as divine knowledge based on rational knowledge whereas knowledge of witness in the Kalam is human knowledge based on real reason. Since human knowledge depends on the laws of physics, it is understandable. But, divine knowledge has got some problems as it is considered independent of the laws of physics. The most important among those is the one related to the facilities and limitations before the presence depending on the consideration of divine knowledge as eternal. In this paper, some inferences have been made related to the value of the divine knowledge and how it should be understood by analyzing basic analysis in Muslim culture related to the nature of divine knowledge before existence.

  • el-Bağdâdî, Ebû Mansûr Abdulkâhir b. Tâhir b. Muhammed, Usûlu’d-Dîn, (thk. Dâru’l-Funûn), Devlet Matbaası, İstanbul 1346-1928.
  • - el-Eş’arî, Ebu’l Hasan Alî b. İsmâil, Makâlâtu’l İslamiyyîn ve Ihtılâfû’l-Musallîn, (thk. Muhammed Muhyiddîn Abdulhamîd), Mektebetü’l-Nehdati’l-Mısrıyye, Kahire 1369/1950.
  • ------, el-İbâne an Usûli’d Diyane, Dâr İbn Zeydûn, Beyrut ts.
  • Gündoğar, H. (2014). Kur’an’da İlahi Bilgi. Şırnak Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 5(10), 7-25.
Konular Sosyal
Yayımlanma Tarihi Mart
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-0228-5164
Yazar: Harun ÇAĞLAYAN
Kurum: Kırıkkale University, Faculty of Education, Kırıkkale, TURKEY
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 1 Mart 2017

Bibtex @ { anemon288382, journal = {Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {}, eissn = {2149-4622}, address = {}, publisher = {Muş Alparslan Üniversitesi}, year = {2017}, volume = {5}, pages = {193 - 215}, doi = {10.18506/anemon.288382}, title = {Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış}, key = {cite}, author = {ÇAĞLAYAN, Harun} }
APA ÇAĞLAYAN, H . (2017). Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , 5 (1) , 193-215 . DOI: 10.18506/anemon.288382
MLA ÇAĞLAYAN, H . "Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 5 (2017 ): 193-215 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/anemon/issue/27858/288382>
Chicago ÇAĞLAYAN, H . "Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 5 (2017 ): 193-215
RIS TY - JOUR T1 - Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış AU - Harun ÇAĞLAYAN Y1 - 2017 PY - 2017 N1 - doi: 10.18506/anemon.288382 DO - 10.18506/anemon.288382 T2 - Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 193 EP - 215 VL - 5 IS - 1 SN - -2149-4622 M3 - doi: 10.18506/anemon.288382 UR - https://doi.org/10.18506/anemon.288382 Y2 - 2017 ER -
EndNote %0 Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış %A Harun ÇAĞLAYAN %T Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış %D 2017 %J Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi %P -2149-4622 %V 5 %N 1 %R doi: 10.18506/anemon.288382 %U 10.18506/anemon.288382
ISNAD ÇAĞLAYAN, Harun . "Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 5 / 1 (Mart 2017): 193-215 . https://doi.org/10.18506/anemon.288382
AMA ÇAĞLAYAN H . Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2017; 5(1): 193-215.
Vancouver ÇAĞLAYAN H . Klasik Kelâmın İlâhî Bilgi Anlayışına Eleştirel Bir Bakış. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2017; 5(1): 215-193.