Yıl 2018, Cilt 6 , Sayı 6, Sayfalar 787 - 797 2018-12-02

Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi
xamining Predictive Role of Attachment Styles on Interpersonal Cognitive Distortions in University Students

Zekeriya Çam [1] , Gülçilem Şahin Çelik [2]


Bu araştırmanın amacı üniversite öğrencilerinin bağlanma stillerinin ilişkileri ile ilgili bilişsel çarpıtmalarını yordama düzeyinin incelenmesidir. Bu amaçla Aksaray Üniversitesi Eğitim Fakültesi’nin farklı programlarında lisans eğitimi alan ve yaşları 18-28 arasındaki 223 katılımcıdan (139 kadın %62.33, 84 erkek %37.67) araştırma verileri toplanmıştır. Bağlanma stillerinin ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmaları yordama gücü hesaplanmadan önce bu değişkenler arasındaki Pearson korelasyon katsayısı incelenmiştir. Yapılan analizlerde değişkenler arasında düşük ve orta düzeyde korelasyon katsayıları elde edilmiştir. Bu aşamanın ardından yapılan regresyon analizinde güvensiz bağlanma stillerinin (kayıtsız, korkulu ve saplantılı) ilişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmaların yaklaşık %22’sini açıkladığı görülmüştür. Elde edilen bu bulgular ilgili alanyazın ışığında tartışılarak, gelecekteki araştırmacılar ve uygulamalar için öneriler sıralanmıştır.

The purpose of this study is to examine the predictive role of attachment styles on interpersonal cognitive distortions of university students. For this purpose, research data were obtained from 223 (139 females 62.33%, 84 males, 37.67%) university students whose age ranges between 18-28 and who are enrolled at different programs at Aksaray University Faculty of Education. For analyzing the relationships between attachment styles and interpersonal cognitive distortions, Pearson Product Moment Correlation analysis was performed. As a result, low and average correlation coefficients were found between these variables. Regression analysis states that attachment insecurities (dismissed-avoidant, preoccupied and fearful) explained approximately 22% of total variance of interpersonal cognitive distortions. Results of this study were discussed in the light of related literature and suggestions developed for future researchers and practice.

  • Açık, Ö. (2008). Evlilik uyumu ve bağlanma stilleri arasındaki ilişki. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ege Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
  • Ainsworth, M. D. S., Blehar, M. C., Waters, E., ve Wall, S. (1978). Patterns of attachment: A psychological study of the strange sitution. Hillsdale, Nj: Erlbaum.
  • Ainsworth, M. S. (1989). Attachments beyond infancy. American Psychologist, 44, 709–716.
  • Bahadır, Ş. (2006). Romantik ilişkilerde bağlanma stilleri, çatışma çözme stratejileri ve olumsuz duygu durumunu düzenleme arasındaki ilişki. Yayınlanmamış doktora tezi. Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  • Bartholomew, K., ve Horowitz, L. M. (1991). Attachment styles among young adults: A test of a four-category model. Journal of Personality and Social Psychology, 61, 226-244.
  • Beck, J. S .(2001). Bilişsel terapi: Temel ilkeler ve ötesi (Çev. N. Hisli Şahin). Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları.
  • Boysan, M., ve Çam, Z. (2016). An investigation into the role of attachment insecurities in obsessive-compulsive symptoms. British Journal of Guidance & Counselling, 1-16.
  • Bowlby, J. (1973). Attachment and loss (Vol. 2.): Seperation, Anxiety and anger. New Yok, NY: Basic Books.
  • Bowlby, J. (1988). A secure base: Parent-child attachment and healthy human development. New York, NY: Basic Books.
  • Bradbury, T. N., ve Fincham, F. D. (1993). Assessing dysfunctional cognition in marriage. Psychological Assessment, 5, 92-101.
  • Budak, S. (2005). Psikoloji sözlüğü (3. Basım). Ankara: Bilim ve Sanat Yayınları.
  • Burger, J. M. (2006). Kişilik. (Çev. İ. D. E. Sarıoğlu). İstanbul: Kaknüs Yayınları.
  • Cann, A., Norman, M. A., Welbourne, J. L., ve Lawrence, C. G. (2008). Attachment styles, conflict styles and humour styles: Interrelationships and associations with relationship satisfaction. European Journal of Personality, 22, 131-146.
  • Cramer, D. (2001). Destructive disagreement belief, disagreement, negative conflict and relationship satisfaction in romantic relationships. Genetic, social and General Psychology Monographs, 127(3), 301-317.
  • Çiftçi, M. (2008). Disiplin cezası alan ve almayan lise öğrencilerinin ahlaki yargı yetenekleri bilişsel çarpıtmaları ve empatik becerilerinin karşılaştırılması. Yayınlanmamış doktora tezi. Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
  • Damarlı, Ö. (2006). Ergenlerde toplumsal cinsiyet rolleri, bağlanma stilleri ve benlik kavramı arasındaki ilişkiler. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  • Denham, S. A. (1994). Mother-child emotional communication and prescooler’s security of attachment and dependency. Journal of Genetic Psychology, 155(1), 3-119.
  • Deniz, M. E., Hamarta, E., ve Arı, R. (2005). An investigation of social skills and loneliness levels of university students with respect to their attachment styles in a sample of Turkish students. Social Behavior and Personality, 33(1), 19 -32.
  • Diehl, M., Elnick, A. B., Bourbeu, L. S., ve Labouvie-vief, G. (1998). Adult attachment styles: Context and personality. Journal of Personality and Social Psychology, 74, 1656-1669.
  • Dilmaç, B., Hamarta, E., ve Arslan, C. (2009). Üniversite öğrencilerinin sürekli kaygı ve denetim odaklarının bağlanma stilleri açısından İncelenmesi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 9(1), 127-159.
  • Gamble, A. S. ve Roberts, E. J. (2005). Adolescents’ perceptions of primary caregivers and cognitive style: The roles of attachment security and gender. Cognitive Therapy and Research, 29(2), 123–141.
  • Genç, B. A. (2008). Ergenlerde bilişsel çarpıtmaların, anne baba ilişkilerinin ve bazı kişisel değişkenlerin utangaçlığı yordaması. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Griffin, D. W., ve Bartholomew, K. (1994). The metaphysics of measurement: the case of adult attachment. In Bartholomew, K. and Perlman, D. (Eds), Advances in Personal Relationships, Vol. 5, Jessica Kingsley, London, pp. 17-52.
  • Grosmann, K.E., Grosmann, K., ve Waters, E. (2006). Attachment from infancy to adulthood. The major longitudinal studies. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 47(9), 974–977.
  • Güven, N. (2005). İlişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmalar ve evlilikte problem çözme becerilerinin evlilik doyumu ile ilişkisi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Haferkamp, C. J. (1994). Dysfunctional beliefs, self-monitoring, and marital conflict. Current Psychology, 13, 248-263.
  • Hamamcı, Z. ve Büyüköztürk, Ş. (2003). İlişkilerle ilgili bilişsel çarpıtmalar ölçeği: Ölçeğin geliştirilmesi ve psikometrik özelliklerinin incelenmesi. Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(25), 107-111.
  • Hamamcı, Z. (2005). Dysfunctional relationship beliefs in marital satisfaction and adjustment. Social Behavior and Personality, 33(4), 313-328.
  • Hamarta, E. (2004). Üniversite öğrencilerinin yakın ilişkilerindeki bazı değişkenlerin (benlik saygısı, depresyon ve saplantılı düşünme) bağlanma stilleri açısından incelenmesi. Yayınlanmamış doktora tezi. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • Hamarta, E., Deniz, M. E., ve Saltalı, D. N. (2009). Bağlanma stillerinin duygusal zekayı yordama düzeyi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri. 9(1), 195-229.
  • Hazan, C., ve Shaver, P. (1987). Romantic love ceonceptualized as an attachment process. Journal of Personality and Social Psychology, 52(3), 511-524.
  • Işınsu, M. (2003). İkili ilişki biçimi ve süresi ile bağlanma stilleri arasındaki bağlantılar. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  • İşgör, İ. Y. (2017). Üniversite öğrencilerinde bağlanma stilleri ve akademik başarının merhamet üzerindeki yordayıcı etkisi. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(1), 82-99.
  • Karasar, N. (2005). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel yayıncılık.
  • Kılınç, H., ve Sevim, S. (2005). Ergenlerde yalnızlık ve bilişsel çarpıtmalar. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 38(2), 67-89.
  • Kuyucu, Y. (2007). Boşanmış ailede yetişen ergenlerin bilişsel çarpıtmalarıyla benlik değeri arasındaki ilişki. Yayınlanmamış doktora tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
  • Lehnart, J. ve Neyer, J. F. (2006). Should i stay or should i go? Attachment and personality in stable and instable romantic relationships. European Journal of Personality, 20, 475–495.
  • Lütkenhaus, P., Grosmann, K. E. ve Grosmann, E. (1985). Infant-mother attachment at twelve months and style of interaction with a stranger at the age of three years. Child Development, 56, 1538-1542.
  • Manes, S., Nodop, S., Altmann, U., Gawlytta, R., Dinger, U., Dymel, W., ... ve Ritter, V. (2016). Social anxiety as a potential mediator of the association between attachment and depression. Journal of Affective Disorders, 205, 264-268.
  • Matas, L., Arend, A. R., ve Sroufe, A. (1978). Continuity of adaptation in the second year: the relationship between quality of attachment and later competence. Child Development, 49, 547-556.
  • Morsünbül, Ü. (2005). Ergenlikte kimlik statülerinin bağlanma stilleri, cinsiyet ve eğitim düzeyi açısından incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Onur, N. (2006). Lise öğrencilerinin bağlanma stilleri ile atılganlık düzeyleri arasındaki ilişki. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Öztürk, M. O. (2002). Ruh sağlığı ve bozuklukları (9. Basım). Ankara: Hekimler Yayın Birliği.
  • Park, A. K., ve Waters, E. (1989). Security attachment and preschool friendships. Child Development, 60, 1076-1081.
  • Rice, K. G. (1990). Attachment in adolescence: A narrative and meta-analytic review. Journal of Youth and Adolescence, 19(5), 511-538.
  • Riggio, R. H., ve Weiser, A. D. (2008). Attitudes toward marriage: Embeddedness and outcomes in personal relationhips. Personal Relationships, 15, 123-140.
  • Russel, G. D. (2008). Adolescent attachment: Predicting social support, love styles, and risky sexual behavior. Yayınlanmamış doktora tezi. The University of South Dakota, Educational Psychology Program.
  • Safran, J. D. (1990). Towards a refinement of cognitive therapy in light of interpersonal theory: I. Theory. Clinical Psychology Review, 10(1), 87-105.
  • Saya, P. (2006). The relationship between attachment styles and perfectionism in high school students. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  • Saymaz, İ. (2003). Üniversite öğrencilerinin kişilerarası ilişkileri ve bağlanma stilleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  • Simons, R. M., Sistad, R. E., Simons, J. S., ve Hansen, J. (2018). The role of distress tolerance in the relationship between cognitive schemas and alcohol problems among college students. Addictive Behaviors, 78, 1-8.
  • Shi, L. (2003). The association between adult attachment styles and conflict resolution in romantic relationships. The American Journal of Family Therapy, 31, 143–157.
  • Soysal, A. Ş., Bodur, Ş., İşeri, E., ve Şenol, S. (2005). Bebeklik dönemindeki bağlanma sürecine genel bir bakış. Klinik Psikiyatri, 8, 88-99.
  • Stackert, R. A., ve Bursik, K. (2003). Why I unsatisfied? Adult attachment style, gendered irrational relationship beliefs, and young adult romantic relationship satisfaction. Personality and Individual Differences, 34, 1419- 1429.
  • Steinberg, L. (2007). Ergenlik (Çev. F. Çok). Ankara: İmge Kitabevi.
  • Sümer, M. (2006). Yetişkinlerin bağlanma stillerinin duygusal zeka, ilişkiye bağlılık, ilişkide algılanan tatmin ve bazı değişkenlere göre incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Maltepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  • Sümer, N., ve Güngör, D. (1999). Yetişkin bağlanma stilleri ölçeklerinin Türk örneklemi üzerinde psikometrik değerlendirmesi ve kültürlerarası bir karşılaştırma. Türk Psikoloji Dergisi, 14(43), 71-106.
  • Şahin, G. (2009). Yetiştirme yurdunda ve ailesi yanında yaşayan ergenlerin bağlanma stilleri ile kimlik statüleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
  • Thompson, R. A.(2006). Erken dönemde bağlanma ve sonraki gelişim üzerindeki etkileri (Çev: M. Sayıl ve G. Ö. Demir). Türk Psikoloji Bülteni, 38, 113-120.
  • Trotter, P. B. (2010). The influence of parental romantic relationships on college students' attitudes about romantic relationships. College Student Journal, 44(1), 77-84. Türkçapar, M. H. (2000). Kognitif terapi ve psikanalize bakışı. 3P Dergisi, 8(1), 1-44.
  • Umemura, T., Lacinová, L., Kotrčová, K., & Fraley, R. C. (2018). Similarities and differences regarding changes in attachment preferences and attachment styles in relation to romantic relationship length: longitudinal and concurrent analyses. Attachment & human development, 20(2), 135-159.
  • Webster, J. (1998). Attachment styles, reminiscence fuctions and happiness in young and elderly adults. Journal of Aging Studies, 12(3), 72-96.
  • Wilkinson, R., ve Walford W. A. (2001). Attachment and personality in the psychological health of adolescents. Personality and Individual Differences, 31(4), 473-484.
  • Young, J. E. (1994). Cognitive therapy for personality disorders: A schema-focused approach (rev). Professional Resource Press/Professional Resource Exchange.
  • Zigenhain, U., ve Jacobsen, T. (1999). Assessing children’s representational attachment models: Links to mother-child attachment quality in infancy and childhood. Journal of Genetic Psychology, 160(1), 9-22.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Yayımlanma Tarihi Aralık 2018
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-2965-2390
Yazar: Zekeriya Çam (Sorumlu Yazar)
Kurum: Muş Alparslan Üniversitesi
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0003-3317-0746
Yazar: Gülçilem Şahin Çelik
Kurum: Aksaray Üniversitesi
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 2 Aralık 2018

Bibtex @araştırma makalesi { anemon403559, journal = {Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {}, eissn = {2149-4622}, address = {}, publisher = {Muş Alparslan Üniversitesi}, year = {2018}, volume = {6}, pages = {787 - 797}, doi = {10.18506/anemon.403559}, title = {Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi}, key = {cite}, author = {Çam, Zekeriya and Şahin Çelik, Gülçilem} }
APA Çam, Z , Şahin Çelik, G . (2018). Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , 6 (6) , 787-797 . DOI: 10.18506/anemon.403559
MLA Çam, Z , Şahin Çelik, G . "Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6 (2018 ): 787-797 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/anemon/issue/39085/403559>
Chicago Çam, Z , Şahin Çelik, G . "Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6 (2018 ): 787-797
RIS TY - JOUR T1 - Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi AU - Zekeriya Çam , Gülçilem Şahin Çelik Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - doi: 10.18506/anemon.403559 DO - 10.18506/anemon.403559 T2 - Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 787 EP - 797 VL - 6 IS - 6 SN - -2149-4622 M3 - doi: 10.18506/anemon.403559 UR - https://doi.org/10.18506/anemon.403559 Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi %A Zekeriya Çam , Gülçilem Şahin Çelik %T Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi %D 2018 %J Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi %P -2149-4622 %V 6 %N 6 %R doi: 10.18506/anemon.403559 %U 10.18506/anemon.403559
ISNAD Çam, Zekeriya , Şahin Çelik, Gülçilem . "Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6 / 6 (Aralık 2018): 787-797 . https://doi.org/10.18506/anemon.403559
AMA Çam Z , Şahin Çelik G . Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018; 6(6): 787-797.
Vancouver Çam Z , Şahin Çelik G . Üniversite Öğrencilerinde Bağlanma Stillerinin İlişkilerle İlgili Bilişsel Çarpıtmaları Yordama Gücünün İncelenmesi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018; 6(6): 797-787.