Yıl 2018, Cilt 6 , Sayı ICEESS’ 18, Sayfalar 67 - 73 2018-12-15

Relationship Between R&D Expenditure and Financial Performance on Technology and Information Technology Indices Firms in Borsa Istanbul
Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi

Sinan AYTEKİN [1] , Sevinç GÜLER ÖZÇALIK [2]


The aim of this study is to determine the relationship between R-D expenditures and the financial performance of 7 companies which are listed in Borsa Istanbul Technology and Information Technology Indices between 2011:Q1-2018:Q1. Dependent variables are EBIT, ROIC and Net Sales; the independent variables are R&D Expenditures, R&D/Net Sales, R&D/Total Operating Expenses and Market Value/Book Value. In the model where EBIT is a dependent variable, there is a positive relationship between EBIT and R&D Expenditures and Market Value/Book Value, and a negative relationship between R&D/Total Operating Expenses. In the model where Net Sales are the dependent variable, there is a positive relationship between Net Sales and R&D Expenditures and a negative relationship between R&D/Total Operating Expenses. 

Çalışmada AR-GE harcamaları ile işletmelerin finansal performansları arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla 2011:Q1-2018:Q1 dönemleri arasında Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endekslerinde işlem gören 7 işletmenin AR-GE ve performans verileri kullanılmıştır. Kurulan 3 ayrı model ile panel veri analizi uygulanmıştır. Bağımlı değişkenler, FVÖK, ROIC ve Net Satışlar; bağımsız değişkenler ise AR-GE Harcamaları, AR-GE/Net Satışlar, AR-GE/Toplam Faaliyet Giderleri ve Piyasa Değeri/Defter Değeri’dir.  FVÖK’ün bağımlı değişken olduğu birinci modelde FVÖK ile AR-GE Harcamaları ve Piyasa Değeri/Defter Değeri arasında pozitif, AR-GE/Toplam Faaliyet Giderleri arasında ise negatif anlamlı ilişki tespit edilmiştir.  Net Satışların bağımlı değişken olduğu modelde Net Satışlar ile AR-GE Harcamaları arasında pozitif, AR-GE/Toplam Faaliyet Giderleri arasında ise negatif anlamlı ilişki tespit edilmiştir. ROIC bağımlı değişkeni ile istatistiki olarak anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir.
  • Akgün, A., & Akgün, V. Ö. (2016). İşletmelerde AR-GE Harcamlarının Karlılığa Etkisi: Aselsan Örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal ve Teknik Araştırmalar Dergisi, 12, 1-12.
  • Alper, D., & Aydoğan, E. (2016). Relationships between R&D and Corporate Performance: An Empirical Analysis in Istanbul Stock Exchange. PARADOKS Economics, Sociology and Policy Journal, 12(2), 96-114.
  • Ayaydın, H., & Karaaslan, İ. (2014). The Effect of Research and Development Invesment on Frms’ Financial Performance: Evidence from Manufacturing Firm in Turkey. The Journal of Knowledge Economy & Knowledge Management, 9(2), 43-59.
  • Baltagı, B. H. (2005). Econometric Analysis of Panel Data. John Wiley and Sons Inc., England.
  • Cebeci, G., & Özbilgin, İ. G. (2015). Borsa İstanbul Bilişim Endeksinde Yer Alan Şirketlerin Kurumsal Yönetim ve Finansal Performans Açısından Değerlendirilmesi. Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(4), 47-64.
  • Çıtak, L., & İltaş, Y. (2017). Ar-Ge Yatırımlarının Finansal Performans Üzerindeki Etkisi ve BİST Teknoloji Endeksi Firmalarının Etkinliklerinin Değerlendirilmesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 76, 239-254.
  • Dağlı, H., & Ergün, T. (2017). Türkiye’de AR-GE Harcamalarının Firma Karlılığına Etkisi. KTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi, 7(13), 69-83.
  • Dave, P., Wadhwa, V., Aggarwal, S., & Seetharaman, A. (2013). The Impact of Research and Development on the Financial Sustainability of Information Technology (IT) Companies Listed on the S&P 500 Index. Journal of Sustainable Development, 6(11), 122-138.
  • Deloitte (2008). Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerine Genel Bakış ve Son Gelişmeler. (Erişim: 30.05.2018), https://www.verginet.net/dtt/4/Ar-Ge_FaaliyetlerineGenelBakis.aspx
  • Demirgüneş, K., & Üçler, G. (2016). AR-GE Yatırımları ve Büyüme: İmalat Sektörü Üzerine Ampirik Bir Çalışma. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 45(1), 53-64.
  • Demirhan, D., & Aracıoğlu, B. (2016). İnovasyon ve Finansal Performans Arasındaki İlişki: BIST Teknoloji Endeksindeki Firmalar Üzerine Bir Araştırma. UİİİD-IJEAS, 2017 (16. UİK Özel Sayısı), 195-218.
  • Doğan, M., & Yıldız, F. (2016). Araştırma ve Geliştirme Harcamalarıın (AR-GE) Firma Karlılığı Üzerindeki Etkisi: BIST’te İşlem Gören İmalat Sanayi Firmaları Üzerine Bir Araştırma. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14, 178-187.
  • Elmas, B., & Polat, M. (2016). AR-GE Yatırımlarının Firma Performansına Etkisinin Panel Veri Analizi ile Araştırılması. 20. Finans Sempozyumu, Trabzon.
  • Freihat, A. R. F., & Kanakriyah, R. (2017). Impact of R&D Expenditure on Financial Performance: Jordanian Evidence. European Journal of Business and Management, 9(32), 73-83.
  • Hsu, F. J., Chen, M. Y., Chen, Y. C., & Wang, W. C. (2013). An Empirical Study on the Relationship between R&D and Financial Performance. Journal of Applied Finance & Banking, 3(5), 107-119.
  • İlarslan, K., & Bıyıklı, F. (2018). Araştırma-Geliştirme Harcamalarının İşletmelerin Finansal Performansına Etkisinin Ekonometrik Analizi: İlaç Sektöründe Bir Uygulama. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD), 5(3), 122-137.
  • İltaş, Y., & Bulut, U. (2017). Türkiye’de AR-GE Harcamaları ile Net Satış Hasılatı Arasındaki İlişki: Bootstrap Panel Nedensellik Testinden Kanıtlar. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 49, 45-58.
  • Işık, N., Engeloğlu, Ö., & Kılınç, E. C. (2016). Araştırma ve Geliştirme Harcamalarının, Karlılık ve Satışlar Üzerindeki Etkisi: Borsa İstanbul Firmaları Üzerine Bir Uygulama. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 47, 27-46.
  • Judge, G. G. (1985). The Theory and Practice of Econometrics. USA: John Wiley and Sons Inc.
  • KAP (2018). Kamuyu Aydınlatma Platformu-BIST Şirketleri. (Erişim: 02.06.2018), https://www.kap.org.tr/tr/Endeksler
  • Karacaer, S., Aygün, M., & İç, S. (2009). Araştırma ve Geliştirme Giderlerinin Firma Performansı Üzerindeki Etkisi: İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Üzerine Bir İnceleme. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 11(2), 65-86.
  • Kocamış, T. U., & Güngör, A. (2014). Türkiye’de Ar-Ge Harcamaları ve Teknoloji Sektöründe Ar-Ge Giderlerinin Karlılık Üzerine Etkisi: Borsa İstanbul Uygulaması. Maliye Dergisi, 166, 127-138.
  • Mercan, B., Göktaş, D. & Gömleksiz, M. (2011). AR-GE Faaliyetleri ve Girişimcilerin İnovasyon Üzerindeki Etkileri: Patent Verileri Üzerinde Bir Uygulama. PARADOKS Ekonomi, Sosyoloji ve Politika Dergisi, 7(2), 27-44.
  • OECD (2017). Digital Economy Outlook. (Erişim: 02.06.2018), http://espas.eu/orbis/sites/default/files/generated/document/en/9317011e.pdf
  • Özcan, M., Ağırman, E., & Yılmaz, Ö. (2014). Ar-Ge Yatırımlarının Hisse Senedi Getirisi Üzerine Etkisi: BIST Teknoloji ve Bilişim Firmaları Üzerine Bir Uygulama. Maliye Dergisi, 166, 139-158.
  • Öztürk, E., & Zeren, F. (2015). The Impact of R&D Expenditure on Firm Performance in Manufacturing Industry: Further Evidence from Turkey. International Journal of Economics and Research, 6(2), 32-36.
  • Polat, M., & Elmas, B. (2016). Firmaların Finansal Performansı Ar-Ge Yatırımlarından Etkilenir mi? Panel Veri Analizi ile Bir Araştırma. ÜNİDAP Uluslararası Bölgesel Kalkınma Konferansı, Muş.
  • TUİK (2018). Araştırma-Geliştirme Faaliyetleri Araştırması. (Erişim: 01.06.2018), http://www.tuik.gov.tr/VeriBilgi.do?alt_id=1082
  • Ülger, Ö. (2017). OECD Ülkelerinde AR-GE Harcamalarının Büyüme Üzerine Etkileri: Panel Veri Analizi (1996-2015. Sosyal Bilimler Dergisi, 4(15), 165-177.
  • Ünal, T., & Seçilmiş, N. (2014). Satış Hasılatı Artışında AR-GE’nin Rolü ve Karlılığın AR-GE Harcamalarına Etkisi: Gaziantep Örneği. Yönetim ve Ekonomi Arastırmaları Dergisi, 22, 202-210.
  • Zhu, Z., & Huang, F. (2012). The Effect of R&D Investment on Firms’ Financial Performance: Evidence from the Chinese Listed IT Firms. Modern Economy, 3, 915-919.
  • Yıldırım, H. H., & Sakarya, Ş. (2017). AR-GE Harcamalarının Firmaların Aktif Karlılığına ve Özsermaye Karlılığına Etkisi: BİST Teknoloji Sektöründe Bir Uygulama. 8. Uluslararası Girişimcilik Kongresi, Burhaniye-Balıkesir.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Yayımlanma Tarihi Aralık 2018
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Orcid: 0000-0003-1502-2643
Yazar: Sinan AYTEKİN (Sorumlu Yazar)
Kurum: Balıkesir Üniversitesi
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0002-0423-7510
Yazar: Sevinç GÜLER ÖZÇALIK
Kurum: Dokuz Eylül Üniversitesi
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 15 Aralık 2018

Bibtex @araştırma makalesi { anemon452625, journal = {Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {}, eissn = {2149-4622}, address = {}, publisher = {Muş Alparslan Üniversitesi}, year = {2018}, volume = {6}, pages = {67 - 73}, doi = {}, title = {Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi}, key = {cite}, author = {AYTEKİN, Sinan and GÜLER ÖZÇALIK, Sevinç} }
APA AYTEKİN, S , GÜLER ÖZÇALIK, S . (2018). Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , 6 (ICEESS’ 18) , 67-73 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/tr/pub/anemon/issue/39147/452625
MLA AYTEKİN, S , GÜLER ÖZÇALIK, S . "Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6 (2018 ): 67-73 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/anemon/issue/39147/452625>
Chicago AYTEKİN, S , GÜLER ÖZÇALIK, S . "Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6 (2018 ): 67-73
RIS TY - JOUR T1 - Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi AU - Sinan AYTEKİN , Sevinç GÜLER ÖZÇALIK Y1 - 2018 PY - 2018 N1 - DO - T2 - Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 67 EP - 73 VL - 6 IS - ICEESS’ 18 SN - -2149-4622 M3 - UR - Y2 - 2018 ER -
EndNote %0 Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi %A Sinan AYTEKİN , Sevinç GÜLER ÖZÇALIK %T Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi %D 2018 %J Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi %P -2149-4622 %V 6 %N ICEESS’ 18 %R %U
ISNAD AYTEKİN, Sinan , GÜLER ÖZÇALIK, Sevinç . "Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 6 / ICEESS’ 18 (Aralık 2018): 67-73 .
AMA AYTEKİN S , GÜLER ÖZÇALIK S . Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018; 6(ICEESS’ 18): 67-73.
Vancouver AYTEKİN S , GÜLER ÖZÇALIK S . Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2018; 6(ICEESS’ 18): 73-67.