Yıl 2019, Cilt 7 , Sayı , Sayfalar 41 - 49 2019-11-05

Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü
The Effect of Psychological Contract Breach on Job Performance: The Mediating Role of Affective Commitment

Ali ACARAY [1]


Bu çalışmanın amacı, psikolojik sözleşme ihlalinin iş performansına etkisini ve bu etkide duygusal bağlılığın aracılık rolünü incelemektir. Çalışma verilerinin toplanmasında anket tekniği kullanılmış olup kolayda örnekleme yöntemiyle bankalarda tam zamanlı biçimde çalışan 227 örneklem sayısına ulaşılmıştır. İş performansı; görev performansı ve işgören sesliliği olarak incelenmiştir. Çalışma sonucunda ulaşılan bulgulara göre; psikolojik sözleşme ihlali görev performansı ve işgören sesliliğini olumsuz olarak etkilemiştir. Duygusal bağlılık değişkeninin de psikolojik sözleşme ihlalinin görev performansına etkisinde tam, işgören sesliliğine etkisinde ise kısmi aracılık rolü ortaya çıkmıştır. Ayrıca psikolojik sözleşme ihlali, çalışanların işgören sesliliklerini görev performansına göre daha fazla olumsuz olarak etkilemiştir.

The purpose of this study is to investigate the effect of psychological contract breach on job performance and the mediating role of affective commitment on this effect. The survey technique was used to collect the data and 227 samples working full-time in banks were reached with the convenience sampling method. Job performance was examined as task performance and employee voice. Research results showed that psychological contract breach had a negative effect on task performance and employee voice. Affective commitment had a fully mediating role on the effect of psychological contract breach on task performance. Affective commitment had a partly mediating role on the effect of psychological contract breach on employee voice. Furthermore, psychological contract breach negatively affected employee voice more than task performance.

  • Allen, N.J., & Meyer, J.P. (1990). The Measurement and Antecedents of Affective, Continuance and Normative Commitment to the Organization. Journal of Occupational Psychology, 63(1), 1-18.
  • Argyris, C. (1960). Understanding Organizational Behaviour. First Edition, London: Tavistock Publications.
  • Arslan, A., & Yener, S. (2016). İşgören Sesliliği Ölçeğinin Türkçe’ye Uyarlanması Çalışması. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 14(1), 173-191.
  • Aslan, Ş., & Uyar, S. (2018). Psikolojik Sözleşme İhlali ile Hissettirdiklerinin Örgütsel Özdeşleşme, İş Tatmini ve İşten Ayrılma Niyeti Üzerine Etkileri. Dokuz Eylül Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 33(1), 1-38.
  • Bağcı, Z. (2014). Çalışanların İş Doyumunun Görev ve Bağlamsal Performansları Üzerindeki Etkisi. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 24, 58-72.
  • Bal, P.M., Chiaburu, D.S., & Diaz, I. (2011). Does Psychological Contract Breach Decrease Proactive Behaviors? The Moderating Effect of Emotion Regulation. Group & Organization Management, 36(6), 722-758.
  • Bal, P.M., Chiaburu, D.S., & Jansen, P.G.W. (2010). Psychological Contract Breach and Work Performance. Journal of Managerial Psychology, 25(3), 252-273.
  • Bal, P.M., Lange, A.H., Jansen, P.G., & Velde, M.E. (2008). Psychological Contract Breach and Job Attitudes: A Meta Analysis of Age as a Moderator. Journal of Vocational Behavior, 72, 143-158.
  • Baron, R.M. & Kenny, D.A. (1986). The Moderator-Mediator Variable Distinction in Social Psychological Research: Conceptual, Strategic, and Statistical Considerations. Journal of Personality and Social Psychology, 51(6),1173-1182.
  • Blau, P.M. (1964). Exchange and Power in Social Life. New York: Wiley.
  • Beardwell, J., & Claydon, T. (2007). Human Resource Management: A Contemporary Approach. 5th Ed., Harlow, UK: Prentice Hall.
  • Befort, N., & Hattrup, H. (2003). Valueing Task and Contextual Performance: Experience, Job Roles and Rating of The İmportance of Job Behaviours. Applied H.R.M.Research, 8(1), 17-32.
  • Borman, W.C., & Motowidlo, S.J. (1997). Task Performance and Contextual Performance: The Meaning for Personnel Selection Research. Human Performance, 10, 99-109.
  • Cropanzano, R., Rupp, D.E., & Byrne, Z.S. (2003). The Relationship of Emotional Exhaustion to Work Attitudes, Job Performance, and Organizational Citizenship Behaviors. Journal of Applied Psychology, 88(1), 160-619.
  • Çetinkaya, F.F. (2018). Psikolojik Sözleşme İhlalleri ve Örgütsel Sinizm İlişkisi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 10(1), 652-674.
  • Doğan, S., & Demiral, Ö. (2009). Örgütsel Bağlılığın Sağlanmasında Personel Güçlendirme ve Psikolojik Sözleşmenin Etkisine İlişkin Bir Araştırma. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 32, 47-80.
  • Field, A.P. (2000). Discovering Statistics Using SPSS for Windows. London: Sage Publications.
  • Fornell, C., & Larcker, D.F. (1981). Evaluating Structural Equation Models with Unobservable Variables and Measurement Error. Journal of Marketing Research, 18, 39-50.
  • Hair, J.F.Jr., Black, W.C., Babin, B.J., Anderson, R.E., & Tatham, R.L. (2006). Multivariate Data Analysis. 6th Ed., New Jersey: Pearson Prentice Hall.
  • Harrison, D.A., Newman, D.A., & Roth, P.L. (2006). How Important are Job Attitudes? Meta-Analytical Comparisons of Integrative Behavioral Outcomes and Time Sequences. Academy of Management Journal, 49, 305-325.
  • Hussain, S., Gul, H., Usman, M., & Ul Islam, Z. (2016). Breach of Psychological Contract, Task Performance, Workplace Deviance: Evidence from Academia in Khyber Pukhtunkhwa, Pakistan. International Business and Management, 13(2), 12-20.
  • Johnson, J.L., & O'Leary-Kelly, A.M. (2003). The Effects of Psychological Contract Breach and Organizational Cynicism: Not All Socail Exchange Violations are Created Equal. Journal of Organizational Behavior, 24(5), 627-647.
  • Knights, J.A., & Kennedy, B.J. (2005). Psychological Contract Violation: Impacts on Job Satisfaction and Organizational Commitment Among Australian Senior Public Servants. Applied H.R.M. Research, 10(2), 57-72.
  • Levinson, H., Price, C.R., Munden, K.J., Mandl, H.J., & Solley, C.M. (1962). Men, Management, and Mental Health. Cambridge, MA, US: Harvard University Press.
  • McShane, S.L., & Glinow, M.A.V. (2014). Organizational Behavior. Second Edition, New York: McGraw-hill Irwin.
  • Meyer, J.P., & Allen, N.J. (1991). A Three-Component Conceptualization of Organizational Commitment. Human Resources Management Review, 1, 61-89.
  • Mimaroğlu, H. (2008). Psikolojik Sözleşmenin Personelin Tutum ve Davranışlarına Etkileri: Tıbbi Satış Temsilcileri Üzerinde Bir Araştırma. Doktora Tezi. Adana: Çukurova Üniversitesi.
  • Morrison, E.W., & Robinson, S.L. (1997). When Employees Feel Betrayed: A Model of How Psychological Contract Violation Develops. Academy of Management Review, 22(1), 226-256.
  • Örücü, E., & Korkmaz, E. (2018). Psikolojik Sözleşme İhlali ve Duygusal Emek İlişkisi: Sağlık Sektöründe Bir Araştırma. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21(40), 337-349.
  • Podsakoff, P.M., MacKenzie, S.B., Paine, J.B., & Bachrach, D.G. (2000). Organizational Citizenship Behaviors: A Critical Review of The Theoretical and Empirical Literature and Suggestions For Future Research. Journal of Management, 26, 513-563.
  • Restubog, S.L.D., Bordia, P., & Tang, R.L. (2007). Behavioural Outcomes of Psychological Contract Breach in a Non-Western Culture: The Moderating Role of Equity Sensitivity. British Journal of Management, 18(4), 376-386.
  • Restubog, S.L.D., Bordia, P., & Tang, R.L. (2006). Effects of Psychological Contract Breach on Performance of IT Employees: The Mediating Role of Affective Commitment. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 79, 299-306.
  • Rousseau, D.M. (1995). Psychological Contracts in Organizations: Understanding Written and Unwritten Agreements. London: Sage Publications.
  • Robinson, S.L. (1996). Trust and Breach of the Psychological Contract. Administrative Science Quarterly, 41(4), 574-599.
  • Robinson, S.L., & Morrison, E.W. (2000). The Development of Psychological Contract Breach and Violation: A Longitudinal Study. Journal of Organizational Behavior, 21(5), 525-546.
  • Robinson, S. L., & Morrison, E. W. (1995). Psychological Contracts and OCB: The Effect of Unfulfilled Obligations on Civic Virtue Behavior. Journal of Organizational Behavior, 16(3),189-298.
  • Robinson, S.L., & Rousseau, D.M. (1994). Violating the Psychological Contract: Not the Exception but the Norm. Journal of Organizational Behavior, 15, 245-259.
  • Smithson, J., & Lewis, S. (2004). The Psychological Contract and Work-Family. Organization Management Journal, 1(1), 70-80.
  • Turnley, W.H., & Feldman, D.C. (1998). Psychological Contract Violations During Corporate Restructuring. Human Resource Management, 37(1), 71-83.
  • Tükeltürk, Ş.A., Perçin, N.Ş., & Güzel, B. (2012). Psikolojik Kontrat İhlal Algısı ile Örgütsel Bağlılık İlişkisi: Otel İşletmeleri Üzerine Bir Araştırma. Yönetim Bilimleri Dergisi, 10(20), 93-110.
  • Wasti, S. A. (2000). Meyer ve Allen’in Üç Boyutlu Örgütsel Bağlılık Ölçeğinin Geçerlik ve Güvenirlik Analizi. 8. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi, 401-410.
  • Williams, L.J., & Anderson, S.E. (1991). Job Satisfaction and Organizational Commitment as Predictors of Organizational Citizenship and In-Role Behaviors. Journal of Management, 17(3), 601-617.
  • Van Dyne, L., Cummings, L.L., & McLean P.J. (1995). Extra-Role Behaviours: In Pursuit of Construct and Definitional Clarity (a Bridge over Muddied Waters). In Cummings, L. L., & Staw, B. M. (Eds.) Research in Organizational Behavior, 17, 215-285.
  • Van Dyne, L., & LePine, J.A. (1998). Helping and Voice Extra-role Behavior. Evidence of Construct and Predictive Validity. Academy of Management Journal, 41, 108-119.
  • Varol, F. (2017). Çalışanların Örgütsel Bağlılık ve İş Tatminlerinin İşten Ayrılma Niyetlerine Olan Etkisi: İlaç Sektörü Örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 38, 200-208.
  • Yorulmaz, M. (2018). Tersane Çalışanlarının Duygusal Bağlılık Düzeylerinin İş Performansları Üzerindeki Etkisi: Yalova Örneği. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(56), 869- 876.
  • Zhao, H., Wayne, J. Sandy, G., Brian, C., & Bravo, J. (2007). The Impact of Psychological Contract Breach on Workrelated Outcomes: A Meta-Analysis. Personnel Psychology, 60(3), 647-680.
Birincil Dil tr
Konular Sosyal
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-1002-9937
Yazar: Ali ACARAY (Sorumlu Yazar)
Kurum: RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 5 Kasım 2019

Bibtex @araştırma makalesi { anemon573197, journal = {Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi}, issn = {}, eissn = {2149-4622}, address = {}, publisher = {Muş Alparslan Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {7}, pages = {41 - 49}, doi = {10.18506/anemon.573197}, title = {Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü}, key = {cite}, author = {ACARAY, Ali} }
APA ACARAY, A . (2019). Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi , 7 () , 41-49 . DOI: 10.18506/anemon.573197
MLA ACARAY, A . "Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 (2019 ): 41-49 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/anemon/issue/50051/573197>
Chicago ACARAY, A . "Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 (2019 ): 41-49
RIS TY - JOUR T1 - Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü AU - Ali ACARAY Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.18506/anemon.573197 DO - 10.18506/anemon.573197 T2 - Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 41 EP - 49 VL - 7 IS - SN - -2149-4622 M3 - doi: 10.18506/anemon.573197 UR - https://doi.org/10.18506/anemon.573197 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü %A Ali ACARAY %T Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü %D 2019 %J Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi %P -2149-4622 %V 7 %N %R doi: 10.18506/anemon.573197 %U 10.18506/anemon.573197
ISNAD ACARAY, Ali . "Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü". Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 7 / (Kasım 2019): 41-49 . https://doi.org/10.18506/anemon.573197
AMA ACARAY A . Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2019; 7: 41-49.
Vancouver ACARAY A . Psikolojik Sözleşme İhlalinin İş Performansına Etkisi: Duygusal Bağlılığın Aracılık Rolü. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2019; 7: 49-41.