Çeşitli Klinik Örneklerden Elde Edilen Stenotrophomonas maltophilia İzolatlarının Dağılımı ve Antibiyotik Duyarlılık Profili

Öz

Stenotrophomonas maltophilia, yenidoğan ve ileri yaş grubundaki kişilerde, solunum yolu enfeksiyonları başta olmak üzere nozokomiyal ya da toplum kaynaklı çeşitli enfeksiyonlar ile ilişkilendirilmiş, kısıtlı tedavi seçeneği olan fırsatçı bir patojendir. Bakterinin antimikrobiyal direnci yıllar içinde artmakta ve coğrafi bölgeler arasında farklılıklar göstermektedir. Bu çalışma ile hastanemizde üç yıl boyunca izole edilen S. maltophilia suşlarının dağılımı ve antibiyotik duyarlılığının retrospektif olarak araştırılması amaçlanmıştır. Ocak 2022- Aralık 2024 tarihleri arasında çeşitli klinik örneklerden izole edilen S. maltophilia suşları incelenmiştir. Suşların identifikasyonu ve antimikrobiyal duyarlılığının belirlenmesi için Phoenix otomatize sistemi (Becton Dickinson Diagnostic Instrument Systems, Sparks, ABD) kullanılmıştır. Çalışma süresince toplam 233 S. maltophilia izolatı elde edilmiştir. Suşlar en sık solunum yolu örneklerinden (%66.5) izole edilmiştir. Suşların %60.3’ü çocuk ve yoğun bakımlarda tedavi gören hastalardan, %11.1’i ise poliklinikten başvuran hastalardan izole edilmiştir. Hastaların 157’si (%67.4) 65-95 yaş aralığında bulunmuştur. Suşların %90.12’si (210/233) trimetoprim/sülfametoksazole (TMP/SXT), %80.34’ü (184/229) ise levofloksasine duyarlı bulunmuştur. Sonuç olarak, verilerimiz yoğun bakımda yatan ileri yaş grubundaki kişilerin S. maltophilia enfeksiyonu gelişimi açısından dikkatle takip edilmesi gerektiğini düşündürmektedir. Hastanemizde izole edilen S. maltophilia suşları için en etkili antimikrobiyal TMP-SXT iken, yıllar içinde levofloksasin duyarlılığındaki azalma dikkat çekicidir. S. maltophilia enfeksiyonlarında önemli tedavi seçenekleri olan bu iki antimikrobiyal için duyarlılık durumu yeni çalışmalarla takip edilmelidir.

Anahtar Kelimeler

• Stenotrophomonas maltophilia
• trimetoprim sülfametoksazol
• levofloksasin

Distribution and antibiotic susceptibility profile of Stenotrophomonas maltophilia isolates obtained from various clinical specimens

Öz

Stenotrophomonas maltophilia is an opportunistic pathogen with limited therapeutic options that has been associated with various nosocomial or community-acquired infections, especially respiratory tract infections in newborns and elderly people. Antimicrobial resistance of the bacterium increases over the years and varies between geographical regions. The aim of this study was to retrospectively investigate the distribution and antibiotic susceptibility of S. maltophilia strains isolated in our hospital for three years. S. maltophilia strains isolated from various clinical samples between January 2022 and December 2024 were analyzed. Phoenix automated system (Becton Dickinson Diagnostic Instrument Systems, Sparks, USA) was used for bacterial identification and antimicrobial susceptibility testing. A total of 233 isolates were obtained during the study period. In the study, strains were most frequently isolated from respiratory tract samples (66.5%). 60.3% of the strains were isolated from patients treated in pediatric and adult intensive care units, while 11.1% were isolated from outpatients. 157 (67.4%) of the patients were between 65-95 years of age. Of the strains, 90.12% (210/233) were susceptible to trimethoprim/sulfamethoxazole (TMP/SXT) and 80.34% (184/229) to levofloxacin. In conclusion, our data suggest that elderly patients hospitalized in the intensive care unit should be carefully monitored for the development of S. maltophilia infection. While TMP-SXT was the most effective antimicrobial for S. maltophilia strains isolated in our hospital, the decrease in levofloxacin susceptibility over the years is remarkable. The susceptibility status for these two antimicrobials, which are important treatment options in S. maltophilia infections, should be followed up with new studies.

Anahtar Kelimeler

• Stenotrophomonas maltophilia
• trimethoprim sulfamethoxazole
• levofloxacin

Kaynakça

1. AlFonaisan MK, Mubaraki MA, Althawadi SI, Obeid DA, Al-Qahtani AA, Almaghrabi RS, et al. Temporal analysis of prevalence and antibiotic-resistance patterns in Stenotrophomonas maltophilia clinical isolates in a 19-year retrospective study. Sci Rep. 2024;14(1):14459.
2. Arabacı Ç, Yanılmaz Ö, Uzun B. Çeşitli klinik örneklerden izole edilen Stenotrophomonas maltophilia suşlarının antibiyotik duyarlılıkları. ANKEM Derg. 2019;33(2):58-64.
3. Arslan GK, Taşbent FE, Doğan M. Sınırlı antibiyotik seçeneği olan Stenotrophomonas maltophilia enfeksiyonlarında antibiyotik direnç profili. Turk Mikrobiyol Cemiy Derg. 2021;51(4):334-40.
4. Aysert-Yıldız P, Yıldız Y, Habibi H, Eser S, Özgen-Top Ö, Özger HS, ve ark. Stenotrophomonas maltophilia bacteremia: from diagnosis to treatment. Infect Dis Clin Microbiol 2022;4(4):258-67
5. Banar M, Sattari-Maraji A, Bayatinejad G, Ebrahimi E, Jabalameli L, Beigverdi R, et al. Global prevalence and antibiotic resistance in clinical isolates of Stenotrophomonas maltophilia: a systematic review and meta-analysis. Front Med (Lausanne). 2023;10:1163439.
6. Bilgin M, İşler H, Başbulut E, Yılmaz EM. Stenotrophomonas maltophilia klinik suşlarında antimikrobiyal direnç: 10 yıllık sürveyans. ANKEM Derg. 2022;36(1):16-22.
7. Brooke JS. Advances in the Microbiology of Stenotrophomonas maltophilia. Clin Microbiol Rev. 2021;34(3):e0003019.
8. Cai B, Tillotson G, Benjumea D, Callahan P, Echols R. The Burden of Bloodstream Infections due to Stenotrophomonas Maltophilia in the United States: A Large, Retrospective Database Study. Open Forum Infect Dis. 2020;7(5):ofaa141.

9. Clinical and Laboratory Standards Institute. Performance standards for antimicrobial susceptibility testing. 34nd informational supplement. CLSI Document M100. Wayne PA: Clinical and Laboratory Standards Institute; 2024 https://em100.edaptivedocs.net/GetDoc.aspx?doc=CLSI%20M100%20ED34:2024%20Page%2094&format=SPDF (Erişim tarihi: 19.02.2025)
10. Çalışkan A, Çicek AÇ, Ejder NA, Karagöz A, Kirişci Ö, Kılıç S. The Antibiotic sensitivity of Stenotrophomonas maltophilia in a 5-year period and investigation of clonal outbreak with PFGE. J Infect Dev Ctries. 2019;13(07):634-9.
11. Çaycı YT, Karadağ A, Yılmaz H, Yanık K, Günaydın M. Stenotrophomonas maltophilia klinik suşlarında antimikrobiyal direnç. Turk Mikrobiyol Cemiy Derg. 2013;43:22-5.
12. Çıkman A, Parlak M, Bayram Y, Güdücüoğlu H, Berktaş M. Antibiotics resistance of Stenotrophomonas maltophilia strains isolated from various clinical specimens. Afr Health Sci. 2016;16(1):149-52.
13. Dadashi M, Hajikhani B, Nazarinejad N, Noorisepehr N, Yazdani S, Hashemi A, et al. Global prevalence and distribution of antibiotic resistance among clinical isolates of Stenotrophomonas maltophilia: A systematic review and meta-analysis. J Glob Antimicrob Resist. 2023;34:253-67.
14. Garazi M, Singer C, Tai J, Ginocchio CC. Bloodstream infections caused by Stenotrophomonas maltophilia: a seven-year review. J Hosp Infect. 2012;81(2):114-8.
15. Gür H, Hazırolan G. Kan Kültürlerinden İzole Edilen Nonfermentatif ID Gram Negatif Bakterilerin Dağılımının ve Antibiyotik Duyarlılık Profillerinin Belirlenmesi. ANKEM Derg. 2019;33(2):49-57.
16. Hafiz TA, Aldawood E, Albloshi A, Alghamdi SS, Mubaraki MA, Alyami AS, et al. Stenotrophomonas maltophilia Epidemiology, Resistance Characteristics, and Clinical Outcomes: Understanding of the Recent Three Years' Trends. Microorganisms. 2022;10(12).2506
17. Hazırolan G, Araz H, Çelikbaş AK, Aksu N. Dikkat! Klinik örneklerden izole edilen Stenotrophomanas maltophilia suşlarının trimetoprim-sülfametoksazol ve levofloksasin direncinde belirgin artış var (2008-2016). Turk Mikrobiyol Cemiy Derg. 2018;48(2):134-40.
18. McDaniel MS, Schoeb T, Swords WE. Cooperativity between Stenotrophomonas maltophilia and Pseudomonas aeruginosa during Polymicrobial Airway Infections. Infect Immun. 2020;88(4):e00855-19.
19. Mojica MF, Humphries R, Lipuma JJ, Mathers AJ, Rao GG, Shelburne SA, et al. Clinical challenges treating Stenotrophomonas maltophilia infections: an update. JAC Antimicrob Resist. 2022;4(3):dlac040.
20. Mutlu M, Yılmaz G, Aslan Y, Bayramoğlu G. Risk factors and clinical characteristics of Stenotrophomonas maltophilia infections in neonates. J Microbiol Immunol Infect. 2011;44(6):467-72.
21. Tamma PD, Heil EL, Justo JA, Mathers AJ, Satlin MJ, Bonomo RA. Infectious Diseases Society of America 2024 Guidance on the Treatment of Antimicrobial-Resistant Gram-Negative Infections. Clin Infect Dis. 2024;ciae403.
22. Yaşar N, Karvar Ş, Delialioğlu N. Stenotrophomonas maltophilia izolatlarında trimetoprim-sülfametoksazol ve levofloksasin direnç profili. Turk Mikrobiyol Cemiy Derg. 2024;54(4):267-273
23. Wang H, Li S, Ji H, Hu Y, Zhou S, Chen X, et al. Epidemiology and Antimicrobial Resistance of Stenotrophomonas maltophilia in China, 2014-2021. Infect Dis Ther. 2025;14(1):261-74.
24. Wang L, Zhou W, Cao Y, Yang C, Liu H, Chen T, et al. Characteristics of Stenotrophomonas maltophilia infection in children in Sichuan, China, from 2010 to 2017. Medicine (Baltimore). 2020;99(8):e19250.