II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR
Öz
XX. yüzyılın ilk yarısı içerisinde yaşanan iki büyük dünya savaşı devletlerin ve
toplumların büyük çoğunluğunu derinden etkilemiştir. I. Dünya Savaşı büyük
imparatorlukların yıkılmasıyla neticelenmiş, ulus-devletlerin sayısı artarken savaşı
sonlandıran antlaşmalar yeni bir savaşın temellerini atmıştır. 1939-1945 yılları
arasında yaşanan II. Dünya Savaşı ise teknolojik gelişmelere de bağlı olarak I. Dünya
Savaşı’na göre çok daha büyük bir tahribata yol açmıştır. I. Dünya Savaşı’nın
ardından yıkılan Osmanlı Devleti’nin yerine Anadolu’da kurulan Türkiye
Cumhuriyeti, II. Dünya Savaşı yıllarında siyasetini savaşa dâhil olmamak üzerine
kurmuş, bu siyasetini savaşın son günlerine kadar devam ettirmiş, 23 Şubat 1945’te
Almanya ve Japonya’ya savaş ilan etmiştir. II. Dünya Savaşı’nın hemen başında
Alman işgaline uğrayan Polonya, savaş yıllarında önce Nazi yönetiminin baskısı
altında ezilmiş, ülkede büyük katliamlar yaşanmış sonrasında ise ülke SSCB askerleri
tarafından işgal edilmiştir. Bu dönemde Polonya halkı, özellikle Yahudiler, Nazilerin
sistematik bir kıyımına uğramış; zor şartlardan kaçan Polonyalılardan bir kısmı
Türkiye’ye sığınmıştır. Bu araştırmanın amacı, II. Dünya Savaşı yıllarında Türkiye’de
ikamet eden Polonyalıların siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel durumlarını analiz
edebilmektir. II. Dünya Savaşı yıllarında Türkiye’ye gelen Polonyalıların hayatları
ile ilgili arşiv belgelerinin incelenmesi neticesinde söz konusu zümrenin Türk
hükümeti tarafından iyi karşılandığı, gelenlere iş imkânı sağlandığı, bazılarının
Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığına alındığı, bazılarının ise Türkiye’den transit vize
alarak istedikleri ülkelere gitmesine imkân sağlandığı anlaşılmaktadır. Bu kapsamda
Bu çalışma 21-23 Eylül 2016 tarihleri arasında Varşova-Polonya’da düzenlenen “IV.
International Congress of Turkology – Turkic Peoples Through the Ages and Lands” adlı
uluslararası bilimsel toplantıda sözlü bildiri olarak sunulmuştur.
1939-1945 yılları arasında Türkiye’de bulunan Polonyalılara ait künye bilgileri ile
birlikte yapmış oldukları görevler listeler halinde sunulmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Arşiv Belgeleri
- - Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi (BCA.) Muamelat Genel Müdürlüğü Belgeleri
- - Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi (BCA.) Kararlar Daire Başkanlığı Belgeleri
- - T. C. Resmî Gazete
- Telif ve Tetkik Eserler
- Armaoğlu, Fahir; 20. Yüzyıl Siyasî Tarihi, Alkım Kitabevi, İstanbul 1992.
- Baş, Osman Fırat; “THK Uçak Fabrikası ve Polonyalıların Rolü”, Mühendis ve Makina, C. 55, S. 659, Aralık 2014, ss. 36-42.
- Beydilli, Kemal; “Polonya – Tarih”, TDV İslam Ansiklopedisi, C. 34, Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, İstanbul, 2007, ss. 309-317.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
15 Mart 2018
Gönderilme Tarihi
13 Haziran 2017
Kabul Tarihi
8 Mart 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 16 Sayı: 62
APA
Birbudak, T. S., & Akbaba, B. (2018). II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR. Atatürk Yolu Dergisi, 16(62). https://doi.org/10.1501/Tite_0000000491
AMA
1.Birbudak TS, Akbaba B. II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR. AYOD. 2018;16(62). doi:10.1501/Tite_0000000491
Chicago
Birbudak, Togay Seçkin, ve Bülent Akbaba. 2018. “II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR”. Atatürk Yolu Dergisi 16 (62). https://doi.org/10.1501/Tite_0000000491.
EndNote
Birbudak TS, Akbaba B (01 Mart 2018) II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR. Atatürk Yolu Dergisi 16 62
IEEE
[1]T. S. Birbudak ve B. Akbaba, “II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR”, AYOD, c. 16, sy 62, Mar. 2018, doi: 10.1501/Tite_0000000491.
ISNAD
Birbudak, Togay Seçkin - Akbaba, Bülent. “II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR”. Atatürk Yolu Dergisi 16/62 (01 Mart 2018). https://doi.org/10.1501/Tite_0000000491.
JAMA
1.Birbudak TS, Akbaba B. II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR. AYOD. 2018;16. doi:10.1501/Tite_0000000491.
MLA
Birbudak, Togay Seçkin, ve Bülent Akbaba. “II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR”. Atatürk Yolu Dergisi, c. 16, sy 62, Mart 2018, doi:10.1501/Tite_0000000491.
Vancouver
1.Togay Seçkin Birbudak, Bülent Akbaba. II. DÜNYA SAVAŞI YILLARINDA TÜRKİYE’DE BULUNAN POLONYALILAR. AYOD. 01 Mart 2018;16(62). doi:10.1501/Tite_0000000491