STK Perspektifinden Erkeklerin Cinsiyet Eşitliğine Katılımı: Yaklaşımlar, Müdahaleler, Deneyimler ve Öneriler
Öz
Son yıllarda erkeklerin artan bir şekilde cinsiyet eşitliği mücadelesinin hedefi ve öznesi haline gelmesi, Türkiye’de pek çok sivil toplum kuruluşunun (STK) erkeklerle birlikte yapılabilecek çalışmaları gündemlerine almasını ve erkeklerin cinsiyet eşitliğinin sağlanması çabalarına dahil olmalarına etki edecek girişimlerde bulunmasını sağlamıştır. Bu kuruluşlar yürüttükleri çalışmalar ile cinsiyet eşitsizliğinin mevcut olduğu alanlarda erkeklerin farkındalığını arttırmaya ve erkekler ile diğer cinsiyetler arasında müttefik ilişkiler kurulmasına aracılık etmeye çalışmaktadır. Bu makale, yürütülen çalışmalar üzerinden hâkim literatürde olduğu gibi erkeklerin motivasyonlarını, erkeklik müzakerelerini ve kadın hareketleriyle olan ilişkilerini sorunsallaştırmaktan veya yürütülen programların tasarım, uygulama ve kurumsallaşma süreçlerini ele almaktan öte, STK deneyimlerinin kendisine odaklanmakta ve STK’ların yaklaşımlarını ve uygulama süreçlerinde ortaya çıkan kurumsal dinamikleri tartışmaya açmaktadır. Makalede tartışılan araştırma bulguları, söz konusu STK çalışmalarının envanterinin çıkarıldığı bir haritalama çalışması ile bu çalışmaları yürüten STK yetkilileri ile gerçekleştirilen derinlemesine görüşme verilerine dayanmaktadır. STK’ların bu çalışmaların planlanması ve yürütülmesi süreçlerindeki deneyimlerini merkeze alan makale, bu deneyimleri STK’ların karşılaştıkları destekler ve dirençler çerçevesinde incelemekte ve STK yaklaşımlarını, ihtiyaçlarını ve önerilerini görünür kılmayı amaçlamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Cinsiyet Eşitliği, Erkeklerin Cinsiyet Eşitliğine Katılımı, Cinsiyet Temelli Şiddetin Önlenmesi, Eleştirel Erkeklik Çalışmaları, Sivil Toplum Kuruluşları (STK)
Destekleyen Kurum
Proje için Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi İnsan Araştırmaları Etik Kurulu’ndan, 24.08.2023 tarih ve 257 protokol numaralı karar ile etik kurul izni alınmıştır.
Proje Numarası
123K871
Etik Beyan
Bu çalışma, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) tarafından 123K871 Numaralı proje ile desteklenmiştir.
Teşekkür
Projeye verdiği destekten ötürü TÜBİTAK’a teşekkürlerimizi sunarız. Projenin çeşitli adımlarındaki destekleri için Elif Esin Kılıç’a ve Gizem Doğan’a ayrıca teşekkürler.
Kaynakça
- Allen, Sarah ve Kerry J. Daly (2007), The Effects of Father Involvement: An Updated Research Summary of the Evidence (Guelph, ON: Centre for Families, Work & Well-Being, Father Involvement Research Alliance). https://library.parenthelp.eu/wp-content/uploads/2017/05/
- Effects_of_Father_Involvement.pdf (13.02.2026).
- Ana, Alexandra (2023), “Activist Burnout in Times of NGO-ization: Comparing Feminist Movements in Belgium and Romania”, Analize: Journal of Gender and Feminist Studies, 18 (32): 51-79.
- AWID (2004), “Working with Men for Women’s Rights”, Young Women and Leadership, 2: 1-8.
- Barker, Gary, Christine Ricardo ve Marcos Nascimento (2007), Engaging Men and Boys in Changing Gender-Based Inequity in Health: Evidence from Programme Interventions (Geneva: World Health Organization).
- Campbell, Carole A. (1995), “Male Gender Roles and Sexuality: Implications for Women’s AIDS Risk and Prevention”, Social Science & Medicine, 41: 197–210.
- Carlson, Juliana, Erin Casey, Jeffrey L. Edleson, Richard M. Tolman, Tova B. Walsh ve Ericka Kimball (2015), “Strategies to Engage Men and Boys in Violence Prevention: A Global Organizational Perspective”, Violence Against Women, 21 (11): 1406–1425.
- Casey, Erin (2010), “Strategies for Engaging Men as Anti-violence Allies: Implications for Ally Movements”, Advances in Social Work, 11 (2): 267–282.
- Casey, Erin A., Juliana Carlson, Cathlyn Fraguela-Rios, Ericka Kimball, Tova B. Neugut, Richard M. Tolman ve Jeffrey L. Edleson (2012), “Context, Challenges, and Tensions in Global Efforts to Engage Men in the Prevention of Violence against Women: An Ecological Analysis”, Men and Masculinities, 16 (2): 228–251.
- Casey, Erin A., Richard M. Tolman, Juliana Carlson, Christopher T. Allen ve Heather L. Storer (2017), “What Motivates Men’s Involvement in Gender-based Violence Prevention? Latent Class Profiles and Correlates in an International Sample of Men”, Men and Masculinities, 20 (3): 294–316.