Some Thoughts On Eye Dıseases In Hıttıte Texts

Öz

Her ne kadar modern tedavi yöntemleri ile ilgileniyor olsak da Hititler tıp metinleri de oldukça gerçekçi yöntemlerden bahsetmektedirler. Konuya dair Hitit metinlerini biri majik diğeri ise medikal metinler olarak ikiye böldüğümüzde, Hititlerin oldukça akılcı yöntemler içeren tıp metinlerini kayda geçirdiklerini kolaylıkla gözlemleyebiliriz. Hititler, fiziksel olarak gerçek ve tutarlı bir medikal sağaltım üzerine yoğunlaşmışlar görünmektedirler. Biz de ele aldığımız bu yayında, Hitit metinlerinde adı geçen iki tür göz hastalığı üzerine görüşlerimizi aktaracağız.

Anahtar Kelimeler

• Hitit tıbbı,
• Tıp tarihi,
• Trahom,
• Katarakt

HİTİT TIP METİNLERİNDE GEÇEN BAZI GÖZ HASTALIKLARI ÜZERİNE

Öz

Her ne kadar modern tedavi yöntemleri ile ilgileniyor olsak da Hititler tıp metinleri de oldukça gerçekçi yöntemlerden bahsetmektedirler. Konuya dair Hitit metinlerini biri majik diğeri ise medikal metinler olarak ikiye böldüğümüzde, Hititlerin oldukça akılcı yöntemler içeren tıp metinlerini kayda geçirdiklerini kolaylıkla gözlemleyebiliriz. Hititler, fiziksel olarak gerçek ve tutarlı bir medikal sağaltım üzerine yoğunlaşmışlar görünmektedirler. Biz de ele aldığımız bu yayında, Hitit metinlerinde adı geçen iki tür göz hastalığı üzerine görüşlerimizi aktaracağız.

Anahtar Kelimeler

• Hitit tıbbı
• tıp tarihi
• trahom
• katarakt

Kaynakça

1. S. Ry Andersen, “The eye and its diseases in Ancient Egypt” Acta Ophthalmologıca Scandinavica, Sayı 75, 338-344.
2. C. Burde, Hethitische Medizinische Texte, (StBoT 19) Wiesbaden.
3. M. J. Burton, “Trachoma: an overview”, British Medical Bulletin, Sayı 84: 99–116.
4. P. Dardano, Die hethitischen Tontafelkataloge aus Ḫattuša (CTH 276-282), (StBoT 47) Wiesbaden.
5. A. M. Dinçol, “Ašḫella Rituali (CTH 394) ve Hititlerde Salgın Hastalıklara Karşı Yapılan Majik İşlemlere Toplu Bir Bakış [Das Ritual von Ašḫella (CTH 394) und ein Überblick über die magischen Handlungen gegen die Seuchen bei den Hethitern]”, Belleten 49, 1-40.
6. G. Grass, & C. Rensing ve M. Solioz, “Metallic Copper as an Antimicrobial Surface”, Applied And Environmental Microbiology, Mar. 2011, Vol. 77, No. 5, 1541-1547.
7. V. Haas ve I. Wegner, Die Rituale der Beschwörerinnen SALŠU.GI, (ChS 1/5) Roma.
8. P. Ingle ve P. Paralikar, Copper in Medicine: Perspectives and Toxicity, M. Rai vd. (ed.), Biomedical Applications of Metals, Springer International Publishing, İsviçre. 95-112.

9. H.C. Melchert, Cuneiform Luvian Lexicon, (Lexica Anatolica 2) Chapel Hill.
10. B. Mukhopadhyay ve K. R. Sharma, “History Of Cataract Surgery”, Bull. Ind. Inst. Hist. Med. Vol. XXII, 105-110.
11. B. Munoz ve S. West, “Trachoma: The Forgotten Cause of Blindness”, Epidemiologic Reviews, Vol. 19, No. 2, The John Hopkins University School of Hygiene and Public Health, U.S.A. 205-217.
12. L. Murat ve S. F. Katırcıoğlu, “Hititlerde Tıp”, Bilim ve Ütopya Aylık Bilim, Kültür, ve Politika Dergisi, Sayı 170, Ağustos, 52-59.
13. H. R. Taylor, “Doyne Lecture: trachoma, is it history?”, Eye, Sayı. 23, Macmillian Publishers, 2007-2022.
14. H. Tekin, Eski Anadolu Madenciliği, Bilgin Kültür Sanat Yayınları, Ankara.
15. A. Ünal, “Hitit Tıbbının Ana Hatları [Les traits essentiels de la médicine hittite]”, in: Belleten 44, 475-495.
16. A. Ünal, Hititçe Türkçe, Türkçe Hititçe Büyük Sözlük. Hattice, Hurrice, Hiyeroglif Luvicesi, Çivi Yazısı Luvicesi ve Palaca Sözlük Listeleriyle Birlikte, Bilgin Kültür Sanat Yayınları, Ankara.