Manavgat İlçesi ve Köylerindeki Düz Dokumalar
Öz
İnsanlar, ihtiyaçlarını karşılamak için tabiatta bulunan malzemeleri kullanarak çok değişik ürünler ortaya çıkarmıştır. İhtiyacını karşıladığı, farklı fonksiyonları olan ürünleri çok farklı işlemlerle estetik ve göze hoş gelecek şekilde bezemişlerdir. Bunların en önemlileri de düz dokumalardır. Düz dokumalar yüzyıllardan beri insanoğlunun yaşamında geniş bir kullanım alanı bulmuştur. Yörede yaşayan Yörükler tarafından da Manavgat ve köylerinde düz dokumaların oldukça yaygın olarak kullanıldığı bilinmektedir.
Yörede bulunan dokumalarda tabii malzemeler (yün, kıl, pamuk… vb) oldukça fazla kullanılmıştır. Farklı alanlarda kullanılan düz dokumalar farklı tekniklerle dokunmuştur. Oldukça estetik bir şekilde hazırlanan bu dokumalar Yörüklerin göçlerini taşımada, eşya olarak evlerinde, genç kızların çeyizlerinde yıllarca kullanım alanı bulmuştur.
Manavgat ve köylerinde Yörük kültürünün etkisiyle hayvancılıkla uğraşın sonucu yün ve kıl çok kolaylıkla temin edilmiştir. Dokumaların, evlerde hammaddeden taranan, eğirilen ve boyanan iplerle yapıldığı tespit edilmiştir. Düz dokumalarda bu malzemelerin oldukça geniş bir kullanım alanı bulduğu bu çalışma ile belgelenmeye çalışılmıştır. Bu dokumaların yapım teknikleri ve bezeme konuları tespit edilmeye çalışılmıştır. Bezeme konuları Manavgat merkez ile bazı köylerinde benzerlik, bazılarında farklılıklar göstermektedir.
Çalışma hazırlanırken Manavgat ve köylerinde ulaşılan örnekler fotoğraflanıp konu ile
ilgili kaynaklar taranmıştır. Kullanılan dokuma
tezgâhları incelenmiştir. Malzeme, form, renk,
bezeme konuları ve yöresel ürünleri kaynak kişilerden alınan bilgilerle literatüre eklenmesi
amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Barışta, H. Örcün (1998), Türk El Sanatları, Ankara, T. C. Kültür Bakanlığı.
- Deniz, Bekir (5- 10 Mayıs ’08), ‘’Gazipaşa (Antalya) Yöresi Kirkitli Dokumaları’’, G S E 1 Güzel Sanatlar Etkinlikleri, Antalya, s. 115.
- Kademoğlu, Osman (1973), “Anamas Yaylalarında”, Türkiyemiz, Yıl: 4, S.10, İstanbul, s.27
- Kırtı, Hasan (2003), Kuvay-ı Milliye’de Manavgat ve Antalya’nın İtalyanlar Tarafından İşgali, Manavgat.
- Onuk, Taciser, Akpınarlı Feriha (1998), Şanlıurfa Karakeçili Kilimleri, Ankara: Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları, s. 18.
- Pekin, Ersu (2002), ‘’Yörük Çuvalları’’, Türkeli, Ankara, s.72.
- Tunçdemir, Orhan (1973), Manavgat Tarih ve Turizm, Manavgat.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Fatma Ö. Pişkin
*
Bu kişi benim
Yayımlanma Tarihi
3 Mart 2012
Gönderilme Tarihi
7 Ağustos 2011
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2012 Sayı: 7