Evolution of Cloud Kitchens in Terms of the Concept of Sustainability
Yıl 2025,
Sayı: 3, 65 - 78, 30.11.2025
Hilal Azat
Öz
This study aims to evaluate the cloud kitchen concept within the framework of sustainability. Unlike traditional restaurant operations, cloud kitchens operate through online platforms. These kitchens offer takeout or delivery orders. These kitchens offer significant potential for sustainability, as they offer both cost savings and more efficient food utilization. The study employed a qualitative research method, and the findings were obtained through a systematic literature review. Relevant studies were identified, classified, and evaluated based on their content. This also demonstrates the scope and limitations of the study. A review of the studies reveals that cloud kitchen concepts contribute to sustainability in various ways, but their implementation also presents some advantages and disadvantages. However, it has been determined that their implementation in Turkey remains limited, and academic studies are relatively scarce. It has been concluded that more comprehensive studies on this innovative kitchen concept are needed.
Etik Beyan
This study does not fall within the scope of studies requiring an Ethics Committee declaration. We declare that scientific and ethical principles were adhered to throughout the preparation of this study, and that all studies cited are cited in the references.
Kaynakça
-
Adisyo (2023). Cloud kitchen rehberi: kurulumdan teknoloji seçimine kadar her şey https://adisyo.com/blog/cloud-ghost-kitchen-bulut-hayalet-mutfak-nedir adresinden 02.11.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Admin (2024). Cloud kitchen nedir? yeni nesil gastronomi devrimi. Bulut mutfak https://bulutmutfak.com.tr/cloud-kitchen-nedir-yeni-nesil-gastronomi-devrimi/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Akgül, U. (2010). Sürdürülebilir kalkınma: Uygulamalı antropolojinin eylem alanı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Antropoloji Dergisi, 24(2), 135-159.
-
Alan, H., & Köker, A. R. (2022). Covid-19 sürecinde hız kazanan iş modeli inovasyonu olarak bulut mutfak girişimciliği: dünyadan ve Türkiye’den örnekler. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 23(Covıd-19 Özel Sayısı), 135-152.
-
Armağan, E., & Eskici, Y. (2019). Tüketicilerin online yemek servislerine karşı tutum, davranış ve satın alma niyetleri. Ekev Akademi Dergisi, (ıcoaef), 39-75.
-
Arman, A. (2021). Restoranlarda iş modeli inovasyonu kapsamında bulut mutfaklar üzerine nitel bir araştırma. Journal of Tourism&Gastronomy Studies, 9(3), 1569-1592.
-
Aymankuy, Y.Ş. Gastronomide sürdürülebilirlik yaklaşımları ve uygulamalar. Ankara: Detay Yayıncılık, 2023.
Beniwal, T., & Mathur, V. K. (2021). Cloud kitchen: a profitable venture. International advanced research journal in science, engineering and technology, 8(10), 50-54.
-
Bozagcı, E. C., & Çevik, A. (2022). Bulut mutfak modeli üzerine nitel bir araştırma: Avane cloud kitchens. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 12(2), 675-688.
-
Bromwich, E. J. (2019). Farm to table? More like ghost kitchen to sofa. The New York Times. https://www.nytimes.com/2019/12/24/style/ghost-kitchen food-delivery.html adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Bunnag, T., & Hossain, T. B. (2020). The new normal after covıd-19: cloud kitchen business opportunities in Bangkok ( Thammasat University, Faculty of Commerce and Accoutancy, Master of Business Thesis).
-
Cai, R., Leung, X. Y., & Chi, C. G. Q. (2022). Ghost kitchens on the rise: effects of knowledge and perceived benefit-risk on customers’ behavioral intentions. International Journal of Hospitality Management, 101, 103110.
-
Choudhary, N. (2019). Strategic analysis of cloud kitchen A case study. An International Journal of Management Studies, 9(3), 184-190.
-
Colpaart, A. (2023). Everything you need to know about cloud kitchens (aka. Ghost Kitchens. The Food Corridor. https://www.thefoodcorridor.com/2019/12/05/everything-youneed-to-know about-cloud-kitchens-aka-ghost-kitchens-in-2020/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2017). Araştırma tasarımı: niteliksel, niceliksel ve karma yöntem yaklaşımları. Bilge Yayınları: İstanbul.
-
Çiftçi, O. (2024). Bulut mutfakların yükselişi: dijitalleşme ve gastronomi sektöründeki dönüşüm. Hotel Gazetesi. https://otelgazetesi.com/2024/12/01/bulut-mutfaklarin-yukselisi-dijitallesme-ve-gastronomi-sektorundeki-donusum/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Dnyhospitality (2021). End-to-end guide for the cloud kitchen business – Be 100% Prepared Before You Start, https://dnyhospitality.com/blog/end-to-end-guide-for-the-cloud-kitchen-business-be-100-prepared-before-you-start adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Doğan, M. (2010). Ekomüze Odaklı Sürdürülebilir Destinasyon ve Gökçeada Üzerine Bir Uygulama. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi.
-
Ertaş, A. (2022). Sürdürülebilir gastronomi kapsamında yeşil yıldızlı otellerin atık gıda uygulamaları: İstanbul örneği. Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir Üniversitesi.
-
Gehlot A. (2023). Blue Apron Gibi Bir Bulut Mutfak Uygulaması Nasıl Geliştirilir? Medium.
https://medium.com/design-bootcamp/case-study-a-platform-to-get-you-started-with-cloud-kitchen-a36fa4ef557d adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Jang, Y. J., Kim, W. G., & Bonn, M. A. (2011). Generation Y consumers’ selection attributes and behavioral intentions concerning green restaurants. International Journal Of Hospitality Management, 30(4), 803-811.
-
Karataş, Z. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Manevi Temelli Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 1(1), 62-80.
-
La Chow (2024). Bulut mutfak atıkları nasıl azaltır ve sürdürülebilirliği nasıl destekler? https://www.thelachow.com/post/how-a-cloud-kitchen-reduces-waste-supports-sustainability adresinden 03.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Medium (2023). Is packaging the consumer winner for cloud kitchens? https://medium.com/@Desworks_/is-packaging-the-consumer-winner-for-cloud-kitchens-dadd7f8eb556 adresinden 04.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Mutfak Tutkusu (2024). Bulut mutfak nedir? tanımı ve özellikleri. https://mutfaktutkusu.com.tr/bulut-mutfak-nedir-tanimi-ve-ozellikleri/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Oracle (2020). Essential guide to cloud kitchens, https://www.oracle.com/a/ocom/docs/dc/em/ofb-essential-guide-to-cloud-kitchens, adresinden 22.10.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Özkaya, F. & Üner, E. H. Sürdürülebilirlik felsefesi ve sürdürülebilir gastronomi. Sürdürülebilir gastronomi (pp.1-14), Ankara: Detay Yayıncılık, 2021.
-
Özkök, Ö. (2025). Bulut mutfakların yükselişi: sektördeki değişimin temel nedenleri.https://ozgurozkok.com/bulut-mutfaklarin-yukselisi-sektordeki-degisimin-temel-nedenleri/ adresinden 22.10.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Paket Chef (2020). Paket chef kimdir? https://paketchefkitchen.com.tr/hakkimizda/ adresinden 04.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Saygı, B., & Ceylan, Z. (2022). Bulut mutfakların kurulum adımları, çalışma şekli ve modelleri (Installation steps, Operations and models of cloud kitchens). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 10(2), 799-817.
-
Send Ghost Kitchen (2023). Hayalet mutfakların geleceği: sürdürülebilirlik ve teknoloji.https://sendghostkitchen.com/hayalet-mutfaklarin-gelecegi-surdurulebilirlik-veteknoloji/ adresinde 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Sezgin, A., Yılmaz N. Gastronomik Akımlar I; Bulut Mutfaklar. Ankara: İksad ayınevi, 2023.
-
Sikder, R. (2023). How does cloud kitchen work? Medium. https://medium.com/@rahul.sikder3/how-does-cloud-kitchen-work-f9ba41fdd217 adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Süzer, Ö., Uçuk, C., Doğdubay, M., & Dinç., Y. (2021). Endüstri 4.0’ın yiyecek içecek endüstrisine bir yansıması olarak bulut mutfaklar (Kavramsal Bir Analiz). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 9(2), 975-989.
-
Tarınç, A., & Ülken, H. Covıd-19 Sonrası Gelişen Mutfak Akımı: Bulut Mutfak Tarınç ve Ülken (2021). Journal of Gastronomy, Hospitality, and Travel, 4(2), 2021.
-
Tufan, M. Z., & Özel, C. (2012). Sürdürülebilirlik kavrami ve yapi malzemeleri için sürdürülebilirlik kriterleri. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi, 2(1), 6-13.
-
Tüyen, Z. (2020). İşletmelerde sürdürülebilirlik kavramı ve sürdürülebilirliği etkileyen etmenler. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(37), 91-117.
-
Ulukan G. (2024). Türkiye'de "Bulut Mutfak" sektörüne genel bakış: Yatırımlar, global kıyaslama ve daha fazlası. Webrazzi. https://webrazzi.com/2023/08/14/turkiye-bulut-mutfak-sektoru/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Uydacı, M. Yeşil Pazarlama: İş ahlakı ve çevresellik açısından yaklaşımlar. İstanbul: Türkmen Kitabevi, 2002.
Yavuz, N. (2022). Sosyal bilimlerde sistematik literatür analizi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (51), 347-360.
-
Yavuz, V. A. (2010). Sürdürülebilirlik kavramı ve işletmeler açısından sürdürülebilir üretim stratejileri. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(14), 63-86.
-
Yeşilyurt, B., & Kurnaz, A. (2021). Koronavirüs (Covid-19) Pandemi sürecinde restoran sektöründe yeni bir uygulama: Bulut mutfaklar, Turar Turizm ve Araştırma Dergisi, 10(2), 47-62.
-
Yeşilyurt, U., Beyoğlu, B., & Bilgin, M. F. (2024). Sürdürülebilir Gastronomide Bilim ve Teknolojinin Rolü. Bingol 2nd Internatıonal Confer
Bulut Mutfakların Sürdürülebilirlik Kavramı Açısından Değerlendirilmesi
Yıl 2025,
Sayı: 3, 65 - 78, 30.11.2025
Hilal Azat
Öz
Bu çalışma, bulut mutfak konseptini sürdürülebilirlik kavramı çerçevesinde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Bulut mutfaklar, geleneksel restoran işletmeciliğinden farklı olarak online platformlar aracılığıyla faaliyet göstermektedir. Söz konusu mutfaklarda siparişler paket servisi veya gel al götür şeklinde hizmet sunulmaktadır. Bu mutfakların hem maliyet tasarrufu sağlaması hem de yiyeceklerin daha etkin kullanılmasına imkan tanıması sürdürülebilirlik açısından da önemli bir potansiyel taşıdığı görülmektedir. Çalışma nitel araştırma yöntemi benimsenerek erişilen bulgular sistematik literatür taraması yöntemi ile elde edilmiştir. Konuya ilişkin çalışmalar belirlenmiş, içeriklerine göre sınıflandırılmış ve değerlendirilmiştir. Bu durum çalışmanın kapsamını ve sınırlılığını da göstermektedir. Yapılan çalışmalar incelendiğinde bulut mutfak konseptlerinin sürdürülebilirliğe çeşitli yönden katkı sağladığı ancak uygulanmada bazı avantajlarıyla birlikte dezavantajlarının da bulunduğu görülmektedir. Bununla birlikte ülkemizde uygulamalarının henüz sınırlı düzeyde kaldığı ve akademik alanda da çalışmaların görece az olduğu belirlenmiştir. Bu yenilikçi mutfak konseptiyle ilgili daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulduğu sonucuna varılmıştır.
Etik Beyan
Bu çalışma Etik Kurul beyanı gerektiren çalışmalar kapsamına girmemektedir. Bu çalışmanın hazırlanma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyulduğu ve yararlanılan tüm çalışmaların kaynakçada belirtildiği beyan olunur.
Kaynakça
-
Adisyo (2023). Cloud kitchen rehberi: kurulumdan teknoloji seçimine kadar her şey https://adisyo.com/blog/cloud-ghost-kitchen-bulut-hayalet-mutfak-nedir adresinden 02.11.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Admin (2024). Cloud kitchen nedir? yeni nesil gastronomi devrimi. Bulut mutfak https://bulutmutfak.com.tr/cloud-kitchen-nedir-yeni-nesil-gastronomi-devrimi/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Akgül, U. (2010). Sürdürülebilir kalkınma: Uygulamalı antropolojinin eylem alanı. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Antropoloji Dergisi, 24(2), 135-159.
-
Alan, H., & Köker, A. R. (2022). Covid-19 sürecinde hız kazanan iş modeli inovasyonu olarak bulut mutfak girişimciliği: dünyadan ve Türkiye’den örnekler. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 23(Covıd-19 Özel Sayısı), 135-152.
-
Armağan, E., & Eskici, Y. (2019). Tüketicilerin online yemek servislerine karşı tutum, davranış ve satın alma niyetleri. Ekev Akademi Dergisi, (ıcoaef), 39-75.
-
Arman, A. (2021). Restoranlarda iş modeli inovasyonu kapsamında bulut mutfaklar üzerine nitel bir araştırma. Journal of Tourism&Gastronomy Studies, 9(3), 1569-1592.
-
Aymankuy, Y.Ş. Gastronomide sürdürülebilirlik yaklaşımları ve uygulamalar. Ankara: Detay Yayıncılık, 2023.
Beniwal, T., & Mathur, V. K. (2021). Cloud kitchen: a profitable venture. International advanced research journal in science, engineering and technology, 8(10), 50-54.
-
Bozagcı, E. C., & Çevik, A. (2022). Bulut mutfak modeli üzerine nitel bir araştırma: Avane cloud kitchens. Ordu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 12(2), 675-688.
-
Bromwich, E. J. (2019). Farm to table? More like ghost kitchen to sofa. The New York Times. https://www.nytimes.com/2019/12/24/style/ghost-kitchen food-delivery.html adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Bunnag, T., & Hossain, T. B. (2020). The new normal after covıd-19: cloud kitchen business opportunities in Bangkok ( Thammasat University, Faculty of Commerce and Accoutancy, Master of Business Thesis).
-
Cai, R., Leung, X. Y., & Chi, C. G. Q. (2022). Ghost kitchens on the rise: effects of knowledge and perceived benefit-risk on customers’ behavioral intentions. International Journal of Hospitality Management, 101, 103110.
-
Choudhary, N. (2019). Strategic analysis of cloud kitchen A case study. An International Journal of Management Studies, 9(3), 184-190.
-
Colpaart, A. (2023). Everything you need to know about cloud kitchens (aka. Ghost Kitchens. The Food Corridor. https://www.thefoodcorridor.com/2019/12/05/everything-youneed-to-know about-cloud-kitchens-aka-ghost-kitchens-in-2020/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2017). Araştırma tasarımı: niteliksel, niceliksel ve karma yöntem yaklaşımları. Bilge Yayınları: İstanbul.
-
Çiftçi, O. (2024). Bulut mutfakların yükselişi: dijitalleşme ve gastronomi sektöründeki dönüşüm. Hotel Gazetesi. https://otelgazetesi.com/2024/12/01/bulut-mutfaklarin-yukselisi-dijitallesme-ve-gastronomi-sektorundeki-donusum/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Dnyhospitality (2021). End-to-end guide for the cloud kitchen business – Be 100% Prepared Before You Start, https://dnyhospitality.com/blog/end-to-end-guide-for-the-cloud-kitchen-business-be-100-prepared-before-you-start adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Doğan, M. (2010). Ekomüze Odaklı Sürdürülebilir Destinasyon ve Gökçeada Üzerine Bir Uygulama. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi.
-
Ertaş, A. (2022). Sürdürülebilir gastronomi kapsamında yeşil yıldızlı otellerin atık gıda uygulamaları: İstanbul örneği. Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir Üniversitesi.
-
Gehlot A. (2023). Blue Apron Gibi Bir Bulut Mutfak Uygulaması Nasıl Geliştirilir? Medium.
https://medium.com/design-bootcamp/case-study-a-platform-to-get-you-started-with-cloud-kitchen-a36fa4ef557d adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Jang, Y. J., Kim, W. G., & Bonn, M. A. (2011). Generation Y consumers’ selection attributes and behavioral intentions concerning green restaurants. International Journal Of Hospitality Management, 30(4), 803-811.
-
Karataş, Z. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Manevi Temelli Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 1(1), 62-80.
-
La Chow (2024). Bulut mutfak atıkları nasıl azaltır ve sürdürülebilirliği nasıl destekler? https://www.thelachow.com/post/how-a-cloud-kitchen-reduces-waste-supports-sustainability adresinden 03.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Medium (2023). Is packaging the consumer winner for cloud kitchens? https://medium.com/@Desworks_/is-packaging-the-consumer-winner-for-cloud-kitchens-dadd7f8eb556 adresinden 04.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Mutfak Tutkusu (2024). Bulut mutfak nedir? tanımı ve özellikleri. https://mutfaktutkusu.com.tr/bulut-mutfak-nedir-tanimi-ve-ozellikleri/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Oracle (2020). Essential guide to cloud kitchens, https://www.oracle.com/a/ocom/docs/dc/em/ofb-essential-guide-to-cloud-kitchens, adresinden 22.10.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Özkaya, F. & Üner, E. H. Sürdürülebilirlik felsefesi ve sürdürülebilir gastronomi. Sürdürülebilir gastronomi (pp.1-14), Ankara: Detay Yayıncılık, 2021.
-
Özkök, Ö. (2025). Bulut mutfakların yükselişi: sektördeki değişimin temel nedenleri.https://ozgurozkok.com/bulut-mutfaklarin-yukselisi-sektordeki-degisimin-temel-nedenleri/ adresinden 22.10.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Paket Chef (2020). Paket chef kimdir? https://paketchefkitchen.com.tr/hakkimizda/ adresinden 04.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Saygı, B., & Ceylan, Z. (2022). Bulut mutfakların kurulum adımları, çalışma şekli ve modelleri (Installation steps, Operations and models of cloud kitchens). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 10(2), 799-817.
-
Send Ghost Kitchen (2023). Hayalet mutfakların geleceği: sürdürülebilirlik ve teknoloji.https://sendghostkitchen.com/hayalet-mutfaklarin-gelecegi-surdurulebilirlik-veteknoloji/ adresinde 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Sezgin, A., Yılmaz N. Gastronomik Akımlar I; Bulut Mutfaklar. Ankara: İksad ayınevi, 2023.
-
Sikder, R. (2023). How does cloud kitchen work? Medium. https://medium.com/@rahul.sikder3/how-does-cloud-kitchen-work-f9ba41fdd217 adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Süzer, Ö., Uçuk, C., Doğdubay, M., & Dinç., Y. (2021). Endüstri 4.0’ın yiyecek içecek endüstrisine bir yansıması olarak bulut mutfaklar (Kavramsal Bir Analiz). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 9(2), 975-989.
-
Tarınç, A., & Ülken, H. Covıd-19 Sonrası Gelişen Mutfak Akımı: Bulut Mutfak Tarınç ve Ülken (2021). Journal of Gastronomy, Hospitality, and Travel, 4(2), 2021.
-
Tufan, M. Z., & Özel, C. (2012). Sürdürülebilirlik kavrami ve yapi malzemeleri için sürdürülebilirlik kriterleri. Uluslararası Sürdürülebilir Mühendislik ve Teknoloji Dergisi, 2(1), 6-13.
-
Tüyen, Z. (2020). İşletmelerde sürdürülebilirlik kavramı ve sürdürülebilirliği etkileyen etmenler. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(37), 91-117.
-
Ulukan G. (2024). Türkiye'de "Bulut Mutfak" sektörüne genel bakış: Yatırımlar, global kıyaslama ve daha fazlası. Webrazzi. https://webrazzi.com/2023/08/14/turkiye-bulut-mutfak-sektoru/ adresinden 01.05.2025 tarihinde erişilmiştir.
-
Uydacı, M. Yeşil Pazarlama: İş ahlakı ve çevresellik açısından yaklaşımlar. İstanbul: Türkmen Kitabevi, 2002.
Yavuz, N. (2022). Sosyal bilimlerde sistematik literatür analizi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (51), 347-360.
-
Yavuz, V. A. (2010). Sürdürülebilirlik kavramı ve işletmeler açısından sürdürülebilir üretim stratejileri. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(14), 63-86.
-
Yeşilyurt, B., & Kurnaz, A. (2021). Koronavirüs (Covid-19) Pandemi sürecinde restoran sektöründe yeni bir uygulama: Bulut mutfaklar, Turar Turizm ve Araştırma Dergisi, 10(2), 47-62.
-
Yeşilyurt, U., Beyoğlu, B., & Bilgin, M. F. (2024). Sürdürülebilir Gastronomide Bilim ve Teknolojinin Rolü. Bingol 2nd Internatıonal Confer