Araştırma Makalesi

Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu

Cilt: 27 Sayı: 3 14 Ağustos 2026
PDF İndir
EN TR

Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu

Öz

Kent parkları, yalnızca rekreasyonel kullanımlarıyla değil, aynı zamanda yağmur suyu yönetimi, iklim değişikliğine uyum, biyoçeşitlilik ve ekolojik sürdürülebilirlik açısından da önemli açık-yeşil alan bileşenleridir. Bu çalışma, yüksek yağışlı bir kıyı kenti olan Rize’de yer alan Doğu Parkı’nın mevcut bitkilendirme ve altyapı özelliklerini kurakçıl peyzaj ve sünger şehir stratejileri bağlamında değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, 2019–2025 yılları arasındaki yağış ve sıcaklık verileri, parkın mevcut fiziksel yapısı, bitki envanteri, su isteği özellikleri, geçirimsiz yüzeyler, topoğrafik eğim ve su birikimi gözlemleri birlikte ele alınmıştır. Saha analizleri sonucunda parkta 17 familyaya ait toplam 34 takson tespit edilmiş; mevcut bitkilendirme yapısında egzotik ve egzotik-kültür formlu türlerin baskın olduğu, geniş çim yüzeylerin ise su-etkin peyzaj yönetimi açısından sürdürülebilir bir yapı sunmadığı belirlenmiştir. Ayrıca oturma alanları, yürüyüş yolları, yeşil alanlar, otopark ve bisiklet-yürüyüş aksı gibi kullanıcı yoğunluğu bulunan noktalarda yağış sonrası su birikimleri gözlenmiş, mevcut drenaj sisteminin yüzey akışını kontrol etmede yetersiz kaldığı tespit edilmiştir. Bu bulgular doğrultusunda, yerel ve düşük su isteğine sahip bitki türlerinin kullanımının artırılması, çim alanların işlevsel bölgelerle sınırlandırılması, malçlama uygulamalarının geliştirilmesi, geçirgen yüzeylerin artırılması, yağmur bahçeleri, biyofiltre alanları ve yönlendirme hendekleri gibi doğa temelli çözümlerin park ölçeğinde uygulanması önerilmiştir. Sonuç olarak, Rize Doğu Parkı örneği, kurakçıl peyzaj ve sünger şehir stratejilerinin birlikte ele alınmasının, yüksek yağışlı kıyı kentlerinde hem kurak dönemlere hem de ani ve yoğun yağışlara karşı daha dirençli, ekolojik ve sürdürülebilir kentsel açık alanlar oluşturabileceğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acar, C., & Acar, H. (2020). Kentsel Mekanlarda Biyofilik Peyzaj Yaklaşimlari Ve Yeşil Altyapi: Singapur Örneği. Peyzaj-Eğitim, Bilim, Kültür ve Sanat Dergisi, 2(1), 33-45. https://izlik.org/JA38ML87YM
  2. Alberti, M., & Marzluff, J.M. (2004). Ecological Resilience in Urban Ecosystems: Linking Urban Patterns to Human and Ecological Functions. Urban Ecosystems, 7(3), 241-265. https://doi.org/10.1023/B:UECO.0000044038.90173.c6
  3. Al-Makhzoumi, O., & Abuabdoun, M.M.M. (2026). Transformation Towards Sustainability: An Analytical Study of The Impact of Sustainable Development on Economic, Environmental, and Social Dimensions. In Artificial Intelligence for Sustainable Innovation Management and Risk Management: a Systems (and Network) Perspective. (pp. 1123-1138). Cham: Springer Nature Switzerland.
  4. Aras, B.B. (2019). Kentsel sürdürülebilirlik kapsamında yeşil çatı uygulamaları. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(1), 469-504. https://doi.org/10.33206/mjss.474314
  5. Atik, M., & Karagüzel, O. (2007). Peyzaj mimarlığı uygulamalarında su tasarrufu olanakları ve süs bitkisi olarak doğal türlerin kullanım önceliği. Tarımın Sesi TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Antalya Şubesi Yayını, 15, 9-12.
  6. Barron, J., & Salas, J.C. (2009). Rainwater harvesting: a lifeline for human well-being. UNEP/Earthprint.
  7. Bayramoğlu, E. (2016). Sürdürülebilir peyzaj düzenleme yaklaşımı: KTÜ Kanuni Kampüsü’nün Xeriscape açısından değerlendirilmesi. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 17(2), 119-127. https://doi.org/10.17474/acuofd.66592
  8. Bayramoğlu, E., & Oğuztürk, G.E. (2020). Kurakçil peyzaj açısından Rize sahil parkının incelenmesi. İnönü Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, 10(21), 13-24. https://doi.org/10.16950/iujad.733326

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Peyzaj Tasarımı, Peyzaj Teknikleri, Peyzaj Mimarlığı (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

14 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

11 Mayıs 2026

Kabul Tarihi

22 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 27 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Ercan Oğuztürk, G., & Butaku, B. (2026). Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 27(3), 1-20. https://doi.org/10.17474/artvinofd.1949058
AMA
1.Ercan Oğuztürk G, Butaku B. Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu. AÇÜOFD. 2026;27(3):1-20. doi:10.17474/artvinofd.1949058
Chicago
Ercan Oğuztürk, Gülcay, ve Berfin Butaku. 2026. “Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu”. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 27 (3): 1-20. https://doi.org/10.17474/artvinofd.1949058.
EndNote
Ercan Oğuztürk G, Butaku B (01 Ağustos 2026) Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 27 3 1–20.
IEEE
[1]G. Ercan Oğuztürk ve B. Butaku, “Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu”, AÇÜOFD, c. 27, sy 3, ss. 1–20, Ağu. 2026, doi: 10.17474/artvinofd.1949058.
ISNAD
Ercan Oğuztürk, Gülcay - Butaku, Berfin. “Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu”. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi 27/3 (01 Ağustos 2026): 1-20. https://doi.org/10.17474/artvinofd.1949058.
JAMA
1.Ercan Oğuztürk G, Butaku B. Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu. AÇÜOFD. 2026;27:1–20.
MLA
Ercan Oğuztürk, Gülcay, ve Berfin Butaku. “Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu”. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, c. 27, sy 3, Ağustos 2026, ss. 1-20, doi:10.17474/artvinofd.1949058.
Vancouver
1.Gülcay Ercan Oğuztürk, Berfin Butaku. Yüksek Yağışlı Kıyı Kentlerinde Sürdürülebilir Su Yönetimi: Rize Doğu Parkı’nda Kurakçıl Peyzaj ve Sünger Şehir Stratejilerinin Entegrasyonu. AÇÜOFD. 01 Ağustos 2026;27(3):1-20. doi:10.17474/artvinofd.1949058
Creative Commons Lisansı
Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi Creative Commons Alıntı 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.