KÜRTÜN (GÜMÜSHANE) – ÖRÜMCEK ORMANLARINDAKİ DOGU KARADENİZ GÖKNARI (Abies nordmanniana (Stev.) Spach. subsp. nordmanniana)’NIN DENDROKRONOLOJİSİ

Öz

Abies nordmanniana (Stev.) Spach. subsp. nordmanniana Dogu Karadeniz Bölgesi için olduğu kadar Türkiye için de önemli bir orman ağacıdır. Çalışmanın amacı; Doğu Karadeniz Göknarı ağaçlarının yıllık büyüme ve değişimleri araştırıp, incelemek ve yıllık halkalardan yararlanarak Örümcek Bölgesi Ormanlarında göknar için ortalama yıllık halka eğrisi ve standart kronoloji hazırlamaktır. Aynı zamanda yörenin eteorolojik verileri de kullanılarak geçmiş yılların iklimi hakkında bilgi edinebilmek amacıyla yapılacak olan dendroklimatoloji çalışmalarına esas oluşturacaktır. Araştırma alanı Karadeniz Bölgesinin, Doğu Karadeniz Bölümünde yer almakta, Gümüşhane ili, Kürtün ilçesi sınırları içerisinde kalmaktadır. Toplam 6 ağaçtan 12 kalem alınmıştır ve elde edilen kalemlerdeki yıllık halka genişliklerinin ölçümünde 0.01 mm. duyarlı Zeiss Winkel aleti kullanılmıştır. Yıllık halka eğrilerinin elde edilmesinde ; 1) Yıllık Halkaların Yarı Logaritmik Olarak Gösterilmesi, 2) Yıllık Halkalardan Elde Edilen İndislerin Bir Grafikle Gösterilmesi (Standardizasyon) yöntemleri kullanılmıştır. İndis değerlerinin bulunmasında ise It=Wt/Yt eşitliğinden yararlanılmıştır. Çalışma 1729 –2003 yıllarını kapsamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Abies,Dendrokronoloji,Yıllık Halka

DENDROCHRONOLOGY of ABIES NORDMANNIANA (STEV.) SPACH. SUBSP. NORDMANNIANA IN THE ÖRÜMCEK FORESTS IN KÜRTÜN-GÜMÜSHANE

Öz

Abies nordmanniana (Stev.) Spach. subsp. nordmanniana is an important forest tree species of Eastern Blacksea Region of Turkey. This study has attempted to describe the variations of annual growth of Abies nordmanniana (Stev.) Spach. subsp. nordmanniana and to give mean annual ring curve by using annual rings. Another purpose of this study is to find out the standardized chronology in wood of Abies nordmanniana (Stev.) Spach. subsp. nordmanniana. At the same time, this study can be helpful for estimating past climatic data and to provide some valuable information for dendroclimatologycal studies by using the meteorologycal records. The study area is located in East Blacksea region of Turkey. It is in border of the city Kürtün/Gümüshane. It was taken 12 cores from total 6 trees. The rings widths have been measured by using Zeiss Winkel misroscope, which is 0.01 mm. sensitivity. For obtaining the annual ring curves has been used two methods, the former is to be shown of the annual rings as semi-logarithmic, the later is to be shown graphically of the indices obtained from annual rings as called standardization method. Indices have been found according to equation formula seen as below:

It=Wt/Yt

It : Indices of the ring widths

Yt : Expected annual growth (from the regression equation)

Wt : Measured annual ring widths

It covers the time span of 1729-2003.

Anahtar Kelimeler

• Abies,Dendrochronology,Tree-Ring