Boylu ardıç (Juniperus excelsa Bieb.) ormanları altındaki toprakların fizikokimyasal özellikleri

Öz

Ülkemizde geniş bir yayılım alanına sahip olan boylu ardıç türleri özellikle Akdeniz bölgesinde bulunmaktadır. Bu çalışmada göller yöresi içerisinde bulunan boylu ardıç türlerinin bulunduğu 40 noktadan derinlik esaslı (0-5, 5-30, 30-60, 60-120cm) toprak örnekleri alınarak söz konusu materyallerin bazı fiziksel ve kimyasal özellikleri belirlenmiş ve korelasyon ilişkileri irdelenmiştir. 0-5 cm derinlikte ortalama kum, silt, kil içeriği  % 32.73, 40.45, 26.81 olarak belirlenmiş olan toprakların, organik madde içerikleri tarım yapılan topraklardan oldukça yüksek (% 2.65-13.39), pH değerlerinin (7.09-8.45) ise nötr ve kuvvetli alkalin reaksiyon arasında değiştiği belirlenmiştir. 5-30 cm derinliğinde toprakların Katyon Değişim Kapasitesi (KDK) değerleri 21.53-103.46 me/100g iken Na, K, Ca ve Mg içerikleri sırasıyla 8-31.19, 0.58-16.03, 35.71-127.91, 1.28-27.44 me/100g arasındadır. 30-60 cm derinlikteki toprak özelliklerinin değişkenlikleri incelendiğinde elektriksel iletkenlik (EC), Ca, KDK, kireç, kum, kil yüksek değişkenliğe sahip özellikler olarak belirlenmiştir. 60-120 cm derinlikte değişkenler arasında önemli seviyede en yüksek ilişki kum-kil, Ca-pH özelliklerinde iken en düşük ilişkiler Tarla kapasitesi-kil, kum-EC, Na- kireç içeriği arasında belirleniştir.

Anahtar Kelimeler

• Juniperus excelsa bieb,Orman toprakları,Kireç,Kum,pH

Physicochemical properties of soils under the forests of crimean juniper (Juniperus excelsa bieb.) flora

Öz

Crimean juniper species that have a wide spreading area in our country, especially in the Mediterranean region. In this study, soil samples were taken from 40 points depending on depth (0-5, 5-30, 30-60, 60-120cm) where the species of crimean juniper in the lakes region. Some physical and chemical properties of the mentioned materials were determined and correlation relations were examined. The mean sand, silt, clay content of the surface soil (0-5 cm) was determined as 32.73, 40.45, 26.81%, organic matter content was considerably higher (2.65-13.39%) than the agriculture soil, pH values (7.09-8.45) were found between neutral and strong alkaline reactions. The contents of Na, K, Ca and Mg were determined respectively 8-31.19, 0.58-16.03, 35.71-127.91, 1.28-27.44 me / 100g. The Cation Exchange Capacity (CEC) values of the soil were 21.53-103.46 me/100g at 5-30 cm depth. As a result of the descriptive statistics in the distribution of exchangeable cations, When the variability of soil properties was examined at 30-60 cm depth, Electrical conductivity (EC), Ca, KDK, lime, sand and clay were determined to have high variability. The highest correlations between variables were sand-clay, Ca-pH, As the lowest correlations were between field capacity-clay, sand-EC, Na-lime content at 60-120 cm depth.

Anahtar Kelimeler

• Juniperus excelsa bieb.,Forest soil,Lime,Sand,pH

Kaynakça

1. Akbaş F, Durak A (2006) Entisol Ordusuna Ait Bir Arazide Bazı Toprak Özelliklerinin Değişiminin Belirlenmesi. Selçuk Tarım Bilimleri Dergisi, 20:39, 43-52.
2. Alagöz Z, Yılmaz E, Öktüren F (2016) Organik Materyal İlavesinin Bazı Fiziksel ve Kimyasal Toprak Özellikleri Üzerine Etkileri. Akdeniz Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 19:2, 245-254.
3. Arbeitskreis AK (1996) Forstliche Standortsaufnahme (5th ed). Eching, Germany: IHW-Verlag.
4. Baran A, Çayçı G (1996) Türkiye'deki Bazı Peatlerin Ayrışma Derecesi, Katyon DEĞİŞİM Kapasitesi ve Organik Maddesi Arasındaki İlişkiler. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 2:2, 139-142.
5. Büyüköztürk Ş (2009) Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Ankara, Pegem Akademi.
6. Cemek B, Meral R, Apan M, Merdum H (2004) Pedotransfer Functions for the Estimation of the Field Capacity and Permanent Wilting Point. Pakistan Journal of Biological Science, 7:4, 535-541.
7. Cercioğlu M, Okur B, Delibacak S, Ongun AR (2014) Changes in physical conditions of a coarse textured soil by addition of organic wastes. Eurasian Journal of Soil Science 3:7-12.
8. Çimrin KM, Boysan S (2006) Van yöresi tarım topraklarının besin elementi durumları ve bunların bazı toprak özellikleri ile ilişkileri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 16:2, 105-111.

9. Dai L, Feng Y, Luo G, Li Y, Xu W (2015) The relationship between soil, climate and forest development in the mid-mountain zone of the Sangong River watershed in the northern Tianshan Mountains, China. Journal of Arid Land, 7:1, 63-72.
10. Demir Y, Canbolat MY, Demir AD (2016) İşlenen ve İşlenmeyen Arazilerde Bazı Ağır Metallerin Toprak Profili Boyunca Değişiminin Değerlendirilmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 26:4, 614-620.
11. Demiralay İ (1993) Toprak Fiziksel Analizleri. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, 143, Erzurum.
12. Dengiz O, Özyazıcı MA, Sağlam M (2015) Multi-criteria assessment and geostatistical approach for determination of rice growing suitability sites in Gokirmak catchment. Paddy and Water Environment, 13:1, 1-10.
13. Duran C, Günek H (2010) Effects of the ecological factors on vegetation in river basins of northern part of Mersin city(South of Turkey). Biological Diversity and Conservation, 3:3, 137-152.
14. FAO (1990) Micronutrient Assessment at the Country Level. P. 1–208. An International Study. (M. Sillanpa.Ed.). FAO Soil Bulletin 63 Published by FAO. Roma, Italy . Gülsoy S, Çıvğa A (2016) Diken ardıç (Juniperusoxycedrus L. subsp. oxycedrus) kozalaklarının uçucu yağ özellikleri ve çevresel faktörlerle ilişkileri. Turkish Journal of Forestry, 17:2, 142-152.
15. Kacar B (2009) Toprak Analizleri. Nobel Yayın Evi, 468, Ankara.
16. Karaatlı M (2010) Verilerin düzenlenmesi ve gösterimi, Editör: Kalaycı, Ş. SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri, Asil Yayın Dağıtımı Ltd. Şti Ankara, 2-47.
17. Karahan G, Erşahin S, Öztürk HS (2014) Toprak Koşullarına Bağlı Olarak Tarla Kapasitesi Dinamiği. Journal of Agricultural Faculty of Gaziosmanpasa University (JAFAG), 31:1, 1-11.
18. Li GL, Pang XM (2014) Difference in organic carbon contents and distributions in particle-size fractions between soil and sediment on the Southern Loess Plateau, China. Journal of Mountain Science, 11:3, 717-726.
19. Mohd-Aizat A, Mohamad-Roslan MK, Sulaiman WNA, Karam DS (2014) The relationship between soil pH and selected soil properties in 48 years logged-over forest. International Journal of Environmental Sciences, 4:6, 1129.
20. Mulla DJ, McBratney, AB (2000) Soil Spatial Variability. In: Handbook of Soil Science (Ed. in chief: Malcom E. Summer), CRS Press, A-321-A-351.
21. Orman Genel Müdürlüğü (OGM) 2015.Türkiye Orman Varlığı. https://www.ogm.gov.tr/ekutuphane/Yayinlar/T%C3%BCrkiye %20Orman%20Varl%C4 %B1%C4%9F%C4%B1-2015.pdf. Erişim : 10.02.2017.
22. Özdemir N, Gülser C, Ekberli İ, Kop ÖT (2014) Asit toprakta düzenleyici uygulamalarının bazı toprak özellikleri ve verime etkileri. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi 2 :1, 27 – 32
23. Sağlam M (2013) Çok değişkenli istatistiksel yöntemler ile toprak özelliklerinin gruplandırılması. Toprak Su Dergisi, 2:1, 7-14.
24. Tümen İ, Hafızoğlu H (2003) Türkiye’de Yetişen Ardıç (Junıperus L.) Türlerinin Kozalak ve Yaprak Uçucu Yağlarının Bileşiminde Bulunan Terpen Grupları. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 88.
25. US Salinity Laboratory Staff (1954) Diagnosis and Improvement of Salina and Alkali Soils. Agricultural Handbook, 60, U.S.D.A.
26. Ülgen N, Yurtsever N (1988) Türkiye gübre ve gübreleme rehberi, syf. 1-182 (3.baskı) Toprak ve Gübre Araştırma Enstitüsü Yayınları, No:151, Teknik Yayınlar No:T-59. Ankara.
27. Yüksek F, Küçük M, Yüksel Erdoğan E, Güner S (2010) Artvin Merkez Seyitler Köyü'nde erozyon kontrol amaçlı yapılan ağaçlandırma çalışmasının bazı toprak özelliklerine etkisi. III. Ulusal Karadeniz Ormancılık Kongresi, 20-22 Mayıs 2010, 973-980.