Kirazın Tadı Filminde Varoluşçuluk: Yaşam ve Ölüm Arasında Sinemasal Bir Yolculuk

Öz

Bu çalışma, Abbas Kiarostami’nin 1997 yapımı Kirazın Tadı filmi üzerinden varoluşçuluk felsefesinin sinemasal düzlemde nasıl temsil edildiğini detaylı olarak incelemektedir. Film, intihar etmeye karar veren Bay Badii’nin yaşamla yeniden bağ kurma sürecini ve bu süreçte karşılaştığı kişilerin yaşam ve ölüm konusundaki farklı bakış açılarını anlatmaktadır. Bu bağlamda çalışma; Jean-Paul Sartre’ın özgürlük ve seçim vurgusu, Albert Camus ’nün absürd düşüncesi ile Sisifos Söyleni ve Martin Heidegger’in "ölüme doğru varlık" kavramsallaştırması ışığında, filmin anlatı yapısını ve karakter inşasını çözümlemeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı bu çalışmada, film, içerik analizi yoluyla çok katmanlı temalar ve sembolik yapılar açısından değerlendirilmiştir. Abbas Kiarostami’nin minimalist ve derinlikli sinematografik dili, karakterlerin dönüşümü ve metaforik öğeler üzerinden varoluşsal sorunlar görünür kılınmıştır. Sonuç olarak, Kirazın Tadı yalnızca bireysel bir intihar hikâyesi olmanın ötesinde, insanın yaşam, ölüm ve anlam arayışı bağlamında derin bir felsefi sorgulamayı temsil etmektedir. Bu çalışma, sinema ve felsefenin kesişim noktasında, varoluşçuluğun görsel anlatımla nasıl biçimlendiğine dair önemli bir katkı sunmayı amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Abbas Kiarostami
• Kirazın Tadı
• Sisifos Söyleni
• Ölüm
• Özgürlük
• Varoluşçuluk

Existentialism in Taste of Cherry: A Cinematic Journey Between Life and Death

Abstract

This study examines in detail how the philosophy of existentialism is represented on the cinematic plane through Abbas Kiarostami's 1997 film Taste of Cherry. The film depicts the process of reconnecting with life of Mr. Badii, who decides to commit suicide and the different perspectives on life and death of the people he encounters in this process. In this context, the study aims to analyze the narrative structure and character construction of the film in the light of Jean-Paul Sartre's emphasis on freedom and choice, Albert Camus' idea of the absurd and the Sisyphus Myth, and Martin Heidegger's conceptualization of “being towards death”. Using qualitative research methodology, this study evaluates the film in terms of multi-layered themes and symbolic structures through content analysis. Existential problems are made visible through Abbas Kiarostami's minimalist and profound cinematographic language, the transformation of characters and metaphorical elements. In conclusion, Taste of Cherry is not only an individual suicide story but also represents a profound philosophical questioning in the context of life, death and the human search for meaning. At the intersection of cinema and philosophy, this study aims to make an important contribution to how existentialism is shaped through visual expression.

Keywords

• Existentialism
• Abbas Kiarostami
• Taste of Cherry
• Myth of Sisyphus
• Death
• Freedom

Kaynakça

1. Akmeşe, E. (2022). Kirazın Tadı filmi çerçevesinde birey açısından ölüm ve yaşamın anlamı üzerine bir değerlendirme. Z. Akmeşe Demir (Ed.), Sinematik imgelemde intihar, ötanazi ve ölüm içinde (ss. 134–153). Literatürk Yayınları.
2. Aydınalp, E. B. (2020). Albert Camus’da saçma kavramı: Sisifos'u mutlu düşünmek. Söylem Filoloji Dergisi, 5(2), 529-540. https://doi.org/10.29110/soylemdergi.781867
3. Beyazyüz, S. (2020). Albert Camus’nün varoluşçuluk, yabancılaşma ve absürd kavramlarının Jean-Paul Sartre özelinde sinema anlatıları üzerinden okunması. Uluslararası Kültürel ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(1), 300-313. https://dergipark.org.tr/tr/ download/article-file/1168383
4. Camus, A. (1997). Sisifos söyleni. T. Yücel (Çev.). Can Yayınları.
5. Colin-Dönmez, G. (2012). Öteki’nin sinemaları: Ortadoğu ve Orta Asya sinemalarında kişisel bir yolculuk. M. Jefroudi (Çev.). Agora Kitaplığı.
6. Çalgüner, E. (2019). Sinemada varoluşçuluk ve Aronofsky. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, (48), 291-307. https://dergipark. org.tr/tr/download/article-file/1956471
7. Çarkı, R. (2022). İnsan felsefesi açısından varoluşçuluk ve varoluşçu psikoloji (Tez No. 776254) [Doktora Tezi, Maltepe Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.
8. Çavuşoğlu, H. (2023). Varoluşçuluğun terminolojisinin kökenleri ve özcülüğün kavramsal epistemolojisi üzerine. Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, (22), 1-16. https://doi.org/10.34085/ buifd.1319848

9. Dabaşi, H. (2013). İran sineması. B. Aladağ ve B. Kovulmaz (Çev.). Agora.
10. Demirtaş, P. (2003). Heidegger ve varlık yorumu. Kaygı.
11. Duvar, A. (2024). Varoluşçu felsefe bağlamında Abbas Kiyarüstemi filmlerinde yaşam ve ölüm temalarının yansımaları (Tez No. 892590) [Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Nişantaşı Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.
12. Erelvanlı, S. (2014). İki bacaklı at ya da dört bacaklı insan: İran Yeni Sineması üzerine denemeler. Evrensel.
13. Frankl, V. E. (2015). İnsanın anlam arayışı. S. Budak, (Çev.). Okuyan Us.
14. Gül, F. (2014). Varoluşçu felsefenin Türk düşünce hayatındaki yansımaları. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (18), 27-32. https://dergipark.org.tr/tr/download/ article-file/411551
15. Güney, Ö. (2025). Abbas Kiarostami'nin Kirazın Tadı’nda minimalist anlatı: Bir yoldaşlık, bir intihar. Tirebolu İletişim Fakültesi Akademik Dergisi, 2(1), 57-80. https://dergipark.org.tr/tr/ download/article-file/4457372
16. Hakavati. (2018, Ekim 3). Abbas Kiyarüstemi ile yapılan son röportaj (Türkçe altyazılı) [Video]. YouTube. https://www.youtube.com /watch?v=W93h6SAZTHQ
17. Helva, İ. C. (2022). Hegel ve Schopenhauer’de yaşam ve ölüm ilişkisi (Tez No. 740811) [Doktora Tezi, Pamukkale Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.
18. Hilav, S. (2013). Felsefe el kitabı. Yapı Kredi Yayınları.
19. Karakaya, T. (2003). Martin Heidegger felsefesinde ölüm problemi. Felsefe Dünyası, (38), 118-130. https://dergipark. org.tr/tr/download/article-file/1870214
20. Kiarostami, A. (Yönetmen). (1997). Kirazın Tadı [Sinema filmi].
21. Koç, E. (2016). Albert Camus'un saçma felsefesi: Caligula, Yabancı ve Sisifos Söyleni. Sobider Sosyal Bilimler Dergisi, (6), 1-19. https://doi.org/10.16990/SOBIDER.174
22. Sarıalioğlu, K. (2013). Sartre-Felsefeye adanmış bir yaşam (1. Baskı). Omnia.
23. Sartre, J. P. (1967). Varoluşçuluk materyalizm ve devrim. E. T. Eliçin (Çev.). Ataç Kitabevi.
24. Sartre, J. P. (2005). Varoluşçuluk. A. Bezirci (Çev.). Say Yayınları.
25. Solomon, R. C., & Higgins, K. M. (2013). Felsefenin kısa tarihi. İletişim Yayınları.
26. Uyanık, N. (2025, Nisan). Kirazın Tadı (1997) filmindeki intihar sorunu üzerine felsefi bir analiz. Kilikya Felsefe Dergisi, (1), 135-158. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4551328
27. Williams, R. (2012). Anahtar sözcükler. İletişim Yayınları.
28. Yeres, A. (2006). Kirazın Tadı çekim senaryosu. Es.
29. Yılmaz, J. (2021). Abbas Kiyarüstemi, Michael Haneke ve Onur Ünlü sinemasında intihar kavramı (Tez No. 660508) [Yüksek Lisans Tezi, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi]. YÖK Tez Merkezi.