Derleme

Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları

Cilt: 3 Sayı: 2 30 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları

Öz

Özkıyım nedeniyle kayıpların önlenebilmesi için ruh sağlığı uzmanlarının olmadığı sağlık kuruluşlarında veya onlara ulaşılana kadar gerekli risk değerlendirmesini yapabilecek ve acil kısa girişimleri uygulayabilecek deneyime sahip kişilerin toplumda artması gereklidir. Çok farklı şekilde uygulanabilen ancak kısa eğitimlerle yaygınlaşması mümkün olabilecek kısa acil girişimler konusunda bir derleme bu konudaki eksikliği kapatmaya yardımcı olabilir. Örnek kısa acil girişimler arasında Kısa Süreli İrtibata Dayalı Girişimler, Bakımın Eşgüdümünün ve Sürekliliğinin Sağlanması, İstemli Yardım Çizelgesi, Ölümcül Araçlara Erişimin Kısıtlanması, Güvende Kalmayı Planlama Girişimi, Krize Yanıt Vermeyi Planlama, Öğrenme Fırsatı Sunan Kısa Girişimler, Kısa Süreli Hasta Eğitimi, Özkıyım Düşüncelerini Ele Almada Motivasyonel Görüşme ve Özkıyım Girişiminde Kısa Girişim Planı sayılabilir. Ayrıca ruh sağlığı uzmanları tarafından sunulabilecek acil psikoterapi yaklaşımlarının gözden geçirilmesi de bu alanda bir müdahalede bulunulabileceğini hatırlatabilir. Örnek psikoterapi yaklaşımları arasında da Özkıyım Eğiliminde İşbirliğine Dayalı Değerlendirme ve Girişim, Diyalektik Davranış Terapisinin Beceri Kazandırma Modülleri, Özkıyımı Önlemeye Dönük Bilişsel Davranışçı Terapi ve Özkıyıma Odaklanan Kısa Süreli Bilişsel Davranışçı Terapi yer almaktadır. Bu derleme kısa acil girişimleri ve acil psikoterapi yaklaşımlarını özetlemektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Batmaz, S. (2023). İntihar riski yüksek olan hastada kısa acil müdahaleler ve psikoterapi yaklaşımları. H. Devrimci Özgüven ve G. Özdamar Ünal (Ed.), İntihar davranışına müdahale kılavuzu (s. 81-87) içinde. Türkiye Psikiyatri Derneği Yayınları.
  2. Boudreaux, E. D., Miller, I., Goldstein, A. B., Sullivan, A. F., Allen, M. H., Manton, A. P., Arias, S. A. ve Camargo, C. A., Jr (2013). The emergency department safety assessment and follow-up evaluation (ED-SAFE): Method and design considerations. Contemporary Clinical Trials, 36(1), 14–24. https://doi.org/10.1016/j.cct.2013.05.008
  3. Britton, P. C., Conner, K. R., Chapman, B. P. ve Maisto, S. A. (2020). Motivational interviewing to address suicidal ideation: A randomized controlled trial in veterans. Suicide and Life-Threatening Behavior, 50(1), 233–248. https://doi.org/10.1111/sltb.12590
  4. Britton, P. C., Patrick, H., Wenzel, A. ve Williams, G. C. (2011). Integrating motivational interviewing and self-determination theory with cognitive behavioral therapy to prevent suicide. Cognitive and Behavioral Practice, 18(1), 16–27. https://doi.org/10.1016/j.cbpra.2010.01.001
  5. Brown, G. K., Ten Have, T., Henriques, G. R., Xie, S. X., Hollander, J. E. ve Beck, A. T. (2005). Cognitive therapy for the prevention of suicide attempts: A randomized controlled trial. JAMA, 294(5), 563–570. https://doi.org/10.1001/jama.294.5.563
  6. Bryan, C. J., Mintz, J., Clemans, T. A., Leeson, B., Burch, T. S., Williams, S. R., Maney, E. ve Rudd, M. D. (2017). Effect of crisis response planning vs. contracts for safety on suicide risk in U.S. Army Soldiers: A randomized clinical trial. Journal of Affective Disorders, 212, 64–72. https://doi.org/10.1016/j.jad.2017.01.028
  7. Centers for Disease Control and Prevention. (2014). WISQARS™ (Web-based Injury Statistics Query and Reporting System). Centers for Disease Control and Prevention. https://www.cdc.gov/injury/wisqars/index.html adresinden 9 Ocak 2023 tarihinde alındı.
  8. Comtois, K. A., Jobes, D. A., O’Connor, S. S., Atkins, D. C., Janis, K., Chessen, C. E., Landes, S. J., Holen, A. ve Yuodelis-Flores, C. (2011). Collaborative assessment and management of suicidality (CAMS): Feasibility trial for next-day appointment services. Depression and Anxiety, 28(11), 963–972. https://doi.org/10.1002/da.20895

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Duyusal Süreçler, Algı ve Performans

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

27 Haziran 2025

Kabul Tarihi

19 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 3 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Batmaz, S. (2025). Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları. ASA Dergisi, 3(2), 320-352. https://doi.org/10.71313/asa.1729111
AMA
1.Batmaz S. Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları. ASA Dergisi. 2025;3(2):320-352. doi:10.71313/asa.1729111
Chicago
Batmaz, Sedat. 2025. “Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları”. ASA Dergisi 3 (2): 320-52. https://doi.org/10.71313/asa.1729111.
EndNote
Batmaz S (01 Aralık 2025) Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları. ASA Dergisi 3 2 320–352.
IEEE
[1]S. Batmaz, “Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları”, ASA Dergisi, c. 3, sy 2, ss. 320–352, Ara. 2025, doi: 10.71313/asa.1729111.
ISNAD
Batmaz, Sedat. “Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları”. ASA Dergisi 3/2 (01 Aralık 2025): 320-352. https://doi.org/10.71313/asa.1729111.
JAMA
1.Batmaz S. Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları. ASA Dergisi. 2025;3:320–352.
MLA
Batmaz, Sedat. “Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları”. ASA Dergisi, c. 3, sy 2, Aralık 2025, ss. 320-52, doi:10.71313/asa.1729111.
Vancouver
1.Sedat Batmaz. Özkıyım Davranışlarında Kısa Acil Girişimler ve Acil Psikoterapi Yaklaşımları. ASA Dergisi. 01 Aralık 2025;3(2):320-52. doi:10.71313/asa.1729111

                                                                                                                                      30413

                                                                                              ASA DERGİSİ Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası lisansı ile lisanslanmıştır.