SAĞLIK TURİZMİ VE HİBE DESTEKLERİ: TÜRKİYE’DE KALKINMA AJANSLARI

Öz

Sağlık turizminin son yıllarda daha popüler hale gelmesinin sebebi kolay seyahat imkanları, teknolojik gelişmeler ve sağlık hizmetlerinde yaşanan yeniliklerdir. Bu durum ülkelerin sağlık turizmine yönelik ulusal çapta stratejiler geliştirilmesini zorunlu hale getirmiştir. Türkiye 2023 yılı turizm stratejisi eylem planlarında sağlık turizmine özel önem verilmiş ve bu alanda çalışmaların yapılacağı bildirilmiştir. Bu kapsamda Kalkınma Ajanslarına ait 2015 ve 2022 yılları arasında açılan sağlık turizmi konulu hibe duyuruları sistematik derleme yöntemi ile incelenmiştir. Çalışma ile Türkiye’de sağlık turizmi, kalkınma ajanslarının görev ve yetkileri ile kalkınma ajanslarının sağlık turizmine yönelik açtıkları hibe çağrıları tespit edilmeye çalışılmıştır. Çalışma sonucuna göre, Türkiye’de Kalkınma Ajansları sağlık turizmini desteklemek amacıyla 2015 yılından itibaren 7 yılda 196 Milyon TL destek sağlamışlardır. Bu desteklerin gelecekte artarak devam edeceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sağlık turizmi
• Medikal turizm
• Kalkınma ajansı
• Teşvik

HEALTH TOURİSM AND GRANT SUPPORTS: DEVELOPMENT AGENCİES İN TURKEY

Öz

The reason why health tourism has become more popular in recent years is the ease of travel, technological developments and innovations in health services. This situation has made it necessary for countries to develop national strategies for health tourism. In the action plans for the Tourism Strategy of Turkey 2023, special importance is given to health tourism and it has been stated that studies will be conducted in this field. In this context, the health tourism funding announcements opened by the development agencies between 2015 and 2022 were studied through a systematic compilation method. The study attempted to identify health tourism in Turkey, the tasks and powers of the development agencies, and the development agencies' health tourism funding announcements. According to the results of the study, development agencies in Turkey have allocated 196 million TL to support health tourism in 7 years since 2015. It is expected that this support will be continued more in the future.

Anahtar Kelimeler

• Health tourism
• Medical tourism
• Development agency
• Incentive

Kaynakça

1. Akalın, B. (2020). Türk Sağlık Turizminde Fırsatlar ve Tehditler. İstanbul.
2. Al-Talabani, H., Kilic, H., Ozturen, A. ve Qasim, S. O. (2019). Advancing medical tourism in the United Arab Emirates: Toward a sustainable health care system. Sustainability (Switzerland), 11(230). doi:10.3390/su11010230
3. Arellano, A. B. R. de. (2007). Patients without Borders: The Emergence of Medical Tourism. International Journal of Health Services, 37(1), 193–198. doi:10.2190/4857-468g-2325-47uu
4. BAKA. (2019a). 2019 Yılı Fizibilite Desteği Programı.
5. BAKA. (2019b). Turi̇zm altyapisinin geli̇şti̇ri̇lmesi̇ mali̇ destek programi 2019.
6. BEBKA. (2015). Sağlık Turizminin Geliştirilmesi Mali Destek Programı Proje Teklif Çağrısı Başvuru Rehberi.
7. BEBKA. (2022). Kırsal Kalkınma Mali Destek Programı.
8. CKA. (2018). Turizmin Geliştirilmesi Küçük Ölçekli Altyapı Programı.

9. Cumhurbaşkanlığı. (2018). Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar İle Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi.
10. Demirbaş, M. B. (2020). Türkiye’de Medikal Turizmin Gelişimine Etki Eden Faktörlerin SWOT-AHP Yöntemiyle Tespit Edilmesine Yönelik Bir Araştırma. Yüksek Lisans Tezi. Süleyman Demirel Üniversitesi Isparta.
11. DOĞAKA. (2018). Turizm Altyapısının Geliştirilmesi Küçük Ölçekli Altyapı Mali Destek Programı.
12. DOKA. (2019). Yeşil Yol Güzergâhındaki Kültür - Turizm ve Altyapı Yatırımlarının Desteklenmesi Mali Destek Programı 2. Etap.
13. Engin, C. (2011). Kalkınma Ajansları: Türkiye ve İngiltere Ülke Örnekleri. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 3(2), 65–77.
14. GEKA. (2015). Alternatif Turizm Altyapısı Mali Destek Programı (Küçük Ölçekli Altyapı Projelerine Yönelik).
15. GEKA. (2018). Spor ve Sağlık Turizmi Proje Teklif Çağrısı.
16. GEKA. (2020). Alternatif Turizm Mali Destek Programı (Kar Amacı Güden İşletmelere Yönelik).
17. GMKA. (2018). Turizmin Geliştirilmesi Mali Destek Programı.
18. İSTKA. (2015a). Sağlık Turizm Merkezi İstanbul (İşletmeler).
19. İSTKA. (2015b). Sağlık Turizm Merkezi İstanbul (Kar Amacı Gütmeyen Kuruluşlar).
20. KUDAKA. (2022). Fizibilite Desteği Programı.
21. Kültür ve Turizm Bakanlığı. (2013). Türkiye Turizm Stratejisi 2023 Eylem Planı 2007-2013.
22. Lagendijk, A., Kayasu, S. ve Yasar, S. (2009). The role of Regional Development Agencies in Turkey: From implementing EU directives to supporting regional business communities? European Urban and Regional Studies, 16(4), 383–396. doi:10.1177/0969776409102188
23. Lunt, N., Horsfall, D. ve Hanefeld, J. (2016). Medical tourism: A snapshot of evidence on treatment abroad. Maturitas, 88, 37–44. doi:10.1016/j.maturitas.2016.03.001
24. Malecki, E. J. ve Ramanath, R. (2002). Knowledge, Innovation and Economic Growth: The Theory and Practice of Learning Regions . Frans Boekema, Kevin Morgan, Silvia Bakkers, and Roel Rutten, eds.; Illegal Cities: Law and Urban Change in Developing Countries . Edesio Fernandes and Ann Varley, ed. Urban Geography, 23(2), 198–200. doi:10.2747/0272-3638.23.2.198
25. MARKA. (2018). Turizm Mali Destek Programı 2018 Yılı Proje Teklif Çağrısı Başvuru.
26. MTI. (2020). Overall MTI Ranking. Global Healthcare Resources and International Healthcare Resource Center, 2020. https://www.medicaltourism.com/mti/home adresinden erişildi.
27. ORAN. (2015). Kültür ve Turizm Mali Destek Programı.
28. Pehlivan, P. (2013). Türkiye’de kalkınma ajanslarının yerel ekonomi üzerine etkileri: zafer kalkınma ajansı örneği. CBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 11(3), 412–438.
29. Pekşen, F. (2021). Türkiye’de sunulan sağlık turizmi hizmetlerinde katma değer vergisi uygulaması. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 7(3), 203–213.
30. Resmi Gazete. (2006). Bazı Düzey 2 Bölgelerinde Kalkınma Ajansları Kurulmasına Dair Karar (2006/10550).
31. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı. (2021). Kalkınma Ajansları 2020 Yılı Genel Faaliyet Raporu.
32. Tengilimoğlu, D. (2021). Sağlık Turi̇zmi̇ ve Devlet Teşvi̇kleri̇. Journal of Life Economics, 1–10. doi:10.15637/jlecon.8.1.01
33. Ticaret Bakanlığı. (2019). Ti̇caret Bakanlığı Devlet Yardımları Rehberi.
34. Toktas, Y., Sevinç, H. ve Bozkurt, E. (2013). "The Evolution Of Regional Development Agencies: Turkey Case ". Annales Universitatis Apulensis Series Oeconomica, 2(15), 670–681. doi:10.29302/oeconomica.2013.15.2.31
35. TURSAB. (2014). TÜRSAB Sağlık Turizmi Raporu. Ankara. https://www.tursab.org.tr/ihtisas-baskanliklari/saglik-turizmi/saglik-bakanligi-uluslararasi-hasta-destek-birimi-duyurusu_7724 adresinden erişildi.
36. Uygun, M. (2022). An evaluation of Turkey’s health tourism policies using a social network analysis approach. International Journal of Health Planning and Management, 37(2), 804–823. doi:10.1002/hpm.3362
37. Wong, B. K. M. ve Sa’aid Hazley, S. A. (2020). The future of health tourism in the industrial revolution 4.0 era. Journal of Tourism Futures, 7(2), 267–272. doi:10.1108/JTF-01-2020-0006
38. ZAFERKA. (2020). Turizm Altyapısının Geliştirilmesi Mali Destek Programı.
39. ZAFERKA. (2021). Turizm Altyapısının Geliştirilmesi Mali Destek Programı (Termal Turizm).