Enflasyon ve Kamu Borçlarının İşsizlik Üzerine Etkisi: Türkiye Üzerine Bir Uygulama

Öz

Borç, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde önemli bir hükümet fon kaynağıdır. Gelişmiş ülkelerde borç, hükümet gelirleri ve harcamaları arasındaki uçurumu kapatmak için önemli bir para kaynağıdır. Bu çalışmada Türkiye’de 1998-2020 dönemi için yıllık verilerden hareketle kamu borcunun ve enflasyon oranının işsizlik üzerine etkisi incelenmiştir. Dış borç stoku, iç borç miktarı ve enflasyon oranının işsizlik üzerine etkisini ölçmek amacıyla Otoregresif Dağıtıcı Gecikme modeli (ARDL) Hata Düzeltme Modeli (ECM) kullanılmıştır. Modelin etkinliğini ve yordama yeteneğini test etmek için birim kök testleri ve Granger nedensellik testleri de uygulanmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, Türkiye’de kamu iç borcunun ve enflasyonun işsizlik üzerinde ters yönlü etkileri olduğunu göstermektedir. Bu, Türkiye’de kamu iç borcunun ve enflasyonun işsizliği azalttığı anlamına gelmektedir. Ancak enflasyon işsizliği iç borçtan daha fazla azaltmaktadır. Diğer taraftan dış borç stokunun işsizlik üzerinde aynı yönlü etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Yani, Türkiye’de dış borç stokunun işsizliği artırdığı anlamına gelmektedir. Analiz sonuçları perspektifinde, politika yapıcıların Türkiye’deki işsizlik üzerindeki etkilerine bakarak alınan borçlara (özellikle dış borçlara) karşı çok dikkatli olmaları gerektiği anlamına gelmelidir. Türkiye’nin dış borç biriktirme telaşı son derece dikkatli bir şekilde yapılmalı; hükümet, dış borç biriktirmeye devam etmeden önce bu çok önemli konuda uzmanların tavsiyelerini almalıdır.

Anahtar Kelimeler

• enflasyon
• kamu borcu
• işsizlik
• Türkiye
• ARDL

Impact of Inflation and Public Debt on Unemployment in Turkiye: An Ardl and Granger Casuality

Öz

Debt is an important source of government funding in developed and developing countries. In developed countries, debt is an important source of money to bridge the gap between government revenues and expenditures. In this study, the effects of public debt and inflation rate on unemployment in Turkiye for the 1998-2020 period were examined. Autoregressive Distributive Lag model (ARDL) Error Correction Model (ECM) was used to measure the effect of external debt stock, domestic debt amount and inflation rate on unemployment. Unit root tests and Granger causality tests were also applied to test the effectiveness and predictive ability of the model. According to the findings obtained from the study, it shows that the public debt and inflation have adverse effects on unemployment in Turkiye. This means that public debt and inflation reduce unemployment in Turkiye. However, inflation reduces unemployment more than domestic debt. On the other hand, it has been determined that the external debt stock has the same effect on unemployment. In other words, it means that the external debt stock will increase unemployment in Turkiye. In the perspective of the results of the analysis, it should mean that policy makers should be very careful about borrowing (especially external debt) by looking at its effects on unemployment in Turkiye. Turkiye's rush to accumulate external debt should be done very carefully; The government should seek the advice of experts on this crucial issue before continuing to accumulate external debt.

Anahtar Kelimeler

• Inflation
• Public Debt
• Unemployment
• Turkiye
• ARDL

Kaynakça

1. Akcan, A. T. (2018). Makroekonomik değişkenlerin işsizlik ile ilişkisi: Türkiye örneği. Yönetim Bilimleri Dergisi, 16(31), 263-285.
2. Arshad, S., & Ali, A. (2016). Trade-off between inflation, interest and unemployment rate of Pakistan: Revisited. Bulletin of Business and Economics (BBE), 5(4), s.193-209.
3. Cahyadin, M., & Ratwianingsih, L. (2020). External debt, exchange rate, and unemployment in selected ASEAN countries. Jurnal Ekonomi & Studi Pembangunan, 21(1), s.16-36.
4. Demir, E. (2018). Dış borçların enflasyon üzerine etkisi: Türkiye örneği (1990-2017). (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
5. Evans, Y. (2022). The Effect of External Debt, Unemployment Rate, and Inflation on Economic Growth in Ghana. Journal of Empirical Studies, 9(2), s.24-34.
6. Eygü, H. (2018). Enflasyon, işsizlik ve dış ticaret arasındaki ilişkinin incelenmesi: Türkiye örneği (1990-2017). Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 20(2), s.96-112.
7. Gülcemal, T. (2021). Dış borç kullanımı ve ekonomik büyüme: Türkiye için ekonometrik bir analiz. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25(Özel Sayı), s.194-212.
8. Igberi, C. O., Odo, S. I., Anoke, C. I., & Nwachukw, U. G. (2016). The implications of rising public debt on unemployment in Nigeria: An auto regressive distributed lag approach. Asian Research Journal of Arts & Social Sciences, 1(1), s.1-15.

9. Iwedi, M. (2020). Granger causality analysis between domestic debt and ınflation in Nigeria. Journal of Development Economics and Finance, 1(1): s.135-49.
10. Iwuoha, J. C. (2020). Rising Unemployment in Nigeria: Public Debt to the Rescue? Current Research Journal of Social Sciences, 3(2): 280-90.
11. Ogonna, I. C., Idenyi, O. S., Ifeyinwa, A. C. and Gabriel, N. U. (2016). The Implications of Rising Public Debt on Unemployment in Nigeria: An Auto Regressive Distributed Lag Approach. Asian Research Journal of Arts & Social Sciences, 1(1): 1-15.
12. Okoye, B. O., & Onyebuchi, O. K. (2022). Nexus between Public Debts, Poverty and Unemployment Rates in Nigeria: A Vector Auto-Regression (VAR) Approach. International Journal of Management Studies and Social Science Research. 4(6), s.116-127.
13. Özer, M. O. (2020). Türkiye’de Enflasyon Ve İşsizlik Oranlari Arasindaki Uzun Dönemli İlişkinin Analizi: Phillips Eğrisine Fourier Yaklaşimi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (39), 179-192.
14. Pesaran, Hashem M., Sing, Y. and Smith, R.J. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of long run relationships. Journal of Applied Econometrics, 16, s.289-326.
15. Shuaibu, M., Muhammad, H. M., Abdullahi, S. I., & Gwazawa, U. G. (2021). Impact of public debt on inflation and unemployment in Nigeria: An ARDL vector error correction model. Noble International Journal of Economics and Financial Research, 6(5), s.91-98.
16. Sweis, K. M. H., & Sabri, T. B. H. (2016). The effect of public debt on domestic product and unemployment (an empirical study on the Palestinian economy). International Journal of Business, Economics and Management, 3(10), s.133-143.
17. Tenzin, U. (2019). The nexus among economic growth, inflation and unemployment in Bhutan. South Asia Economic Journal, 20(1), 94-105.
18. Yıldız, F. (2019). Türkiye Ekonomisinde Dış Borç, Ekonomik Büyüme Ve Cari Işlemler Dengesi Ilişkisinin Analizi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8(4), 3416-3438.
19. Yıldız, F. (2022). Dış borç istihdamı artırır mı? Türkiye’den ampirik bir kanıt. Journal Of Management And Economics Research, 20(1), s.214-226.