Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

A Study on the Adaptation of Syrian Nationals to the National Economy in Turkey

Yıl 2025, Cilt: 25 Sayı: 2, 842 - 858, 31.07.2025
https://doi.org/10.11616/asbi.1658321

Öz

This research aims to evaluate the adaptation of Syrian foreigners in Turkey to the national economy, specifically in Diyarbakır province. In the methodological part of the study, data obtained from 402 participants reached through a survey were evaluated using the SPSS program. Determining the adaptation of the Syrian population to the national economy is important for predicting possible problems in the future and taking appropriate measures. In addition, the need to effectively follow the implemented policies was emphasized. As a result of the study, it was stated that a large portion of Syrian foreigners are either forced to work unregistered or are not officially employed in any job. While this fact reveals that unregistered activities are widespread in the labor market, it also emphasizes that regulations in this area are essential.

Kaynakça

  • Akcan, A. T. (2018). Türkiye İşgücü Piyasasında Suriyeli Sığınmacıların Yeri Ve Etkileri. Necmettin Erbakan Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Sosyal Güvenlik Dergisi, 8(2), s.59-73.
  • Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2024). Geçici Koruma Altındaki Sığınmacılara Yönelik Eğitim Ve Psiko-Sosyal Destek Projesi. https://www.aile.gov.tr/ankara/projeler/gecici-koruma-altindaki-siginmacilara-yonelik-egitim- ve-psiko-sosyal-destek-projesi/ (Erişim Tarihi: 14.08.2024).
  • Alsamou, E. (2023). Göçmenlerin Ekonomik Entegrasyonu Ve Göçmen Girişimciliği Arasındaki İlişkinin İncelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Düzce Üniversitesi, Düzce.
  • Arslan, S., Doğan, B. B., & Yalaz, S. (2019). TRC2 Bölgesinde (Diyarbakır Ve Şanlıurfa) Suriyeli Göçmenlerin İşgücü Piyasası Analizi Ve İstatistiki Yöntemlerle Değerlendirilmesi. İKSAD Publishing House.
  • Çakır, H. (2023). Türkiye’de Yabancıların Çalışma Koşullarına Ve Emek Piyasasına Etkisine İlişkin Hukuki Düzenlemelerin İncelenmesi. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 6(1), s.235-253.
  • Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. (2024). Çalışma İzin İstatistikleri. https://www.csgb.gov.tr/istatistikler/calisma-hayatiistatistikleri/resmi-istatistik-programi/calisma-izin- istatistikleri (Erişim Tarihi: 10.10.2024).
  • Çataklı, İ. (2023). Geçici Koruma Altındaki Suriyelilerin Türkiye Ekonomisine Katkıları: Bir Makro Sosyal Hesaplar Matrisi Analizi (Yayınlanmış doktora tezi). Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Ankara.
  • Çelik, E. (2019). Geçici Koruma Altındaki Suriyelilerin Türkiye Ekonomisine Etkisi: Denizli Örneği (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Pamukkale Üniversitesi, Denizli.
  • Demirtaş, M. (2009). Kırım Savaşı ve 93 Harbi Sürecinde Osmanlı Memleketine Gelen Göçmenlerin Sevk Ve İskânları. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 16(41), s.215-238.
  • Dinç Güzel, H. (2021). Türkiye’de Yaşayan Suriyeli Göçmenlerin Sorunları Ve Suriyeli Göçmenlere Yönelik Kamu Politikaları (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Medeniyet Üniversitesi, İstanbul.
  • Dinçer, O. B., ve diğerleri. (2013). Suriyeli Mülteciler Krizi Ve Türkiye: Sonu Gelmeyen Misafirlik. USAK Brookings Enstitüsü.
  • Göç İdaresi Başkanlığı. (2024). Geçici Koruma. https://www.goc.gov.tr/gecici-koruma5638 (Erişim Tarihi: 28.09.2024).
  • Göç İdaresi Başkanlığı. (2024). 2016 Yıllık Göç Raporu. https://www.goc.gov.tr/kurumlar/goc.gov.tr/YillikGocRaporlari/2016_yiik_goc_raporu_haziran.pdf (Erişim Tarihi: 18.09.2024).
  • Güneyli, H. (2024). Geçici Koruma Statüsü Altındaki Suriye Uyruklu Yabancıların Konut Piyasasına Etkisi: Diyarbakır İli (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Diyarbakır.
  • Işık Nergiz, Y. (2021). Türkiye’de Geçici Koruma Statüsü Altındaki Suriyelilerin İşgücü Piyasasına Erişimleri (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Bilgi Üniversitesi, İstanbul.
  • İncili, Ö. F., & Akdemir, İ. O. (2016). Yerinden Edilmişliğin Coğrafi Analizi: Kilis’te Suriyeli Sığınmacılar. Marmara Coğrafya Dergisi, 34, s.118-133.
  • İncili, F. Z. (2021). COVID-19 Salgınının Geçici Koruma Altındaki Suriyelilerin İstihdamına Etkisi (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Kaplan, N. (2019). Suriyeli Sığınmacı İstihdamının Şanlıurfa’daki Toplumsal Algısı (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Harran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Şanlıurfa.
  • Kavas, Ç., & Develi, A. (2020). Türkiye’de Geçici Koruma Kapsamındaki Yabancıların Kayıtdışı İstihdam Üzerindeki Etkisi. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 4(1), s.4-23.
  • Kaypak, Ş., & Bimay, M. (2016). Suriye Savaşı Nedeniyle Yaşanan Göçün Ekonomik Ve Sosyo-Kültürel Etkileri: Batman Örneği. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 6(1), s.84-110.
  • Kızıl, C. (2021). Geçici Koruma Altındaki Suriyelilerin Türkiye Ekonomisi Ve Kamu Bütçesi Üzerinde Yarattıkları Maliyetler Ve Kazançlar. Göç ve etkileri: Güvenlik, Toplum, Kadın, Çocuk, Ekonomi, Dış Politika (s.191-204). Pegem Yayıncılık.
  • Kutlu, E. (1991). Uluslararası İşgücü Hareketi Teorisi Çerçevesinde Türkiye’den AT’ye İşgücü Göçünün Türkiye Ekonomisi Üzerindeki Etkilerinin Analizi. Anadolu Üniversitesi Yayınları.
  • Memiş, H. (2015). İç Savaş Nedeniyle Kilis’te Yaşayan Suriyelilerin Oluşturduğu Sosyoekonomik Algılar Üzerine Bir Araştırma. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14(52), s.100-114.
  • Orhan, O., & Şenyücel, S. (2015). Suriyeli Sığınmacıların Türkiye’ye Etkileri (ORSAM & TESEV Raporu No. 195). https://www.tesev.org.tr/wp-content/uploads/rapor_Suriyeli_Siginmacilarin_Turkiyeye_Etkileri.pdf (Erişim Tarihi: 10.09.2024).
  • Özkarslı, F. (2014). Suriye’den Türkiye’ye Göç Ve Suriyelilerin Enformel İstihdamı: Mardin Örneği (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Artuklu Üniversitesi, Mardin.
  • Sosyal Güvenlik Kurumu. (2024). Genel Bilgi. https://www.sgk.gov.tr/Content/Post/e3f8021f-6c7e-49a7-a51a- 51d79a187ada/Genel-Bilgi-2024-01-15-11-17-08 (Erişim Tarihi: 15.09.2024).
  • Şahin Emir, A. (2021). Türkiye’de Geçici Koruma Statüsünde Olan Kişilerin Çalışma Hakkı. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(4), s.23-41.
  • Terzi, Y. (2019). Anket, Güvenilirlik–Geçerlilik Analizi. https://www.scribd.com/document/496822537/anket- guvenirlik-gecerlik (Erişim Tarihi: 20.11.2024).
  • Turus, A., & Aykut, S. (2023). Sosyal Hizmet Uzmanlarının Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(3), s.1082-1113.
  • Tümtaş, M. S., & Ergun, C. (2016). Göçün Toplumsal Ve Mekânsal Yapı Üzerindeki Etkileri. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(4), s.1347-1359. https://dergipark.org.tr/en/pub/sduiibfd/issue/52991/701817
  • Üstün, N. (2016). Suriyelilerin Türk İşgücü Piyasasına Entegrasyonu: Sorunlar Ve Öneriler. Konya Ticaret Odası Ekonomik Araştırmalar ve Proje Müdürlüğü Araştırma Raporu.
  • Yıldırımalp, S., & İyem, C. (2017). Suriyeli Sığınmacıların Toplumsal Kabul Ve Uyum Sürecine İlişkin Bir Araştırma. Bilgi Sosyal Bilimler Dergisi, (2), s.107-126.

Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma

Yıl 2025, Cilt: 25 Sayı: 2, 842 - 858, 31.07.2025
https://doi.org/10.11616/asbi.1658321

Öz

Bu araştırma, Türkiye’deki Suriye uyruklu yabancıların ülke ekonomisine uyumlarını Diyarbakır ili özelinde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın metodolojik kısmında, anket aracılığıyla ulaşılan 402 katılımcıdan elde edilen veriler SPSS programı kullanılarak değerlendirilmiştir. Suriye uyruklu nüfusun ülke ekonomisine uyumlarını belirlemek, gelecekte olası sorunların öngörülmesi ve uygun önlemlerin alınması için önem arz etmektedir. Bunun yanı sıra, uygulanan politikaların etkin bir şekilde takip edilmesi gerekliliği vurgulanmıştır. Çalışma sonucunda, Suriye uyruklu yabancıların büyük bir bölümünün ya kayıt dışı olarak çalışmak zorunda kaldığı ya da resmi olarak herhangi bir işte istihdam edilmediği ifade edilmiştir. Bu olgu, iş gücü piyasasında kayıt dışı faaliyetlerin yaygın olduğunu ortaya koyarken, aynı zamanda bu alandaki düzenlemelerin elzem olduğunu vurgulamaktadır.

Kaynakça

  • Akcan, A. T. (2018). Türkiye İşgücü Piyasasında Suriyeli Sığınmacıların Yeri Ve Etkileri. Necmettin Erbakan Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Sosyal Güvenlik Dergisi, 8(2), s.59-73.
  • Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2024). Geçici Koruma Altındaki Sığınmacılara Yönelik Eğitim Ve Psiko-Sosyal Destek Projesi. https://www.aile.gov.tr/ankara/projeler/gecici-koruma-altindaki-siginmacilara-yonelik-egitim- ve-psiko-sosyal-destek-projesi/ (Erişim Tarihi: 14.08.2024).
  • Alsamou, E. (2023). Göçmenlerin Ekonomik Entegrasyonu Ve Göçmen Girişimciliği Arasındaki İlişkinin İncelenmesi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Düzce Üniversitesi, Düzce.
  • Arslan, S., Doğan, B. B., & Yalaz, S. (2019). TRC2 Bölgesinde (Diyarbakır Ve Şanlıurfa) Suriyeli Göçmenlerin İşgücü Piyasası Analizi Ve İstatistiki Yöntemlerle Değerlendirilmesi. İKSAD Publishing House.
  • Çakır, H. (2023). Türkiye’de Yabancıların Çalışma Koşullarına Ve Emek Piyasasına Etkisine İlişkin Hukuki Düzenlemelerin İncelenmesi. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 6(1), s.235-253.
  • Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. (2024). Çalışma İzin İstatistikleri. https://www.csgb.gov.tr/istatistikler/calisma-hayatiistatistikleri/resmi-istatistik-programi/calisma-izin- istatistikleri (Erişim Tarihi: 10.10.2024).
  • Çataklı, İ. (2023). Geçici Koruma Altındaki Suriyelilerin Türkiye Ekonomisine Katkıları: Bir Makro Sosyal Hesaplar Matrisi Analizi (Yayınlanmış doktora tezi). Hacı Bayram Veli Üniversitesi, Ankara.
  • Çelik, E. (2019). Geçici Koruma Altındaki Suriyelilerin Türkiye Ekonomisine Etkisi: Denizli Örneği (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Pamukkale Üniversitesi, Denizli.
  • Demirtaş, M. (2009). Kırım Savaşı ve 93 Harbi Sürecinde Osmanlı Memleketine Gelen Göçmenlerin Sevk Ve İskânları. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 16(41), s.215-238.
  • Dinç Güzel, H. (2021). Türkiye’de Yaşayan Suriyeli Göçmenlerin Sorunları Ve Suriyeli Göçmenlere Yönelik Kamu Politikaları (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Medeniyet Üniversitesi, İstanbul.
  • Dinçer, O. B., ve diğerleri. (2013). Suriyeli Mülteciler Krizi Ve Türkiye: Sonu Gelmeyen Misafirlik. USAK Brookings Enstitüsü.
  • Göç İdaresi Başkanlığı. (2024). Geçici Koruma. https://www.goc.gov.tr/gecici-koruma5638 (Erişim Tarihi: 28.09.2024).
  • Göç İdaresi Başkanlığı. (2024). 2016 Yıllık Göç Raporu. https://www.goc.gov.tr/kurumlar/goc.gov.tr/YillikGocRaporlari/2016_yiik_goc_raporu_haziran.pdf (Erişim Tarihi: 18.09.2024).
  • Güneyli, H. (2024). Geçici Koruma Statüsü Altındaki Suriye Uyruklu Yabancıların Konut Piyasasına Etkisi: Diyarbakır İli (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Diyarbakır.
  • Işık Nergiz, Y. (2021). Türkiye’de Geçici Koruma Statüsü Altındaki Suriyelilerin İşgücü Piyasasına Erişimleri (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Bilgi Üniversitesi, İstanbul.
  • İncili, Ö. F., & Akdemir, İ. O. (2016). Yerinden Edilmişliğin Coğrafi Analizi: Kilis’te Suriyeli Sığınmacılar. Marmara Coğrafya Dergisi, 34, s.118-133.
  • İncili, F. Z. (2021). COVID-19 Salgınının Geçici Koruma Altındaki Suriyelilerin İstihdamına Etkisi (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Hamidiye Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Kaplan, N. (2019). Suriyeli Sığınmacı İstihdamının Şanlıurfa’daki Toplumsal Algısı (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Harran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Şanlıurfa.
  • Kavas, Ç., & Develi, A. (2020). Türkiye’de Geçici Koruma Kapsamındaki Yabancıların Kayıtdışı İstihdam Üzerindeki Etkisi. Uluslararası Anadolu Sosyal Bilimler Dergisi, 4(1), s.4-23.
  • Kaypak, Ş., & Bimay, M. (2016). Suriye Savaşı Nedeniyle Yaşanan Göçün Ekonomik Ve Sosyo-Kültürel Etkileri: Batman Örneği. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 6(1), s.84-110.
  • Kızıl, C. (2021). Geçici Koruma Altındaki Suriyelilerin Türkiye Ekonomisi Ve Kamu Bütçesi Üzerinde Yarattıkları Maliyetler Ve Kazançlar. Göç ve etkileri: Güvenlik, Toplum, Kadın, Çocuk, Ekonomi, Dış Politika (s.191-204). Pegem Yayıncılık.
  • Kutlu, E. (1991). Uluslararası İşgücü Hareketi Teorisi Çerçevesinde Türkiye’den AT’ye İşgücü Göçünün Türkiye Ekonomisi Üzerindeki Etkilerinin Analizi. Anadolu Üniversitesi Yayınları.
  • Memiş, H. (2015). İç Savaş Nedeniyle Kilis’te Yaşayan Suriyelilerin Oluşturduğu Sosyoekonomik Algılar Üzerine Bir Araştırma. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 14(52), s.100-114.
  • Orhan, O., & Şenyücel, S. (2015). Suriyeli Sığınmacıların Türkiye’ye Etkileri (ORSAM & TESEV Raporu No. 195). https://www.tesev.org.tr/wp-content/uploads/rapor_Suriyeli_Siginmacilarin_Turkiyeye_Etkileri.pdf (Erişim Tarihi: 10.09.2024).
  • Özkarslı, F. (2014). Suriye’den Türkiye’ye Göç Ve Suriyelilerin Enformel İstihdamı: Mardin Örneği (Yayınlanmış yüksek lisans tezi). Artuklu Üniversitesi, Mardin.
  • Sosyal Güvenlik Kurumu. (2024). Genel Bilgi. https://www.sgk.gov.tr/Content/Post/e3f8021f-6c7e-49a7-a51a- 51d79a187ada/Genel-Bilgi-2024-01-15-11-17-08 (Erişim Tarihi: 15.09.2024).
  • Şahin Emir, A. (2021). Türkiye’de Geçici Koruma Statüsünde Olan Kişilerin Çalışma Hakkı. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23(4), s.23-41.
  • Terzi, Y. (2019). Anket, Güvenilirlik–Geçerlilik Analizi. https://www.scribd.com/document/496822537/anket- guvenirlik-gecerlik (Erişim Tarihi: 20.11.2024).
  • Turus, A., & Aykut, S. (2023). Sosyal Hizmet Uzmanlarının Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Tutumlarının İncelenmesi. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(3), s.1082-1113.
  • Tümtaş, M. S., & Ergun, C. (2016). Göçün Toplumsal Ve Mekânsal Yapı Üzerindeki Etkileri. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(4), s.1347-1359. https://dergipark.org.tr/en/pub/sduiibfd/issue/52991/701817
  • Üstün, N. (2016). Suriyelilerin Türk İşgücü Piyasasına Entegrasyonu: Sorunlar Ve Öneriler. Konya Ticaret Odası Ekonomik Araştırmalar ve Proje Müdürlüğü Araştırma Raporu.
  • Yıldırımalp, S., & İyem, C. (2017). Suriyeli Sığınmacıların Toplumsal Kabul Ve Uyum Sürecine İlişkin Bir Araştırma. Bilgi Sosyal Bilimler Dergisi, (2), s.107-126.
Toplam 32 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular İstihdam Eşitliği ve Çeşitliliği, Ekonomik Entegrasyon
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Yunus Yılmaz 0000-0002-6142-2923

Sibel Karabulut Şen 0000-0001-6138-8828

Gönderilme Tarihi 15 Mart 2025
Kabul Tarihi 29 Nisan 2025
Yayımlanma Tarihi 31 Temmuz 2025
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Cilt: 25 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA Yılmaz, Y., & Karabulut Şen, S. (2025). Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 25(2), 842-858. https://doi.org/10.11616/asbi.1658321
AMA Yılmaz Y, Karabulut Şen S. Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma. ASBİ. Temmuz 2025;25(2):842-858. doi:10.11616/asbi.1658321
Chicago Yılmaz, Yunus, ve Sibel Karabulut Şen. “Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma”. Abant Sosyal Bilimler Dergisi 25, sy. 2 (Temmuz 2025): 842-58. https://doi.org/10.11616/asbi.1658321.
EndNote Yılmaz Y, Karabulut Şen S (01 Temmuz 2025) Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma. Abant Sosyal Bilimler Dergisi 25 2 842–858.
IEEE Y. Yılmaz ve S. Karabulut Şen, “Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma”, ASBİ, c. 25, sy. 2, ss. 842–858, 2025, doi: 10.11616/asbi.1658321.
ISNAD Yılmaz, Yunus - Karabulut Şen, Sibel. “Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma”. Abant Sosyal Bilimler Dergisi 25/2 (Temmuz2025), 842-858. https://doi.org/10.11616/asbi.1658321.
JAMA Yılmaz Y, Karabulut Şen S. Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma. ASBİ. 2025;25:842–858.
MLA Yılmaz, Yunus ve Sibel Karabulut Şen. “Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma”. Abant Sosyal Bilimler Dergisi, c. 25, sy. 2, 2025, ss. 842-58, doi:10.11616/asbi.1658321.
Vancouver Yılmaz Y, Karabulut Şen S. Türkiye’deki Suriye Uyruklu Yabancıların Ülke Ekonomisine Uyumlarına Yönelik Bir Araştırma. ASBİ. 2025;25(2):842-58.