Comparison of Rich and Poor with Sloganised Proverbs in Folk Culture

Öz

The vocabulary of a nation is an important source for understanding that nation's perspective on the world and philosophy of life. Although maxims, which are the result of a long-lasting experience and observation, occupy an important place in this vocabulary, some of them may be forgotten and lost due to the effects of globalisation and modernisation. With maxims, which summarise and express our thoughts with their magical structure and are easily remembered, thoughts about everything that happens in society such as friendships, enmities, conflicts, positive-negative thoughts, contrasts are expressed, and sometimes forgotten values are also emphasised. The aim of our study is to show the necessity of protecting and carrying the maxims, which are among the elements that constitute the treasury of Turkish and show the power of expression in the richness of effective words and concepts, to show the necessity of carrying them to the future, and at the same time to ensure that the importance of the place of the aphorism in Turkish culture is understood and used by future generations.

Anahtar Kelimeler

• Aphorism
• society
• experience
• future
• transmission

Halk kültüründe Sloganlaşmış Özdeyişlerle Zengin Fakir Karşılaştırması

Öz

Bir milletin söz varlığı, o milletin dünyaya bakış açısını, yaşam felsefesini anlamakta önemli bir kaynak niteliğindedir. Uzun süren bir deneyimin, gözlemin sonucu olarak ortaya çıkan özdeyişler de bu söz varlıkları içerisinde önemli bir yer işgal etmesine rağmen, küreselleşmenin ve modernleşmenin etkisiyle bazıları unutulup kaybolabilmektedir. Sihirli yapısıyla düşüncelerimizi özetleyip dışavuran, kolay hatırlanabilen bir ifade olan özdeyişlerle dostluklar, düşmanlıklar, çatışmalar, olumlu-olumsuz düşünceler, zıtlıklar gibi toplum içerisinde olup biten her şey ile ilgili düşünceler dile getirilirken bazen unutulan değerlere de vurgu yapılır. Çalışmamızın amacı; Türkçenin hazinesini oluşturan, etkili söz ve kavram zenginliği içerisinde anlatım gücünü gösteren unsurlardan özdeyişlerin korunmasının, geleceğe taşınmasının gerekliliğini göstermek, aynı zamanda özlü sözün Türk kültürü içerisindeki yerinin, öneminin gelecek nesiller tarafından anlaşılmasını ve kullanılmasını sağlamaktır.

Anahtar Kelimeler

• Özdeyiş
• toplum
• deneyim
• gelecek
• aktarım

Kaynakça

1. Aksan, D. (2006). Anadilimizin Söz Denizinde, 2. baskı, Ankara: Bilgi Yayınevi.
2. Çobanoğlu, Ö. (2004). “Kültürlerin Diyaloğu veya Diyalogsuzluğu Bağlamında Halkbilimi Çalışmalarının Yeri ve Önemi”, Türkiyat Araştırmaları, sayı:1, s. 149-164, Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü.
3. Değirmençay, V.(2020). “Dîvân-ı Kebîr’de Söz ve Sözün Önemi”, Doğu Esintileri, sayı:13, s. 69-116.
4. Eren, H. (2022). “Dîvan’ından Hareketle Yusuf Hakîkî’nin Anlam Dünyasında Söz ve Sözün Önemi”, İnternetional Journal of Filologia (IJOF), Yıl:5, sayı:8, s. 77-87.
5. Ergin, M. (1975). Orhun Abideleri, 3. Baskı, İstanbul: Boğaziçi Yayınları.
6. Ergin, M. (1980). Dede Korkut Kitabı, 3. Baskı, İstanbul: Boğaziçi Yayınları.
7. Ersoy, M.A. (2007). Safahat, 5. Baskı, Ankara: Akçağ Yayınları.
8. İnan, İ. (2016). Ortaokul Türkçe Ders Kitaplarında Yer Alan Metinlerdeki Deyim, Atasözü ve Özdeyişlerin Analizi ve Türkçe Eğitimine Katkıları, Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı Türkçe Öğretmenliği Programı Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.

9. Kerimoğlu, C. (2010). “Hakan Günday Romanlarında Aforizmalar”, Turkish Studies, Volume 5/1 Winter, s. 1147-1166.
10. Malinowski, B. (1990). İnsan ve Kültür, Ankara: V Yayınları.
11. Rûmî, M. C. (2015). Mesnevî-i Ma’nevî, I/2351-117, çev. Derya Örs, Hicabi Kırlangıç. İstanbul: T.C. Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı.
12. Tatcı, M. (1990). Yûnus Emre Dîvânı, Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
13. Yılmaz, S. (2024). “Halkların Tarihi”, https://www.academia.edu/38656511/Halklar%C4%B1n_tarihi, (Erişim Tarihi: 20.09.2024).
14. Yükneki, E. A. B. M. (1992). Atabetü’l-Hakayık, çev. Reşit Rahmeti Arat, 2. Baskı, Ankara: TTK Yayınları. İnternet Kaynakları URL: https://www.mctuncer.com/zengin-sozleri (Erişim Tarihi:30.10.2024).