Lise Öğrencilerinde Sosyal Medya Tükenmişliği, Öz-Düzenleme ve Öğrenme Çevikliği Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Öz

Araştırmanın amacı, lise öğrencilerinde sosyal medya tükenmişliği ile öz düzenleme ve öğrenme çevikliği arasındaki ilişkiyi incelemektir. Çalışma ilişkisel tarama modeliyle yürütülmüş ve örneklem Samsun ili merkez ilçesindeki dört farklı lisede öğrenim gören 470 gönüllü öğrenciden oluşmuştur. Veriler Sosyal Medya Tükenmişliği Ölçeği, Ergenler İçin Öz Düzenleme Ölçeği ve Lise Öğrencilerinin Öğrenme Çevikliği Ölçeği ile toplanmıştır. Bulgular, öğrencilerin sosyal medya tükenmişliği düzeylerinin orta seviyede, öz düzenleme düzeylerinin ortalamanın üzerinde ve öğrenme çevikliği düzeylerinin de ortalamanın üzerinde olduğunu göstermiştir. Sosyal medya tükenmişliği ile öğrenme çevikliği (p=.016) ve öz düzenleme ile öğrenme çevikliği (p=.001) arasında düşük düzeyde pozitif ilişkiler bulunmuştur. Sosyal medya tükenmişliği ile öz düzenleme arasında ise anlamlı ilişki saptanmamıştır (p=.261). Analiz sonuçları, sosyal medya tükenmişliğinin incelenen ilişkide anlamlı bir düzenleyici etkiye sahip olmadığını göstermiştir (p=.483). Araştırma bulguları, öz düzenlemenin öğrenme çevikliğini desteklediğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• : Sosyal medya tükenmişliği
• öz düzenleme
• öğrenme çevikliği
• lise öğrencileri
• sosyal medya kullanımı

An Investigation of the Relationship Between Social Media Burnout, Self-Regulation, and Learning Agility Among High School Students

Öz

This study aims to examine the relationship between social media burnout, self-regulation, and learning agility among high school students. The study used a correlational survey design, and the sample comprised 470 volunteer students from four high schools in the central district of Samsun. Data were collected using the Social Media Burnout Scale, the Self-Regulation Scale for Adolescents, and the Learning Agility Scale for High School Students. Findings indicated that students’ social media burnout levels were moderate, while self-regulation and learning agility levels were above average. Low positive relationships were found between social media burnout and learning agility (p=.016) and between self-regulation and learning agility(p=.001). The analysis results indicated that social media burnout did not have a statistically significant moderating effect on the relationship examined (p=.483). Research findings, indicate that self-regulation supports learning agility.

Anahtar Kelimeler

• social media burnout
• self-regulation
• learning agility
• high school students
• social media use

Kaynakça

1. An, R., Qian, G., Mumtaz, A., Alotaibi, K.A., & Wang, X.(2025). Digital fatigue and academic resilience among university students with grit and flexibility as mediators. Scientific Reports. https://doi.org/10.1038/s41598-025-29313-7
2. Arana-Rodríguez, A., Garrido-Fernández, A., Sánchez-Alcón, M., Sánchez-Galloso, J., Rodríguez-Domínguez, A.J., & García-Padilla, F.M. (2025). Impact of health education on internet addiction, internet use time, and social media addiction in adolescents: a systematic review and meta-analysis. BMC Public Health. https://doi.org/10.1186/s12889-025-25793-4
3. Asghar, A., Haneef, M.., Dhillon, N. R.., & Jan, R. (2024). The Influence of Social Media Use on Academic Performance: Exploring the Role of Cognitive Load, Self-Regulation, and Motivation Among Student. Review of Applied Management and Social Sciences, 7(4), 725-740. https://doi.org/10.47067/ramss.v7i4.409
4. Ateş, B., & Sağar, M. E. (2024). Sosyal destek, öz-düzenleme, akademik başarı ve yaşam doyumunun incelenmesi: Yol analizi. Cumhuriyet Uluslararası Eğitim Dergisi, 13(3), 651–662.https://doi.org/10.30703/cije.1405692
5. Aykaç, E., Sarı, M. & Aydın Sarı, N. (2021). The Relationship of Self-regulation and Self-efficacy: An Application at Ordu University. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 9(3), 1800-1819. Doi:10.21325/jotags.2021.869
6. Bahtiyar, M. (2021). Üniversite öğrencilerinde sosyal karşılaştırma, sosyal medya tutumu ve beden imgesi ilişkisinin incelemesi. Online Journal of Technology Addiction and Cyberbullying, 8(2), 23–38. https://izlik.org/JA39KM67UY
7. Barlas, O., & Çelikkaleli, Ö. (2025). Beliren yetişkinlerde psikolojik ihtiyaçların doyumu ve algılanan stres arasındaki ilişki: Öz-düzenlemenin aracılık rolü. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(1), 295–312.https://doi.org/10.17860/mersinefd.1621401.
8. Bashir, H., & Bashir, L. (2016). Gender dıfference on self-regulatıon among adolescents. Indıan Journal Of Applıed Research, 6(3). Doi: 10.36106/ijar.

9. Berkeley, S., Larsen, A., Colburn, A., & Yin, R. K. (2019). Self-regulation of middle school students with learning disabilities during a complex project-based science activity. Journal of Educational and Developmental Psychology, 9(2), 1. https://doi.org/10.5539/JEDP.V9N2P1.
10. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2022). Eğitimde Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Ankara Pegem Akademi.
11. Can, H.C., Yarayan, Y.E., Yılmaz, E.B., & Konukman, F. (2025). The relationship between active participation in practice-based courses and learning agility, academic self-discipline, reflective thinking, and self-awareness: a quasi-experimental study with Turkish pre-service physical education teachers. Research in Sport Education and Sciences, 27(4), 339-353. Doı:10.62425/rses.1727109.
12. Cohen, J. (1988). Statistical Power Analysis for the Behavioral Sciences (2nd ed.), New York, Lawrence Erlbaum.
13. Çapuk, H.(2025). Üniversite öğrencilerinde internet kullanımı ve sosyal medya bağımlılığı düzeylerinin belirlenmesi: Şırnak Üniversitesi örneği. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(1), 91–106. https://doi.org/10.53586/susbid.1642574
14. Çelik, T. & Tekin, Y. (2015). Sosyal medyanın bireyler üzerindeki olumsuz etkilerine ilişkin bir örnek: Siber zorbalık. The Journal of Academic Social Science Studies, 36, 343–355. Doi:10.9761/JASSS2832doi:10.9761/JASSS2832.
15. Çetin, Y. (2023). ARCS Öğretim Tasarımı modelinin ortaöğretim öğrencilerinin biyoloji dersi başarısı, motivasyonu, öğrenme çevikliği ve eleştirel düşünme engelleri üzerine etkisi (Tez No. 775162) [Doktora tezi, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
16. Deng, L., Zhou, Y., & Broadbent, J. (2024). Distraction, multitasking and self-regulation inside university classroom. Education and Information Technologies. https://doi.org/10.1007/s10639-024-12786-w
17. Du, J., & Wang, Y. (2024). High school students’ social media use predicts school engagement and burnout: the moderating role of social media self-control. Psychiatry. https://doi.org/10.3389/frcha.2024.1269606
18. Doğan, U., & İlçin Tosun, N. (2016). Lise öğrencilerinde problemli akıllı telefon kullanımının sosyal kaygı ve sosyal ağların kullanımına aracılık etkisi. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(22). http://dx.doi.org/10.14520/adyusbd.66762.
19. Field, A. (2018). Discovering Statistics Using IBM SPSS Statistics (5th ed.). Sage Publications.
20. Florivic, L., & Apostol, R. (2024). The medıatıng role of cognıtıve flexıbılıty on the relatıonshıp between emotıonal ıntellıgence and academıc self-regulated learnıng of senıor hıgh school students. European Journal of Education Studies, 11(5). doi:http://dx.doi.org/10.46827/ejes.v11i5.5300.
21. Gökbulut, B., & Bilen, H. (2024). Üniversite öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı ile depresyon, anksiyete ve stres arasındaki ilişkinin incelenmesi. Journal of Higher Education and Science, 14(1), 66–75. https://doi.org/10.5961/higheredusci.1326038.
22. Gündoğan, S. (2022). Sosyal medya tükenmişliği ölçeğinin uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Bağımlılık Dergisi, 23(4), 402–409. Doı: 10.51982/bagimli.1053234
23. Habib, S., & Nila Puspita, L.M. (2025). The effect of learning agility, self-concept, and family support on student academic burnout in accounting students. Proceeding of International Conference on Accounting & Finance, 3, 559-571. https://journal.uii.ac.id/inCAF/article/view/38781/17880.
24. Hadi, GE., & Denktaş, M. (2023). An Investigation of the Relationship among High School Students' Self Regulation, Free Time Management, and Self Regulation, Self -Esteem Esteem. Journal of Education and Training Studies, 11(4), 60-68. doi:10.11114/jets.v11i4.6306
25. Han, B. (2018). Social media burnout: Definition, measurement instrument, and why we care. Journal of Computer Information Systems, 58(2), 122–130. Doı:10.1080/08874417.2016.1208064
26. Heiberger, G., & Harper, R.(2008). Son zamanlarda Facebook'ta öğrenci katılımınızı artırdınız mı? Öğrenci katılımını artırmak için teknolojiyi kullanmak. N Direct Stud Serv. 8(124), 19–35. Doi:10.1002/ss.293
27. Huang, H., & Kou, H. (2025). Learning agility, self-efficacy, and resilience as pathways to mental health in higher education: insights from a mixed-methods study. Front. Psychol. 16,1528066. Doi: 10.3389/fpsyg.2025.1528066.
28. Kapıkıran, Ş., Yaşar, M., Kapıkıran, NA. (2016). The direct and ındirect role of self-regulation in the relationship between self-esteem and school burnout. Turkısh Psychological Counseling and Guidance Association, 6(45), 51-64. https://izlik.org/JA98SJ97ED
29. Karasar, N. (2024). Bilimsel Araştırma Yöntemi, Ankara, Nobel Akademik Yayıncılık.
30. Kaşıkcı, F., & Öğülmüş, S. (2023). Development of self-regulation scale for adolescents. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 56(1), 56-92. https://doi.org/10.30964/auebfd.1190039
31. Klimova, B., & Pikhart, M. (2025). Exploring the effects of artificial intelligence on student and academic well-being in higher education: a mini-review. Frontiers in Psychology. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2025.1498132
32. Kokoç, M. (2021). The mediating role of attention control in the link between multitasking with social media and academic performances among adolescents. Scandinavian Journal of Psychology, 62(4), 493–501. https://doi.org/10.1111/SJOP.12731
33. Kostyrka-Allchorne, Stoilova, Bourgaize, Rahali, Livingstone, & Sonuga-Barke. (2023). Review: Digital experiences and their impact on the lives of adolescents with pre-existing anxiety, depression, eating and nonsuicidal self-injury conditions - a systematic review. Child and Adolescent Mental Health. https://doi.org/10.1111/camh.12619
34. Longobardi, C., Settanni, M., Fabris, M. A., & Marengo, D. (2020). Follow or be followed: Exploring the links between Instagram popularity, social media addiction, cyber victimization, and subjective happiness in Italian adolescents. Children and Youth Services Review, 113, 104955. https://doi.org/10.1016/j.childyouth.2020.104955
35. Mazer, J.P., Murphy, R.E., Simonds, C.J. (2007). I’ll see you on “Facebook”: the effects of computer-mediated teacher self-disclosure on student motivation, affective learning, and classroom climate. Commun Educ, 56(1), 1–17. Doi: 10.1080/03634520601009710
36. McMillan, W.J. (2010). ‘Your thrust is to understand’–how academically successful students learn. Teaching in Higher Education, 15(1), 1-13. Doı:10.1080/13562510903488105
37. Memiş, M., & Demiralay, A. İ. (2025). Sosyal medya kullanım amaçları ile ahlaki olgunluk arasındaki ilişki üzerine nicel bir araştırma. Türk Din Psikolojisi Dergisi, 11, 11–38. https://doi.org/10.59379/tdpd.1612051
38. Novianti, P. A., Yudiana, W., & Novita, S. (2023). Can learning agility predict students’ academic burnout during distance learning. Journal of Educational, Health and Community Psychology, 1(1), 17–32. https://doi.org/10.12928/jehcp.v1i1.25098
39. Osborne, A. (2025). Balancing the benefits and risks of social media on adolescent mental health in a post-pandemic world. Child Adolesc Psychiatry Mental Health,19,92. https://doi.org/10.1186/s13034-025-00951-z
40. Ökten, M. S. (2023). Sosyal medya kullanım amaçları ölçeği: Üniversite öğrencileri üzerinde bir validasyon çalışması. Mavi Atlas, 11(2), 238-254. https://doi.org/10.18795/gumusmaviatlas.1325896
41. Romero-Rodríguez, J.-M., Hinojo-Lucena, F.-J., Kopecký, K., & García-González, A. (2023). Fatiga digital en estudiantes universitarios como consecuencia de la enseñanza online durante la pandemia Covid-19. Educacion Xx1, 26(2), 165–184. https://doi.org/10.5944/educxx1.34530
42. Roy, D. (2025). Digital fatigue and academic performance in online schools. International Journal for Research in Education, 14(9). https://doi.org/10.63345/ijre.v14.i9.2
43. Sarangal, R. K., & Nargotra, M. (2022). Digital Fatigue among Students in Current Covid-19 Pandemic: A Study of Higher Education. Gurukul Business Review, 18(1). https://doi.org/10.48205/gbr.v18.5
44. Tiryaki, S. (2024). Yalnızlık ve benlik sunumu çerçevesinde sosyal medya kullanımı. The Journal of Social Sciences, 25(25), 198–212. Doı:10.16990/SOBIDER.4264
45. Tolba, A. (2024). Social media fatigue and its psychological consequences: A cross-sectional study. Egyptian Journal of Social Communication, 4(3), 45–59.https://api.semanticscholar.org/CorpusID:271962529.
46. Zheng, H, Ling, R. (2021). Drivers of social media fatigue: A systematic review. Telematics and Informatics, 60, 101568. Doı:10.1016/j.tele.2021.101696
47. Zimmerman, B.J.(2000). Attaining self-regulation: A social cognitive perspective, p. 13-39, In: Boekaerts M, Pintrich PR, Zeidner M. Handbook of Self- Regulation. San Diego, Academic Press.
48. Wang, X., Zhao, X., & Yu, C. (2025). The influence of information and social overload on academic performance: The role of social media fatigue, cognitive depletion and self-control. Revista de Psicodidáctica, 30(2), 1–12. https://doi.org/10.1016/j.psicoe.2025.500164