Farklı Meslek Gruplarında Yer Alan Bireylerin Fiziksel Aktivite Yapma Durumlarının Yaşam Doyumları ile İlişkisinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı farklı meslek gruplarında yer alan bireylerin fiziksel aktivite yapma durumlarının yaşam doyumları ile ilişkisinin araştırılmasıdır. Bu amaç doğrultusunda araştırmaya farklı meslek gruplarında (Beden eğitimi öğretmeni, Akademisyen, Öğretmen diğer branşlar, Sağlık çalışanları ve Kolluk kuvvetleri) yer alan bireylerden iş hayatına devam eden 185’i erkek (%73,7), 66’sı kadın (%26,3), olmak üzere toplam 251 kişi gönüllü olarak katılmıştır. Ölçüm araçları olarak kişisel bilgi formu, uluslararası fiziksel aktivite anketi ve yaşam doyumu ölçeği kullanılmıştır. Araştırmada ölçeklerden elde edilen verilerin istatistiksel analizi için SPSS 26.0 programı kullanılmıştır. Verilerin normallik sınaması Kolmogorov-Smirnov testi ile yapılmış, Yaşam doyumu toplam puanı ve MET puanlarının normallik varsayımını sağlamadığı tespit edilmiştir. Değişkenler arasındaki farkları belirlemek için iki grubun karşılaştırılması için Mann-Whitney U Testi, ikiden fazla grubun karşılaştırılması için Kruskal-Wallis Testi kullanılmıştır. Bununla birlikte araştırma kapsamındaki değişkenler arasındaki ilişkileri belirlemek için Spearman Korelasyon katsayıları kullanılmıştır. Katılımcıların geneli ele alındığında, Yaşam doyum puanları ile, MET orta ve MET Toplam değerleri arasında pozitif yönde anlamlı korelasyonlar gözlenmiştir (p<0,01). Erkeklerin yaşam doyum puanları ile MET orta ve MET toplam değerleri arasında pozitif yönde korelasyon tespit edilmiştir (p<0,01). Kadınlarda ise MET yürüme değerinde pozitif yönde anlamlı korelasyon olduğu bulunmuştur (p<0,01). Sonuç olarak; katılımcıların meslekleri ile ilgili olarak fiziksel aktivite ile yaşam doyumları arasında herhangi bir farklılık olmadığı ancak fiziksel olarak aktif olan kişilerin yaşam doyumlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Meslek grupları
• fiziksel aktivite
• Yaşam doyumu

A Study of the Relationship Between Physical Activity and Life Satisfaction of Individuals in Different Occupational Groups

Abstract

The purpose of this study is to examine the relationship between the physical activity of individuals in different occupational groups and their life satisfaction. In line with this purpose, a total of 251 volunteers, 185 men (73.7%) and 66 women (26.3%) who still actively work in different occupational groups (Physical education teachers, academicians, teachers from various branches, health workers, and law enforcement officers), participated in the study. The measurement tools used in the study were a personal information form, the international physical activity questionnaire and the satisfaction with life scale. The data obtained through the scales in the study were analyzed using the SPSS 26.0 software. The normality test of the data was carried out using the Kolmogorov-Smirnov test, and the results revealed that the total life satisfaction score and MET scores did not meet the normality assumption. With the aim of establishing the differences between the variables, the Mann-Whitney U test was used to compare two groups, and the Kruskal-Wallis test was used to compare groups more than two. Additionally, the relationships between the variables within the scope of the study were established using the Spearman's rank correlation coefficients. A general evaluation of the participants showed that there were significant positive correlations (p<0.01) between life satisfaction scores and mean MET and total MET scores. There was a positive correlation between life satisfaction scores and mean MET and total MET scores of men (p<0.01). There was a positive and significant correlation in the MET walking scores of women (p<0.01). In conclusion, the results revealed that there was no difference between the physical activity and life satisfaction of the participants with regards to their occupation, but that the physically active people had higher life satisfaction.

Keywords

• Occupational groups
• Physical activity
• Live satisfaction

Kaynakça

1. Arabacı, R., ve Çankaya, C. (2007). Beden eğitimi öğretmenlerinin fiziksel aktivite düzeylerinin araştırılması. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(1), 1-15.
2. Can, S. Arslan, E., ve Ersöz, G. (2014). Güncel bakış açısı ile fiziksel aktivite. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 12(1), 1-10.
3. Craig, CL, Marshall AL, Sjöström M, Bauman AE, Booth ML, Ainsworth BE, Pratt M, Ekelund U, Yngve A, Sallis JF., ve Oja P. (2003). International physical activity questionnaire: 12-Country reliability and validity. Medicine Science and Sports Exercise. 35: 1381–95.
4. Dağlı, A., ve Baysal, N. (2016). Yaşam doyumu ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 15(59).
5. Karataş, E. Ö. (2022). Beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin yaşam doyumlarının İncelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Araştırmaları 2021-II, 35-40.
6. Deniz, M. (2011). Yetişkinlerde fiziksel aktivite düzeyi ile sosyoekonomik durum arasındaki ilişkinin araştırılması. Doktora Tezi,, Uludağ Üniversite Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Bursa, 47.
7. Diener, E., Emmons, R. A., Larsen, R. J., ve Griffin, S. (1985). The satisfaction with life scale. Journal of Personality Assessment, 49 (1), 71-75.
8. Genç, A., Şener Ü, Karabacak, H., ve Üçok, K. (2011). Kadın ve erkek genç erişkinler arasında fiziksel aktivite ve yaşam kalitesi farklılıklarının araştırılması. Kocatepe Tıp Dergisi, 12(3), 145-150.

9. Güldür, B., ve Yaşartürk, F. (2020). Okul öncesi öğretmenlerinin rekreasyon faaliyetlerine katılımındaki fayda ve yaşam doyum düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 6(2), 495-506.
10. Hassoy, D., ve Özvurmaz, S. (2019). Bir devlet hastanesindeki sağlık çalışanlarının iş doyumu ve etkileyen faktörler. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 2(3), 27-32.
11. Hazar, K., ve Koç, A. F. (2020). Bedensel engelli sedanter ve sporcu bireylerin fiziksel aktiviteye karşı tutumları ve yaşam tatmin düzeylerinin incelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 5(4), 541-554.
12. Kızar, O., Kargün, M., Togo, O. T., Biner, M., ve Pala, A. (2016). Üniversite öğrencilerinin fiziksel aktivite düzeylerinin incelenmesi, Marmara Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 1(1), 63-74.
13. Kaya, E. Ö., Sarıtaş, N., Yıldız, K., ve Kaya, M. (2018). Sedanter olan ve olmayan bireylerin fiziksel aktivite ve yaşam tatmin düzeyleri üzerine araştırma. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5(3), 89- 94.
14. Koçak, F. Ü., ve Özkan, F. (2010). Yaşlılarda fiziksel aktivite düzeyi ve yaşam kalitesi. Türkiye Klinikleri Spor Bilimleri Dergisi, 2(1), 46-54.
15. Özkara, A. B., Kalkavan, A., ve Çavdar, S. (2015). Spor bilimleri alanında eğitim alan üniversite öğrencilerinin yaşam doyum düzeylerinin araştırılması. International Journal of Science Culture and Sport, 3, 336-346.
16. Özkatar Kaya, E., Sarıtaş N., Yıldız, K., ve Kaya, M. (2018). Sedanter olan ve olmayan bireylerin fiziksel aktivite ve yaşam tatmin düzeyleri üzerine araştırma. CelalBayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5(3), 89- 94.
17. Öztürk, M. (2005) Üniversitede eğitim-öğretim gören öğrencilerde ‘’Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketinin’’ geçerliliği ve güvenirliği ve fiziksel aktivite düzeylerinin belirlenmesi. (Yüksek Lisans Tezi). Ankara: Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü.
18. Öztürk M., Avcı, S., ve Ataman, H. (2003). İstanbul Üniversitesi öğretim elemanlarının unvanlarına ve meslek gruplarına göre fiziksel aktivite düzeylerinin incelenmesi. İ.Ü Spor Bilim Dergisi, 11:183-187.
19. Pirinççi, C. Ş., Cihan, E., ve Yıldırım, N. Ü. (2020). Üniversite öğrencilerinde fiziksel aktivite düzeyinin yaşam kalitesi, kronik hastalık varlığı, sigara kullanımı ve akademik başarıyla olan ilişkisi. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 1(1), 15-23.
20. Sağlık Bakanlığı (2022, 7 Haziran). Fiziksel aktivite nedir. https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/fiziksel-aktivite/fiziksel- aktivite-nedir.html adresinden 7 Haziran 2022 tarihinde alınmıştır.
21. Sarıkaya, M., Polat, M., Seydel, G. Ş., ve Eryılmaz, S. K. (2018). Yaşlı bireylerde fiziksel aktivite düzeyinin yaşam kalitesi üzerine etkisinin incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 12(2), 81-89.
22. Savcı, S., Öztürk, M., Arıkan, H., İnal, İnce D., ve Tokgözoğlu L. (2006). Üniversite öğrencilerinin fiziksel aktivite düzeyleri. Türk Kardiyoloji Derneği Arş., 34(3), 166-172.
23. Sevinç, Ö., Büyükakın, B., Bekar, T., ve Uzun, S. (2016), Pamukkale Üniversitesi öğretim üyelerinde fiziksel aktivite düzeyi ve ilişkili faktörler, Pamukkale Tıp Dergisi, 2016;9(2):117-124
24. Tekir, Ö., Çevik, C., Selma, Arık., ve Çetin, G. (2016). Sağlık çalışanlarının tükenmişlik, iş doyumu düzeyleri ve yaşam doyumunun incelenmesi. Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 18(2), 51-63.
25. Topsaç, M.,ve Bişğin, H. (2014). Üniversitede okuyan engelli öğrencilerin fiziksel aktivite düzeylerinin incelenmesi, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Fakültesi, Sayı:40, 163-174.
26. Tunç, A. Ç., Zorba, E., ve Çingöz, Y. E., (2020). Covid 19 salgını döneminde egzersizin yaşam kalitesine etkisi. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 6(1), 127-135.
27. Tural, E. (2020). COVID-19 pandemi dönemi ev karantinasında fiziksel aktivite düzeyinin yaşam kalitesine etkisi. Van Sağlık Bilimleri Dergisi, 13(COVID-19 Özel Sayı), 10-18.
28. Vural, Ö., Eller S, ve Atalay-Güzel, N., (2010). Masa başı çalışanlarda fiziksel aktivite düzeyi ve yaşam kalitesi ilişkisi. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. VIII (2) 69-75.
29. Yıldırım, D. İ., Yıldırım, A., ve Eryılmaz, M. A. (2019). Sağlık çalışanlarında fiziksel aktivite ile yaşam kalitesi ilişkisi. Cukurova Medical Journal, 44(2), 325-333.
30. Yılmaz, E., ve Aslan, H. (2013). Öğretmenlerin iş yerinde yalnızlıkları ve yaşam doyumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 3(3), 59-69.
31. World Healt Organization (2022, 5 Haziran). Physical activity. https://www.who.int/health-topics/physical activity#tab=tab_1 adresinden 5 Haziran 2022 tarihinde alınmıştır.