Akademisyenlerin Yengeç Sepeti Sendromu ve Örgütsel Adalet Düzeylerinin İlişkilendirilmesi

Öz

Ast-üst dengesi olan üniversite çalışma ortamı içerisindeki spor bilimleri fakültesi akademisyenlerinin yengeç sepeti sendrom düzeyi ile örgütsel adalet algıları arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlayan bu çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeli ile yürütülen betimsel bir araştırmadır. Araştırmanın evrenini spor bilimleri fakültelerinde görev yapmakta olan akademisyenler oluşturmaktadır. Araştırma grubu ise seçkisiz olmayan örnekleme yöntemlerinden uygun örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Araştırmada gönüllülük esas alınmış olup 58’i kadın, 149’u erkek toplam 207 akademisyen katılım sağlamıştır. Çalışmada veri toplama arası olarak Yıldırım (2002) tarafından Türkçe’ye uyarlanan Örgütsel Adalet Ölçeği ve Fettahlıoğlu ve Dedeoğlu (2021) tarafında geliştirilen Yengeç Sepeti Sendromu Ölçeği yanı sıra demografik bilgiler anketi kullanılmıştır. Veriler e-form yöntemi ile elde edilmiştir. İstatistiksel analiz aşamasında öncelikle ölçekler ve alt boyutlarının normallik varsayımları Kolmogorov-Smirnov testi ile incelenmiştir. Normal dağılıma sahip olan ölçek ve alt boyutları için parametrik testlerden düzey sayısı 2 olanlarda bağımsız örnekler t testi, 3 ve daha fazla olanlarda ANOVA F testi, normal dağılıma sahip olmayan değişkenler için parametrik olmayan testlerden düzey sayısı 2 olanlarda Mann-Whitney U testi, 3 ve daha fazla olanlarda Kruskal-Wallis-H testi kullanılmıştır. Ayrıca ölçekler arasındaki ilişkiyi saptamak için Pearson Korelasyon analizi yapılmıştır. Çalışma bulguları; toplam ölçekler ve alt boyutları ile demografik özellikler arasında cinsiyet ve medenim durum gibi değişkenler arasında anlamlı farklılık bulunmazken; unvan, yaş gibi değişkenlerle çeşitli alt boyutlar arasında anlamlı farklılık olduğu yönündedir. Çalışmanın önemli bir bulgusu ise; yengeç sepeti sendrom düzeyinin artması ile akademisyenlerin örgütsel bağlılık algı düzeylerindeki düşüştür.

Anahtar Kelimeler

• Yengeç Sepeti
• Örgütsel Adalet
• Spor
• Akademisyen
• Algı
• Crabs in a Barrel
• Organizational Justice
• Sport
• Academician
• Perception

The Relationship of Academicians' Levels of Crabs In a Barrel Syndrome and Their Organizational Justice

Abstract

This study, which aims to examine the relationship between the level of crabs in a barrel syndrome and organizational justice perceptions of academicians at the faculty of sports sciences in a university working environment with a superior-superior balance, is a descriptive study conducted with the survey model, one of the quantitative research methods. The population of the research consists of academicians working in the faculties of sports sciences. The research group was determined by the convenient sampling method, which is one of the non-random sampling methods. The study was based on volunteerism, and a total of 207 academicians, 58 women and 149 men, participated. In the study, Organizational Justice Scale adapted to Turkish by Yıldırım (2002), Crabs in a barrel syndrome scale developed by Fettahlioğlu and Dedeoglu (2021), and demographic information questionnaire were used as data collection tools. The data were obtained by e-form method. At the stage of statistical analysis, first of all, the normality assumptions of the scales and their sub-dimensions were examined with the Kolmogorov-Smirnov test. For the scale and its sub-dimensions with normal distribution, independent samples t-test was used for those with 2 levels of parametric tests, and ANOVA F test for those with 3 or more, and for non-normally distributed variables, the Mann-Whitney U test was used for non-parametric tests with 2 levels, and the Kruskal-Wallis-H test for those with 3 or more levels. In addition, Pearson Correlation analysis was performed to determine the relationship between the scales. The findings of the study show that there is no significant difference between the total scales and sub-dimensions and demographic characteristics, among variables such as gender and marital status, while there is a significant difference between variables such as title and age and various sub-dimensions. An important finding of the study is that the increase in the level of crabs in a barrel syndrome decreased the organizational commitment levels of academicians.

Keywords

• Crabs in a Barrel
• Organizational Justice
• Sport
• Academician
• Perception

Kaynakça

1. Abrugar, V. Q. (2014). 10 signs that a person has a crab mentality. https://faq.ph/10-signs-that-a-person-has-a-crab-mentality/ adresinden 19.01.2023 tarihinde alındı.
2. Argon, T. (2010). A qualitative study on academics' views on performance evaluation, motivation and organizational justice. International Online Journal of Educational Sciences, 2(1), 133-180.
3. Ari, A., & Çaglayan, H. S. (2017). Relationship between organizational justice perceptions and organizational commitment levels of school of physical education and sports academicians. Journal of Education and Training Studies, 5(4), 240-251.
4. Aydın, G. Z., & Oğuzhan, G. (2019). The crabs in a bucket mentality in healthcare personnel: A phenomenological study. Hitit University Journal of Social Sciences Institute, 12(2), 618-630.
5. Bozdoğan, A. C. (2020). Cam tavan sendromunun örgütsel bağlılığa olan etkisi ve bir uygulama. Yüksek Lisans Tezi. Harran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı, Şanlıurfa.
6. Brosky, D. J. (2009). Icropolitics in the school: Teacher leaders' use of political skill and influence tactics. Oakland University, Department of Educational Leadership, Michigan.
7. Caples, C. (2016). Does the Crabs in bucket syndrome still exist? https://medium.com/@CEOCaples/does-the-crabs-in-a-bucket-syndrome-still-exist-written-by-derrick-ceo-caples-4b823b2297ff adresinden 24.01.2023 tarihinde alındı.
8. Colquitt, J. A., Conlon, D. E., Wesson, M. J., Porter, C. O., & Ng, K. Y. (2001). Justice at the millennium: a meta-analytic review of 25 years of organizational justice research. J Appl Psychol, 86(3), 25.

9. Çavuş, B. (2021). Resmi ve özel liselerde yengeç sepeti olgusu. Doktora Tezi. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Aydın.
10. Çelik, E. N. (2018). Kadın çalışanların karşılaştıkları cam tavan sendromunun tükenmişlik düzeylerine etkilerinin incelenmesi: Kamu sektörü ve özel sektör İstanbul il örneği. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı, İstanbul.
11. Farah, M., & Atar, G. H. (2008). Understanding the impact of organizational justice dimensions on different aspects of job and organizational satisfaction. J Manag, 1(1), 5–70.
12. Fettahlıoğlu, Ö. O., & Alkış Dedeoğlu, A. (2021). Yengeç sepeti sendromu ve ölçek geliştirme çalışması. Journal of International Social Research, 14(77), 1224-1236.
13. Li, M.- Xu., & X.- Kwan, H. K. (2021). The antecedents and consequences of workplace envy: A metaanalytic review. Asia Pacific Journal of Management, 40, 1-35.
14. Greenberg, J. (2001). Setting the justice agenda: Seven unanswered questions about what, why and how. J Vocat Behav, 58, 10–9.
15. Miller, C. D. (2019). Exploring the crabs in the barrel syndrome in organizations. Journal of Leadership & Organizational Studies, 26(3), 352-371.
16. Menon, T., & Thompson, L. (2010). Envy at work. Harvard Business Review, 88(4), 1-6.
17. Orbay, İ. (2018). Ortaokul yöneticilerinin cam tavan sendromuna ilişkin algılarının demografik değişkenlere göre farklılaşma durumunun incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Kültür Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı. İstanbul.
18. Özdemir, S. (2021). Kıskançlık olgusu ve akademik örgütlere yansıması. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 12(30), 652-676.
19. Özdemir, Y., & Üzüm, B. (2019). Yengeç sendromu. E. Kaygın ve G. Kosa (Eds.), Olumsuz boyutlarıyla örgütsel davranış (ss.125-138), Konya: Eğitim Yayınevi.
20. Özen, J. (2003). Organizational justice as the key to trust in organization. In: Trust in social sciences. Ankara: Vadi Publishing.
21. Özkan, O. S., Üzüm, B., & Gülbahar, Y. (2022). Reflection of crab syndrome on ınnovative behaviors: mediator role of perceived organizational support and an application in information technologies enterprises. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 23(2), 329-343. DOI: 10.31671/doujournal.1033247
22. Öztürk, Z., Bolat, Y., & Morkoç, İ. K. (2018). Kadın çalışanların cam tavan engellerinin araştırılması: bir özel hastane örneği. Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi, 4(3), 227-250.
23. Pan, X., Chen, M., Hao, Z., & Bi, W. (2018). The effects of organizational justice on positive organizational behavior: Evidence from a large-sample survey and a situational experiment. Frontiers in Psychology, 8, 1-16.
24. Pegues, A. D. (2018). An investigation into the social and individual conditions that promote instigated acts of workplace incivility between black professionals. Columbia University, Executive Committee of the Graduate School of Arts and Sciences. Columbia.
25. Perry, K. (2009). Kicking the bucket: it’s all about living. Educational Perspectives, 45(1), 7-16.
26. Polat, S., & Kazak, E. (2014). Okul yöneticilerinin kayırmacı tutum ve davranışları ile öğretmenlerin örgütsel adalet algıları arasındaki ilişki. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 1(1), 71-92.
27. Robinson, K. L. (2004). The impact of individual differences on the relationship between employee perceptions of organizational justice and organizational outcome variables. Alliant International University. Faculty Of The California School of Organizational Studies. San Diego.
28. Rokhman, W. (2011). Organizational justice as a mediator for transformational leadership and work outcomes. Jurnal Fakultas Hukum UII, 15(2), 197–211.
29. Sağır, Z. (2021). Kadın yöneticilerin kişisel anlatıları üzerinden spor yönetiminin tahlili: Türkiye örneği. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Gelişim Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Antrenörlük Eğitimi Anabilim Dalı. İstanbul.
30. Spacey, S. (2015). Crab mentality, cyberbullying and name and shame rankings. https://www.semanticscholar.org/paper/Crab-Mentality%2C-Cyberbullying-and-%22Name-and-Shame%22-Spacey/3e43a0f74b4111c41513f2e0d0a13c92e79efb18 adresinden 19.01.2023 tarihinde alınmıştır.
31. Soubhari, T., & Kumar, Y. (2014). The crab - bucket effect and its impact on job stress an exploratory study concerning autonomous colleges. International Journal on Recent and Innovation Trends in Computing and Communication, 2(10), 3022-3027.
32. Tanrısevdi, F., Sarpkaya, P. Y., & Sarpkaya, R. (2019). Eğitim örgütlerindeki kadın yöneticilerin cam tavan deneyimleri. Eğitimde Nitel Araştırmalar Dergisi, 7(4), 1590-1617.