Determination of Health Perception Levels of Faculty of Sports Sciences Students

Öz

This study is a quantitative research conducted to determine the health perception levels of Fırat University Faculty of Sports Sciences students. The sample of the study consisted of 190 students studying at Fırat University Faculty of Sports Sciences in the 2024-2025 academic year. Data were collected using the "Demographic Information Form" and the 15-item "Health Perception Scale" via a face-to-face survey. SPSS 22 package program was used in the analysis of the data. This study examined the health perception of the Faculty of Sports Sciences students and determined that it was at a moderate level (39.47 ± 9.78). The control sub-dimension had the highest score, and the importance of health had the lowest score. While nutrition education, age, and chronic disease did not affect health perception, weekly exercise and daily fluid consumption created a significant difference in some sub-dimensions. Those who did not exercise had higher self-awareness, and those who consumed more fluids had increased awareness of the importance of health. Weight was also effective in self-awareness. The findings show that health perception is related to individual behaviors. As a result, it was determined that students' exercise habits and daily fluid consumption had positive effects on health perception. Students who exercised and consumed 2 liters or more of fluid per day received higher scores in the dimensions of self-awareness and importance of health. On the other hand, variables such as whether or not they received nutrition education, age group, weight range and presence of chronic disease did not have a significant effect on health perception. This shows that health perception is more related to individual behaviors.

Anahtar Kelimeler

• Health Perception
• Student
• Sports

Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Sağlık Algısı düzeylerinin Belirlenmesi

Öz

Bu çalışma, Fırat Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin sağlık algısı düzeylerini belirlemek amacıyla yapılmış nicel bir araştırmadır. Araştırmanın örneklemini 2024-2025 eğitim-öğretim yılında Fırat Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi'nde öğrenim gören 190 öğrenci oluşturmuştur. Veriler, "Demografik Bilgi Formu" ve 15 maddelik "Sağlık Algısı Ölçeği" kullanılarak yüz yüze anket yöntemiyle toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 22 paket programı kullanılmıştır. Bu çalışma, Spor Bilimleri Fakültesi öğrencilerinin sağlık algısını incelemiş ve orta düzeyde (39,47 ± 9,78) olduğunu belirlemiştir. Kontrol alt boyutu en yüksek, sağlığın önemi ise en düşük puanı almıştır. Beslenme eğitimi, yaş ve kronik hastalık sağlık algısını etkilemezken, haftalık egzersiz ve günlük sıvı tüketimi bazı alt boyutlarda anlamlı fark yaratmıştır. Egzersiz yapmayanların öz farkındalığı daha yüksek, daha fazla sıvı tüketenlerin ise sağlığın önemine dair farkındalığı artmıştır. Kilo da öz farkındalıkta etkili olmuştur. Bulgular, sağlık algısının bireysel davranışlarla ilişkili olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, öğrencilerin egzersiz yapma alışkanlığı ve günlük sıvı tüketim miktarının sağlık algısı üzerinde olumlu etkileri olduğu belirlenmiştir. Özellikle egzersiz yapan ve günde 2 litre ve üzeri sıvı tüketen öğrenciler, öz farkındalık ve sağlığın önemi boyutlarında daha yüksek puanlar almıştır. Buna karşılık, beslenme eğitimi alıp almama durumu, yaş grubu, kilo aralığı ve kronik hastalık varlığı gibi değişkenlerin sağlık algısı üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmamıştır. Bu durum, sağlık algısının daha çok bireysel davranışlarla ilişkili olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sağlık Algısı
• Öğrenci
• Spor

Kaynakça

1. Açıksöz, S., Uzun, Ş., & Arslan, F. (2013). Hemşirelik öğrencilerinin sağlık algısı ile sağlığı geliştirme davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Gülhane Tıp Dergisi, 55(3), e181–e187.
2. Ağaçdıken Alkan, S., Özdelikara, A., & Mumcu Boğa, N. (2017). Hemşirelik öğrencilerinin sağlık algılarının belirlenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(2), 11–21.
3. Bahadır, E. (2009). Sağlıkla ilgili fakültelerde eğitime başlayan öğrencilerin psikolojik sağlamlık düzeyleri. Yüksek lisans tezi, Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
4. Bottorff, J. L., Johnson, J. L., Ratner, P. A., & Hayduk, L. A. (1996). The effects of cognitive-perceptual factors on health promotion behavior maintenance. Nursing Research, 45(1), 30–36. https://doi.org/10.1097/00006199-199601000-00006
5. Bozkurt, E., Erdoğan, R., Tel, M., Aydemir, İ., & Celikel, B. E. (2021). Investigation of education faculty students' health perception levels and healthy lifestyles in the COVID-19 process. Progress in Nutrition, 23(4), 1–10. https://doi.org/10.23751/pn.v23i4.11687
6. Çapık, C. (2006). Yoksul ve yoksul olmayan kadınlarda sağlık algısını etkileyen etmenlerin incelenmesi. Yüksek lisans tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Halk Sağlığı Hemşireliği Anabilim Dalı, İzmir.
7. Çayır Yılmaz, M. (2019). Hemşirelik öğrencilerinin sağlık algıları ile fiziksel aktivite düzeyleri. Journal of Human Rhythm, 5(4), 323–338.
8. Diamond, J. J., Becker, J. A., Arenson, C. A., Chambers, C. V., & Rosenthal, M. P. (2007). Development of a scale to measure adults' perceptions of health: Preliminary findings. Journal of Community Psychology, 35(5), 557–561. https://doi.org/10.1002/jcop.20162

9. George, D., & Mallery, M. (2010). SPSS for Windows step by step: A simple guide and reference, 17.0 update (10th ed.). Boston, MA: Pearson.
10. İzgüden, D., & Gökkaya, D. (2022). Examining the relationship between individuals' health perceptions and obesity awareness. Selçuk Health Journal, 3(3), 205–220.
11. Kadıoğlu, H., & Yıldız, A. (2012). Sağlık algısı ölçeğinin Türkçe çevriminin geçerlilik ve güvenilirliği. Türkiye Klinikleri Journal of Medical Sciences, 32(2), 475–483. https://doi.org/10.5336/medsci.2011-25665
12. Karasar, N. (2009). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
13. Koraltan, A. (2017). Eve bağımlı hastalara bakım verenlerin genel sağlık algısı ile kişilik özellikleri arasındaki ilişkinin araştırılması. Yüksek lisans tezi, Doğuş Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
14. Lee, S. M., Jeong, H. C., So, W. Y., & Youn, H. S. (2020). The mediating effect of sports participation on the relationship between health perception and health promotion behavior in adolescents. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(18), 6744. https://doi.org/10.3390/ijerph17186744
15. Shirom, A., Toker, S., Berliner, S., Shapira, I., & Melamed, S. (2008). The effects of physical fitness and feeling vigorous on self-rated health. Health Psychology, 27(5), 567–575. https://doi.org/10.1037/0278-6133.27.5.567
16. Ünalan, D., Şenol, V., Öztürk, A., & Erkorkmaz, Ü. (2007). Meslek yüksekokullarının sağlık ve sosyal programlarında öğrenim gören öğrencilerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve öz bakım gücü düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 14(2), 101–109.
17. Velioğlu, P. (2012). Hemşirelikte kavramlar ve kuramlar. Ankara: Akademi Basın ve Yayıncılık.
18. World Health Organization (WHO). (1946). Definition of health. http://www.who.int/about/definition/en/print.html
19. Yalnızoğlu Çaka, S., Topal, S., Karakaya Suzan, Ö., Çınar, N., & Altınkaynak, S. (2017). Hemşirelik öğrencilerinin sağlık algısı ile özgüvenleri arasındaki ilişki. Journal of Human Rhythm, 3(4), 199–203.
20. Zaybak, A., & Fadıloğlu, Ç. (2004). Üniversite öğrencilerinin sağlığı geliştirme davranışı ve bu davranışı etkileyen etmenlerin belirlenmesi. Ege Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 20(1), 77–95.
21. Zhou, H., Zhang, Y., Han, X., Dai, X., Lou, L., Hou, X., ... & Zhang, W. (2022). Athlete students lead a healthier life than their non-athlete peers: A cross-sectional study of health behaviors, depression, and perceived health status among university students. Frontiers in Psychology, 13, 923667. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.923667