TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ
Öz
Günümüzde teknolojinin gelişmesi ile birlikte hisse senedi piyasalarını etkileyen ekonomik olaylara ve gelişmelere daha çabuk bir şekilde ulaşılabilmektedir. Bu nedenle, yerli ve yabancı sermayede önemli bir role sahip olan borsanın, ekonomik değişkenler ile nasıl bir etkileşim halinde olduğu her zaman merak edilen bir konu olmuştur. Bu ekonomik değişkenlerdeki herhangi bir gelişme ülke ekonomisine katkı sağlayabilmektedir. Çalışmada Ocak 2009 – Aralık 2019 dönemine ait aylık veriler kullanılmıştır. Bu çalışmada, BİST 100 Endeksi ile altın fiyatları, döviz kuru, petrol fiyatları ve korku endeksi değişkenleri arasındaki ilişkinin yönü incelenmiştir. Bu amaçla ilk olarak aylık veriler kullanılarak VAR modeli kurulmuştur ve kurulan modelin anlamlı bir model olduğuna karar verilmiştir. Daha sonra serilerin durağanlığına Augmented Dickey Fuller (ADF) yöntemiyle bakılmış serilerin birinci farkında durağan hâle geldikleri görülmüştür. Daha sonra değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkiyi tespit edebilmek için Engle – Granger
ve Johansen Eşbütünleşme analizleri uygulanmıştır. BİST 100 Endeksi ile belirlenmiş değişkenler arasındaki nedensellik ilişkisi Granger, VAR nedensellik ve Toda – Yamamoto testleri ile incelenmiştir. Analizler sonucunda üç nedensellik yaklaşımı da birbirinden farklı sonuçlar ortaya koymuştur. Test sonuçları birlikte değerlendirildiğinde ortaya çıkan sonuç, borsa endeksi değeri ile petrol fiyatları ve korku endeksi arasında bir nedensellik ilişkisinin olmadığını, döviz kuru ve altın fiyatları ile tek yönlü bir nedensellik ilişkisine sahip olduğunu göstermektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- referans1 Alola, A. A., Uzuner, G. (2019). “The Housing Market and Agricultural Land Dynamics: Appraising With Economic Polciy- Uncertainty Index”. International Journal of Finance & Economics, 25(2), 274-285.
- referans 2 Canbaş, S., Doğukanlı, H. (2017). Finansal Pazarlar: Finansal Kurumlar ve Sermaye Pazarı Analizleri. Altıncı Baskı: Karahan Kitabevi
- referans3 Engle, R.F., Granger, C. (1987). “Co-Integration And Error Correction: Representation, Estimation, and Testing”. Econometrica: Journal of The Econometric Society, 251-276.
- referans4 Gilmore, C. G., McManus, G. M., Sharma, R. ve Tezel, A. (2009). “The Dynamics of Gold Prices, Gold Mining Stock Prices and Stock Market Prices Comovements”. Research in Applied Economics, 1(1), 1-19.
- referans5 Granger, C. (1969). “Investigating Casual Relationship By Econometric Models and Cross Sprectal Methods”. Econometrica, 37(3), 424-458.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Ocak 2022
Gönderilme Tarihi
1 Aralık 2021
Kabul Tarihi
17 Ocak 2022
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2022 Cilt: 9 Sayı: 25
APA
Çomaklı Duvar, N., & Eygü, H. (2022). TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(25), 102-122. https://izlik.org/JA56KM25YL
AMA
1.Çomaklı Duvar N, Eygü H. TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ. ASBİDER. 2022;9(25):102-122. https://izlik.org/JA56KM25YL
Chicago
Çomaklı Duvar, Nurşen, ve Hakan Eygü. 2022. “TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 9 (25): 102-22. https://izlik.org/JA56KM25YL.
EndNote
Çomaklı Duvar N, Eygü H (01 Ocak 2022) TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 9 25 102–122.
IEEE
[1]N. Çomaklı Duvar ve H. Eygü, “TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ”, ASBİDER, c. 9, sy 25, ss. 102–122, Oca. 2022, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA56KM25YL
ISNAD
Çomaklı Duvar, Nurşen - Eygü, Hakan. “TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi 9/25 (01 Ocak 2022): 102-122. https://izlik.org/JA56KM25YL.
JAMA
1.Çomaklı Duvar N, Eygü H. TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ. ASBİDER. 2022;9:102–122.
MLA
Çomaklı Duvar, Nurşen, ve Hakan Eygü. “TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ”. Akademi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 9, sy 25, Ocak 2022, ss. 102-2, https://izlik.org/JA56KM25YL.
Vancouver
1.Nurşen Çomaklı Duvar, Hakan Eygü. TÜRKİYE’DE BORSA ENDEKSİNİN SEÇİLİ DEĞİŞKENLERLE İLİŞKİSİNİN ANALİZİ. ASBİDER [Internet]. 01 Ocak 2022;9(25):102-2. Erişim adresi: https://izlik.org/JA56KM25YL
