“AZERBAYCAN” MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ

Asif Rüstemli

“AZERBAYCAN” MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ

Öz

Azerbaycan Halk Cumhuriyeti döneminde (28.05.1918 - 27.04.1920) Millî Eğitim Bakanlığının girişimiyle Azerbaycan Millî Marşı’nın oluşturulması alanında bir yarışma ilan edilmiş ve yarışmaya, Azerbaycan ile Türkiye'den ünlü şair ve besteciler davet edilmiştir. Millî Marş yarışmasına çok sayıda Azerbaycanlı şair ve besteci ile aynı zamanda İzmir’in seçkin sanatçısı İsmail Zühdi Bey (1877-1924) de “Azerbaycan” adlı Millî Marş ile katılmıştır. Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu'nun 30 Ocak 1920 tarihli kararına göre, Millî Marşın metinleri ve notalarının 1 Mayıs'a kadar Eğitim Bakanlığına gönderilmesi gerekiyordu. Bağımsızlığın ikinci yıl dönümü - 28 Mayıs'a kadar yarışmanın sonuçlandırılması ve kazananın belirlenmesi bekleniyordu. Ne yazık ki, 27 Nisan 1920'de Rus-Bolşevik ordularının saldırısı sonucu Azerbaycan Halk Cumhuriyeti işgal edilmiş ve işgal sonucunda Millî Marş yarışması durdurulmuştur. " Millî Marşı'nı yazıp besteleyen İsmail Zühdi Bey, bu nadide eseri Azerbaycan Cumhuriyeti'nin işgalinden sonra da yaşatmış, İzmir'de ve Anadolu'nun çeşitli yörelerinde bu marşı yayarak öğrencilerine öğretmiştir. Millî Marş olarak hazırlanan ve adeta Türkiye-Azerbaycan kardeşliğinin, dostluğunun ve birliğinin ebedî marşı niteliğindeki "Azerbaycan" adlı eser ile eserin müellifi İzmirli İsmail Zühdi Bey hakkında arşivlerden elde edilen ve bugüne kadar gün yüzüne çıkmamış bilgilere yer verilecektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

CABBARLI, C. “Sevimli Ülkem”, “Azerbaycan” Gazetesi, Bakü, 1919, 1 kanuni-sani, No: 92.
CAVAT, A. “Azerbaycan”, “Mahnılar”, Bakü, “Novruz” Matbaası, 1919, s. 4-6.
CAMO BEY CABRAYILBEYLİ. “Vatan marşı”, “Milli Neğmeler”, Bakü, “İran” Matbaası, 1919, s. 22
GÜNEŞ, G. Sıradışı Bir Müzik Dehası – İsmail Zühtü. “Folklor / Edebiyat”, 2003 / 3 (35), s. 223.
HADİCE HANUM (Seyidzade-A. R.). “Taze Milli Marş”, “Evraqi-Nefise” Dergisi, Bakü, 1919, 28 Mayıs, No: 3, s. 11.
MÜZNİB, A. “Azerbaycan”, “Evraqi-Nefise” Dergisi, Bakü, 1919, 16 Temmuz, No: 5, s.1.
SAY, A. “İsmail Zühtü Bey” Sanattan Yansımalar…, http://www.sanattanyansimalar. com/yazarlar/ahmet-say/ismail-zuhtu-bey/735/.
YUSİF, A. “Pencere Önündə Yarım Saet”, Bakü, “Azerbaycan” Gazetesi, 1919, 30 Mayıs, No: 191.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Güney-Batı (Oğuz) Türk Lehçeleri ve Edebiyatları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Asif Rüstemli ^*
0009-0004-0964-466X
Azerbaijan

Yayımlanma Tarihi

18 Ekim 2023

Gönderilme Tarihi

5 Eylül 2023

Kabul Tarihi

17 Ekim 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 10 Sayı: 4

IZ

https://izlik.org/JA84ZJ92ZE

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Rüstemli, A. (2023). “AZERBAYCAN” MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 10(4), 1253-1261. https://izlik.org/JA84ZJ92ZE

AMA

1.Rüstemli A. “AZERBAYCAN” MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ. ASEAD. 2023;10(4):1253-1261. https://izlik.org/JA84ZJ92ZE

Chicago

Rüstemli, Asif. 2023. “‘AZERBAYCAN’ MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ”. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi 10 (4): 1253-61. https://izlik.org/JA84ZJ92ZE.

EndNote

Rüstemli A (01 Ekim 2023) “AZERBAYCAN” MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi 10 4 1253–1261.

IEEE

[1]A. Rüstemli, “‘AZERBAYCAN’ MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ”, ASEAD, c. 10, sy 4, ss. 1253–1261, Eki. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA84ZJ92ZE

ISNAD

Rüstemli, Asif. “‘AZERBAYCAN’ MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ”. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi 10/4 (01 Ekim 2023): 1253-1261. https://izlik.org/JA84ZJ92ZE.

JAMA

1.Rüstemli A. “AZERBAYCAN” MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ. ASEAD. 2023;10:1253–1261.

MLA

Rüstemli, Asif. “‘AZERBAYCAN’ MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ”. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, c. 10, sy 4, Ekim 2023, ss. 1253-61, https://izlik.org/JA84ZJ92ZE.

Vancouver

1.Asif Rüstemli. “AZERBAYCAN” MARŞI’NIN TÜRK BESTECİSİ. ASEAD [Internet]. 01 Ekim 2023;10(4):1253-61. Erişim adresi: https://izlik.org/JA84ZJ92ZE