ANTALYA’DA TOPLANAN TÜRK KURULTAYLARININ TARİHİ DEĞERLENDİRMESİ

XX. yüzyılın sonlarına doğru Sovyetler Birliği’nin çöküşünün ardından, değişen dünya dengeleri, Türkiye’nin farklı coğrafyalarda yer alan Türk topluluklarıyla ilgilenmesinin önünü açmıştır. Türk Cumhuriyetleri’nin bağımsızlıklarını kazanıp Dünya’nın siyasi ve iktisadi haritasında yer almaları, Türk dünyası ile Türkiye arasındaki ortak tarihi alt yapının oluşturduğu etnik, din, dil ve kültür gibi aidiyetlerin keşfedilmesi ve güçlendirilmesi fırsatını sağlamıştır. Sovyetlerin dağılmasından sonra harekete geçen Türkiye resmi ve STK vasıtasıyla, Türk devlet ve toplulukları arasında, aynı zamanda dost ve kardeş ülkeler ile de işbirliği, dostluk ve kardeşlik bağlarını geliştirmeye yönelik adımlar atmıştır. Türk Devlet ve Toplulukları Dostluk, Kardeşlik ve İşbirliği Vakfı’nın (TÜDEV) organizesi ile Türk Devlet ve Toplulukları Dostluk, Kardeşlik ve İşbirliği Kurultayı’nın ilki 21-23 Mart 1993 tarihleri arasında Antalya’da toplanmıştır. Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Özbekistan ve Türkmenistan devlet yöneticilerinin katılımlarıyla gerçekleştirilen kurultayda, Türk dünyasının sosyal, kültürel, ekonomik ve siyasi meseleleri üzerine kararlar alındığı gibi Türk kültürünün varlığının tespiti, korunması ve geliştirilmesine yönelik görüşlerin kabulü de büyük önem taşımaktadır. Tarihi seyir içerisinde önemli bir yere sahip olan Antalya, 1993 ve 2006 yıllarında toplanan I. ve X. Türk Dünyası Kurultaylarına ev sahipliği yapmıştır. Şehrin ulaşım kolaylığı, iklim koşulları, doğa ve tarihi zenginlikleri, yeni ve nitelikli konaklama tesisleri, kongre ve toplantı organizasyonundaki sunduğu hizmetlerin yüksek seviyede olması kurultayların burada toplanmasının önemli sebepleri arasındadır. Tebliğimizin amacı; Sovyetlerin dağılmasıyla Türkiye’de organize edilen Türk Dünyası Kurultayları’ndan, Antalya’da toplanan I. ve X. Türk Dünyası Kurultayları’nın tarih ilmi açısından değerlendirilmesidir.  Böylelikle hem Türk Dünyasının hem de Antalya şehrinin önemine vurgu yapılacaktır.