KÜRESELLEŞME VE AVRUPALILAŞMA PERSPEKTİFİNDE TÜRKİYE’DE BÖLGESEL KALKINMA AJANSLARI

Küreselleşmenin devletler arasındaki karşılıklı işbirliği ve bağımlılığı arttırması sonucu ulus devlet anlayışının temelini oluşturan ulusal egemenliğin iç ve dış politikaları belirleme ve uygulama kapasitesinin aşındığı düşünülmektedir. Bütün devletler kendi iç politikalarını oluştururken belirli ölçülerde, uluslararası uygulanan veya kabul gören genel politikalara göre hareket etme gereği duymaktadır. Avrupa kıtası, küreselleşme gerçeğinin en fazla görüldüğü ve kendisini ise küresel çapta yeniden oluşturduğu bir kıtadır. Küreselleşmenin yanında Avrupalılaşma da süreç içerisinde önemli bir kavram haline gelmiştir. Artık küreselleşme, yerel yani mekânsal veya bölgesel olarak kendini Avrupalılaşma olarak üretmiştir. Avrupa Birliği ile oluşan siyasal ve ekonomik birliktelik, üye ülkelerin entegrasyon sürecini ve bu sürecin getirmiş olduğu ulus üstü bir yapılanmayla aralarındaki karşılıklı bağımlılık arttırılmış ve üye devletler ile aday ülkeler ekonomik gelişmeyi bu bağımlılığın devamında görmüşlerdir. Dolayısıyla ülkelerin bölgesel kalkınma politikaları Avrupa Birliği’nin ortak politikalarıyla birbiriyle benzeşen yani Avrupalılaşan bir duruma gelmiştir. Günümüzde küreselleşmenin bölgesel bir boyutu olarak Avrupa Birliği, bölgesel dengesizliklerin giderilmesi için üye ve aday ülkelere Avrupalılaşma bağlamında bir takım kalkınma politikaları sunmaktadır. Bölgesel eşitsizliklerin giderilmesine yönelik politika uygulamalarında en önemlisini ise Bölgesel Kalkınma Ajansları (BKA) oluşturmaktadır. Bu çalışmada, bir çok ülkenin siyasi ve ekonomik gelişmelerine etki eden Avrupa Birliği’nin bir kalkınma politika aracı ve politika transferi olan BKA’lar, Avrupalılaşma bağlamında incelenmiştir. BKA’ların Türkiye’deki gelişimi, Avrupalılaşmanın ortaya koyduğu politik süreçlerle açıklanmaya çalışılmıştır.