THE PLACE OF HANDICRAFTS RELATED TO TEXTILE PRINTING AND DYEING IN THE HISTORY OF PRINTING

Abstract

Being present with aesthetic desire, human beings have always wanted to satisfy their enthusiasm for color and decoration and were influenced by nature. Nature resembles a color choir consisting of different sounds and lives in color. Fabric printing and dyeing is based on the effort to imitate the secret of colors and textures in nature. It has brought the appreciation, status, consumption desire, textile printing and dyeing sector of humankind upto this day. Dyeing and printing handicrafts from ancient times to the present day have maintained their importance in the historical process and have contributed greatly to the rapid development of printing technology with the industrial revolution. In this study; It has been explained with the applications that handicrafts from past to present are the inspiration for development and transformation and can be effective in today's textile surface studies. Fabric decorations were made with batik, marbling, starchy printing, wooden block printing and stencil printing techniques and original works were obtained. Creative and innovative handicraft applications should be considered today as they were in the past, and should be a source for textile printing design and technology production.

Keywords

• Textile printing history,textile crafts,printing design,technology

TEKSTİL BASKI VE BOYAMACILIĞINA BAĞLI EL SANATLARININ BASKI TARİHİNDEKİ YERİ

Öz

Estetik arzusu ile var olan insanoğlu her zaman renk ve süs heveslerini gidermek istemiştir ve doğadan etkilenmiştir. Doğa, değişik seslerden oluşan bir renk korosuna benzer ve renk içinde yaşar. Kumaş baskı ve boyamacılığı, doğadaki renklerin ve dokuların sırrını taklit etme gayretine dayanmaktadır. İnsanoğlunun beğenilme, statü, tüketim arzusu, tekstil baskı ve boyama sektörünü bugünlere getirmiştir. Antik dönemden günümüze boyama ve baskı el sanatları, tarihi süreç içerisinde önemini koruyarak, sanayi devrimi ile beraber baskı teknolojisinin hızla gelişmesine çok büyük katkı sağlamıştır. Bu çalışmada; geçmişten günümüze el sanatlarının, gelişim ve dönüşüme ilham kaynağı olduğu ve günümüz tekstil yüzey çalışmalarında da etkin olabildiği uygulamalarla anlatılmıştır. Batik, ebru, nişastalı baskı, yazma baskı ve baskı şablonu (stencil) teknikleri ile kumaş süslemeleri yapılmış ve özgün çalışmalar elde edilmiştir. Yaratıcı ve yenilikçi el sanatları uygulamaları geçmişte olduğu gibi günümüzde de önemsenmeli, tekstil baskı tasarım ve teknoloji üretimine kaynak olabilmelidir.

Anahtar Kelimeler

• Tekstil baskı tarihi,tekstil el sanatları,baskı tasarımı

Kaynakça

1. Azeroğlu, F. (2001). Romalı Kadınlar Ve Erkekler Tarafından Kullanılan Elbise Türleri, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Arkeoloji Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, 35.
2. Bilir, Z. D. (2012). Cumhuriyet’den Günümüze Empirme Baskı Tarihi Ve Moda İle İlişkilendirilmesi, Haliç Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi.
3. Çoktan, A. (1992). Türk Ebru Sanatı, Emekçi matbaası, İstanbul, 6.
4. Demirci, M. S. (2015). Elvan Yazmalar Diyarı Tokat, Dilek Ofset Matbaacılık, Tokat Belediyesi Kültür Yayını, 35.
5. Dölen, E. (1992). Tekstil Tarihi, Marmara Üniversitesi Yayını, 459-460.
6. Ercivan, B. G. (2018). Mavi Boya İndigo Bitkisinin Tarihsel Serüveni, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi/The Journal of International Social Research Cilt: 11 Sayı: 60 Volume: 11 Issue: 60, 547.
7. Eyüboğlu, R. B. (1952). Halk Sanatı ve Yazmalar, 25 Şubat Cumhuriyet Gazetesi röportaj, İstanbul.
8. Fish, J. (2005). Designing and Printing Textiles, The Crowood Press Ltd Ramsbury, Marlborough, 56-57-63.

9. Gül, E. (2002). Baskı Teknolojisi, Milli Eğitim Yayınları, Ankara, 7.
10. İstanbul Kalkınma Ajansı’nın mali desteği ile Nişantaşı Üniversitesi “1453 Nish Dokuma Projesi”, (2018). Şablon ile çözgü ipliği boyanması.
11. Karadağ, R. (2007). Doğal Boyamacılık, T. C Kültür ve Turizm Bakanlığı, 11.
12. Koçak, S. Ç. (2016). Ebru Sanatı İle Renklendirilen Kumaşların Çağdaş Yorumlu Ürünlere Dönüstürülmesi, Konfeksiyon Teknik, 68.
13. Koçak, Ç.S. (14.05.2018-18.10.2018). Nişantaşı Üniversitesi ve Primorska Üniversitesi Erasmus Programı Workshop, Tahta Kalıp Baskı Çalışmaları, Slovenya.
14. Ömür, O. (2001). Türk El Sanatlarından Yazmacılık, Eczacıbaşı İlaç Pazarlama 2001 Takvimi.
15. Özbel, K. (1945). El Sanatları III, Eski Türk Kumaşları, CHP Halkevleri Bürosu, Ulus Basımevi.
16. “Uluslararası Geleneksel Sanatlar Sempozyumu 3. Yazmacılık Çalıştayı”, (20.04.2017-21.04.2017). Karadeniz Teknik Üniversitesi, Trabzon.
17. Yıldırım, L. (2014). Avrupa Tekstil Baskıcılığının Gelişiminde Türk Kırmızısı'nın Rolü, Yedi Sanat, Tasarım Ve Bilim Dergisi, sayı 12, 20.
18. Yıldırım, R. ve Özkan Tağı, S. (2019). "Geleneksel Baskı Teknikleri ve Yeni Tasarımlarda Kullanımı, Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sayı 35, Denizli, 204.
19. Yıldız, E. (2016). Tekstilde Shibori ve Stencil Baskı Tekniğinin Sanatsal Uygulamaları, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Aydın Üniversitesi, 46, 65.