On Sekizlik Bir Delikanlı ve Seksenlik Bir Kadın: ‘Harold and Maude’ Filminin Klinik ve Geriatrik Psikoloji Perspektifinden Analizi

Öz

Bu çalışma 'Harold and Maude' filminin psikolojik açıdan incelenmesiyle kuramlar ve karakter analizleri ile yaşlılığa ilişkin önyargıları, beklentileri ortaya koymayı amaçlamaktadır. Seksen yaşındaki Maude ile on sekiz yaşındaki Harold'un tanışması ve birbirlerine aşık olmaları üzerine kurulu film yaş kavramına farklı bir bakış olması açısından önemlidir. Çalışmada film, geriatrik psikoloji başta olmak üzere farklı psikoloji kuramları çerçevesinde incelenmiştir. Film karakterleri psikolojik açıdan incelendiğinde kısaca, ölüme takıntılı Harold ve yaşamdan zevk alan Maude ile karşılaşılmaktadır. Sonuç olarak film herkesin, her yaşın biricik ve özel olmasına dikkat çekerken; önyargılara ve yaşçı yaklaşımlara verdiği cevabın tüm insanlara ulaşmasıyla hayatın daha kolay olabileceğini düşündürmektedir.

Anahtar Kelimeler

• yaşlılık
• ölüm
• geriatrik psikoloji
• film analizi

Kaynakça

1. [1]. A. Vesey, "Harold and Maude", J Association of Moving Image Archivists, vol 13, no 1, pp.243-244, 2013.
2. [2]. M. Shedlin, "Harold and Maude". Film Quarterly (ARCHIVE), vol 26, no 1, pp. 51-53, 1972.
3. [3]. A. Efe, M. Aydemir, "Yaşlı kadın olmak: Psiko-sosyolojik kuramlar çerçevesinde yaşlılık ve kadın-Isparta Huzurevi örneği-", Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, vol 1, no 34, pp. 193-223, 2015.
4. [4]. Urban Dictionary. Available: https://www.urbandictionary.com/define.php?term=Maudism
5. [5]. C.E. Finch, "The neurobiology of middle-age has arrived", Neurobiology of Aging, vol 30, no 4, pp.507-514. 2009.
6. [6]. J.W. Santrock, "Yaşam boyu gelişim: Gelişim Psikolojisi." (G. Yüksel, Çev.) Ankara: Nobel Yayınları., 2017.
7. [7]. S. Cansino, "Episodic memory decay along the adult lifespan: A review of behavioral and neurophysiological evidence" Inter J Psychophysiolo, vol 71, no 1, pp. 64-69, 2009.
8. [8]. S.S. Hendrick, "Yakın ilişkiler psikolojisi. Ankara: Nobel Yayınları, 2016.

9. [9]. M. Ören, R. Kızıltepe, B. Çengelci Özekes, "Yaşlılıkta cinsellik", Ege Tıp Dergisi, vol 55(Ek sayı), pp.38-44. 2016.
10. [10]. Z. B. Gölge, "Cinsel Travma Sonrası Oluşan Ruhsal Sorunlar", Nöropsikiyatri Arşivi, vol 42, no 1-2-3-4, pp.19-28, 2005.
11. [11]. C. Kılıç, F. İnci, "Traumatic stress in emergency medical technicians: Protective role of age and education", Turk J Psychiat, vol 26, no 4, pp.236-241, 2015
12. [12]. Ö. Turgut, S. Koca, "Ebeveynlerin anne-babalık stillerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi", Uluslararası Bilim ve Eğitim Dergisi, vol 2, no 2, pp. 60-71, 2019.
13. [13]. F. Çetin, H.O. Yeloğlu, H.N. Basım, "Psikolojik dayanıklılığın açıklanmasında beş faktör kişilik özelliklerinin rolü: Bir kanonik ilişki analizi", Türk Psikoloji Dergisi, vol 30, no 75, pp. 81-92, 2015.
14. [14].A. Bowling, S. Iliffe, "Psychological approach to successful ageing predicts future quality of life in older adults", Health and Quality of Life Outcomes, vol 9, no 13, pp. 2-10, 2011.
15. [15]. D.V. Jeste, G.N. Savla, W.K. Thompson, I.V. Vahia, D.K. Glorioso, A.S. Martin, B.W. Palmer, D. Rock, S. Golshan, H.C. Kraemer. C.A. Depp, "Association between older age and more successful aging: Critical role of resilience and depression", Ame J Psychiat, vol 170, no 2, pp. 188-196, 2013.
16. [16]. J. L. Smith, L. Hollinger-Smith, "Savoring, resilience, and psychological well-being in older adults", Aging & Mental Health, vol 19, no 3, pp. 192-200, 2015.
17. [17]. Ö. Öztosun Çaydere, E. Demirkaya, "Müziğin bireysel işlevleri ile Erikson’un psiko-sosyal gelişim kuramının ilişkilendirilmesi." 38. ICANAS, vol 10, pp. 649-658, 2007.
18. [18]. R.W. Robins, K.H. Trzesniewski, "Self-esteem development across the lifespan", Curr Dir Psychol Sci, vol 14, no 3, pp. 158-162, 2005.
19. [19]. G. Bayam, N. Dilbaz, V. Bitlis, H. Holat, T. Tüzer, "İntihar davranışı ile depresyon, ümitsizlik, intihar düşüncesi ilişkisi: İntihar davranış ölçeği geçerlilik, güvenirlik çalışması", Kriz Dergisi, vol 3, no1, pp. 223-225, 1995.
20. [20]. G. Yerli, "Yaşlılık dönemi özellikleri ve yaşlılara yönelik sosyal hizmetler", J Int Soc Resear, vol 10, no 52, pp. 1278-1287, 2017.
21. [21]. C. Eyüboğlu, Z. Şişli, M. Kartal, "Yaşam döngüsünde yaşlılığın psikolojik boyutu", Turkish Family Physician, vol 3, no 1, pp. 18-22, 2012.
22. [22]. D. Er, "Psikososyal açıdan yaşlılık", Fırat Sağlık Hizmetleri Derg, vol 4, no 11, pp. 131-144, 2009.