Araştırma Makalesi

Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri

Cilt: 9 Sayı: 1 22 Ocak 2021
PDF İndir
TR EN

Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri

Öz

Milli Mücadelede, Mamure’t-ül Aziz Vilayeti’ne bağlı bir mutasarrıflık olan Malatya, Merkez Kaza, Hısn-ı Mansur (Adıyaman), Behisni (Besni), Kâhta ve Akçadağ kazalarından müteşekkildir. Mondros Mütarekesinde alınan kararlara, 1919 Şubat sonlarında büyük tepki gösteren Malatya halkı, Erzurum Kongresine 23 Temmuz 1919 katılmak üzere, Malatya'dan gidecek şahısları belirlemiştir. Malatya'da Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti, İngiliz Binbaşı Noel'in 3 Eylül 1919'da Malatya'ya gelmesiyle oluşmaya başlamış, Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin düzenlenmesi ile ilgili alınan kararlar doğrultusunda çalışmalarını sürdürmüştür. Milli Mücadele'de düşman işgali görmeyen Malatya’da, yurdun işgal edilmesini protesto eden halk, gönüllülerden oluşturdukları kuvvetlerle Ayntâb’ın, Maraş'ın ve Urfa'nın yardımına koşmuşlardır. Heyet-i Temsiliyle ile yazışmalar yaptığını tesbit ettiğimiz Malatya Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti, halkı örgütleyerek Milli Mücadele etrafında tekvücut olmaya başlamıştır. 11 Mayıs 1336/1920'de Malatya Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin para yardımının yüz elli bin kuruş olduğu görülmektedir. Malatya Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti eliyle toplanan aynî ve nakdî yardımlar da hem Ankara'da bulunan Heyet-i Temsil¬liye'ye hem de Maraş ve Urfa illerindeki Müdafaa-i Hukuk Heyet-i Merkeziyelerine gönderilmiştir. Malatya, Elazığ ve Dersim (Tunceli)’de çok canlı bir biçimde ortaya çıkan aşiretlerin millî faaliyetleri, emperyalist devletlerin etnik ayrılıkçılığa ilişkin planlarını etkisiz hale getirmiştir. Ayrıca, bütün dünya Anadolu’daki Milli Mücadele’nin varlığını ve gereğini kabul etmek zorunda kalmış, Malatya ve mülhakatı, yeni Türk Devleti’nin kurulması çalışmalarına katılmışlardır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Fransız Kara Kuvvetleri Arşivi. (FKKA).
  2. T.C. Başbakanlık cumhuriyet arşivi (BCA).
  3. T.C. Başbakanlık Osmanlı arşivi (BOA).
  4. T.C. Cumhurbaşkanlığı arşivi (CA)
  5. T.C. Genelkurmay Başkanlığı Askerî Tarih ve Stratejik Etüt Başkanlığı (ATASE).
  6. Abadi, M., (1922). Opérations au levant les quatre sièges d’Aïntab (1920- 1921). Paris: Limoges, impr.- éditeurs Charles-Lavauzelle et Cie.
  7. Atatürk’ün söylev ve demeçleri(ASD). (2006). Ankara: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Atatürk Araştırma Merkezi.
  8. Bayar, C., (1965). Ben de yazdım milli mücadeleye gidiş. C.1. İstanbul: Baha Matbaası.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyal Bilimlerin Tarihi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

22 Ocak 2021

Gönderilme Tarihi

26 Kasım 2020

Kabul Tarihi

16 Ocak 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 9 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Pekdoğan, C. (2021). Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri. Asia Minor Studies, 9(1), 682-694. https://doi.org/10.17067/asm.832110
AMA
1.Pekdoğan C. Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri. AMS. 2021;9(1):682-694. doi:10.17067/asm.832110
Chicago
Pekdoğan, Celal. 2021. “Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri”. Asia Minor Studies 9 (1): 682-94. https://doi.org/10.17067/asm.832110.
EndNote
Pekdoğan C (01 Ocak 2021) Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri. Asia Minor Studies 9 1 682–694.
IEEE
[1]C. Pekdoğan, “Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri”, AMS, c. 9, sy 1, ss. 682–694, Oca. 2021, doi: 10.17067/asm.832110.
ISNAD
Pekdoğan, Celal. “Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri”. Asia Minor Studies 9/1 (01 Ocak 2021): 682-694. https://doi.org/10.17067/asm.832110.
JAMA
1.Pekdoğan C. Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri. AMS. 2021;9:682–694.
MLA
Pekdoğan, Celal. “Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri”. Asia Minor Studies, c. 9, sy 1, Ocak 2021, ss. 682-94, doi:10.17067/asm.832110.
Vancouver
1.Celal Pekdoğan. Kurtuluş Savaşında Kemalistlerin Malatya’daki Faaliyetleri. AMS. 01 Ocak 2021;9(1):682-94. doi:10.17067/asm.832110