THE ROLE OF NEMZETI DAL (NATIONAL SONG) BY THE HUNGARIAN NATIONAL POET SÁNDOR PETŐFI IN THE HUNGARIAN REVOLUTION AND WAR OF INDEPENDENCE OF 1848-1849

Öz

The Hungarian Revolution and War of Independence of 1848-1849 against the Habsburg Monarchy constitutes one of the most significant turning points in Hungarian history. Shaped by the impact of the 1848 Revolutions across Europe, this process accelerated political, social and cultural transformations in Hungary. As a result of the developments experienced during this period, the Hungarian Reform Era came to an end and the milestones leading to the Austro-Hungarian Compromise of 1867 began to be laid. One of the elements that ignited the Hungarian Revolution and formed the intellectual foundations of the War of Independence was Nemzeti Dal (National Song), written by the Hungarian national poet Sándor Petőfi (1823-1849). During the revolutionary struggle against the Habsburgs, this poem provided the Hungarian nation with courage and strength; moreover, even after the struggle ended in military and political failure for the Hungarians, Nemzeti Dal continued to play a significant role in sustaining Hungarian national consciousness and collective memory, becoming one of the key elements that kept the nation resilient. This study aims to analyze Nemzeti Dal through its Turkish translation, within its historical and literary context. The study evaluates the work’s effects from the 19th century to the present, while also highlighting the role of literary works in the construction of national identity and their transformative power in historical developments. As Nemzeti Dal holds a significant place not only in Hungarian national history but also in literary history, its Turkish translation, when examined from both historical and literary perspectives, offers a new viewpoint on the historical developments in Hungary and Central Europe from the 19th century to the present. Furthermore, it will shed light on the history of Hungarian literature.

Anahtar Kelimeler

• Nemzeti Dal (National Song)
• Sándor Petőfi
• The Hungarian Revolution and War of Independence of 1848-1849
• Lajos Kossuth
• Hungary

MACAR ULUSAL ŞAİRİ SÁNDOR PETŐFİ’NİN NEMZETİ DAL (ULUSAL TÜRKÜ) ADLI ESERİNİN 1848-1849 MACAR DEVRİMİ VE ÖZGÜRLÜK SAVAŞI’NDAKİ YERİ

Öz

Habsburg Monarşisi’ne karşı gerçekleştirilen 1848-1849 Macar Devrimi ve Özgürlük Savaşı, Macar tarihinin en önemli dönüm noktalarından birisidir. Avrupa genelinde 1848 devrimlerinin etkisiyle şekillenen bu süreç, Macaristan’da siyasal, toplumsal ve kültürel dönüşümlerin hız kazanmasına yol açmıştır. Bu süreçte yaşanan gelişmeler sonucunda Macaristan’da Reform Dönemi kapanmış ve 1867 yılında başlayacak olan Avusturya-Macaristan Uzlaşması’na giden yolun kilometre taşları döşenmeye başlanmıştır. Macar Devrimi’nin fitilini ateşleyen unsurlardan ve Özgürlük Savaşı’nın düşünsel temellerinden birisi de Macar ulusal şairi Sándor Petőfi (1823-1849) tarafından kaleme alınmış Nemzeti Dal (Ulusal Şarkı) adlı eserdir. Bu eser, Habsburglara karşı gerçekleşen devrim ve özgürlük mücadelesi sırasında Macar ulusuna cesaret ve kuvvet verdiği gibi mücadelenin Macarlar adına askerî ve siyasal açıdan başarısızlıkla sonuçlanması sonrasında da Macar ulusal bilincinin ve kolektif hafızasının canlı tutulmasında önemli bir işlev üstlenmiş, Macar ulusunu ayakta tutan öğelerden biri olmuştur. Bu çalışma, Nemzeti Dal’ın Türkçe çevirisini merkeze alarak eseri tarihî ve edebî bağlamı içerisinde incelemeyi amaçlamakta olup çalışmada eserin XIX. yüzyıldan günümüze kadar uzanan etkileri değerlendirilirken aynı zamanda edebî bir yapıtın ulusal kimlik inşasındaki rolü ve tarihî gelişmelerdeki dönüştürücü gücü de ortaya konulmaktadır. Macar ulusal tarihinde olduğu gibi edebiyat tarihinde de oldukça önemli bir yere sahip olan Nemzeti Dal’ın Türkçe çevirisi ile birlikte tarihî ve edebî açıdan değerlendirilmesi XIX. yüzyıldan günümüze kadar Macaristan’da ve Orta Avrupa’da yaşanan tarihî gelişmelere farklı bir bakış açısıyla bakılmasını sağlayacağı gibi aynı zamanda Macar edebiyat tarihine de bir ışık tutacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Nemzeti Dal (Ulusal Şarkı)
• Sándor Petőfi
• 1848-1849 Macar Devrimi ve Özgürlük Savaşı
• Lajos Kossuth
• Macaristan

Kaynakça

1. Altaylı, Y. (2017). Macar Halk Şarkılarında 1848–1849 Macar İhtilâli ve Lajos Kossuth. DTCF Dergisi, 57(1), 327–340.
2. Ayan, D., & Edit, T. (2022). Doğumunun 200. Yılında Türkçede Sándor Petőfi. İstanbul: Kitabevi.
3. Benke, L. (2023). Szabadság, hadd nézzünk szemedbe! (Vol. 1). Budapest.
4. Bona, G. (1998). A szabadságharc honvédsége (6. sz.). Erişim adresi: https://epa.oszk.hu/00000/00016/00036/980621.htm
5. Csernátoni, G., Ferenczi, Z., & Korbuly, J. (1890). Petőfi Múzeum (321–338). Kolozsvár.
6. Csorba, G. (2016). The Circassian-Polish-Hungarian Alliance Plans Against The Russian Empire in the Final Days of the 1848–1849 Hungarian Revolution. Kafkasya Çalışmaları-Sosyal Bilimler Dergisi, 2(3), 97–114.
7. Czeitscher, S. (2003). Discourse, hegemony and polyglossia in the judicial system of Trieste in the 19th century. In R. Rindler Schjerve (Ed.), Diglossia and power: Language policies and practice in the 19th century Habsburg Empire. Berlin.
8. Eckhart, F. (2010). Macaristan tarihi (İ. Kafesoğlu, Çev.; 2. baskı). Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları. Encyclopaedia Britannica. (1911). Hungary. In H. Chisholm (Ed.), Encyclopaedia Britannica (Vol. 13).