CULTURAL ANALYSIS OF “THE TIME BICYCLE” FANTASTIC CHILDREN NOVEL SERIES

Öz

Children's literature; plays a major role in the transfer of national and spiritual culture to generations. Today, with the realization of this situation, children's literature studies gained speed and today's writers turned to this field and started to use children's literature effectively in transferring culture to children. Children; With the cultural values in the works, they have the opportunity to get to know the society and geography in which they live and thus, they can become more conscious individuals. In this study on the works of Bilgin Adalı, one of the contemporary contemporary children's literature writers, cultural elements in the three-volume fantasy children's novel series of Bilgin Adalı were tried to be identified, and the elements were presented with sample sentences. In her works, Bilgin Adalı addressed the imagination and emotional worlds of the children; It gives information, senses social values, instills an adventure spirit and offers the opportunity to get to know the culture in which they live. While doing this, he synthesizes the past and the future in his works and transfers them to the children. In the research, data were obtained by document analysis method, which is one of the qualitative research methods. As a result, within the scope of the study, the cultural elements in the novels of the author named Time Bike 1, Time Bike 2-Guests from the Past and Time Bike 3-Time Accident were resolved and it was concluded that the author frequently used the cultural elements and the novels were recommended to children. Fantastic fiction in the works has been studied on the basis of the classification made for fantastic children's books. As a result of the study, suggestions were made regarding the field of children's literature.

Anahtar Kelimeler

• Adali,Time Bike,Children’s Literature,Culture,Analysis

ZAMAN BİSİKLETİ FANTASTİK ÇOCUK ROMAN SERİSİNİN KÜLTÜREL ÇÖZÜMLEMESİ

Öz

Çocuk edebiyatı; milli ve manevi kültürün kuşaklara aktarılmasında büyük rol oynamaktadır. Günümüzde bu durumun fark edilişi ile çocuk edebiyatı çalışmaları hız kazanmış ve günümüz yazarları bu alana yönelerek kültürün çocuklara aktarılmasında çocuk edebiyatını etkili kullanmaya başlamışlardır. Çocuklar; eserlerde yer alan kültürel değerler ile içinde yaşadıkları toplumu ve coğrafyayı yakından tanıma imkânı bulabilmekte ve bu sayede daha bilinçli bireyler olabilmektedirler. Günümüz çağdaş çocuk edebiyatı yazarlarından Bilgin Adalı’nın eserleri ile ilgili yapılan bu çalışmada Bilgin Adalı’nın Zaman Bisikleti adlı üç ciltlik fantastik çocuk roman serisinde yer alan kültürel unsurlar tespit edilmeye çalışılmış, tespit edilen unsurlar örnek cümlelerle sunulmuştur. Bilgin Adalı eserlerinde çocukların hayal ve duygu dünyalarına seslenerek onlara; bilgi vermekte, toplumsal değerleri sezdirmekte, macera ruhu aşılamakta ve içinde yaşadıkları kültürü tanıma imkânı sunmaktadır. Bunu yaparken eserlerinde geçmiş ve geleceği sentezleyerek çocuklara aktarmaktadır. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman inceleme metodu ile veriler elde edilmiştir. Sonuç olarak çalışma kapsamında yazarın Zaman Bisikleti 1, Zaman Bisikleti 2-Geçmişten Gelen Konuklar ve Zaman Bisikleti 3-Zamanda Kaza adlı romanlarındaki kültürel unsurlar çözümlenmiş olup yazarın kültürel unsurları sıklıkla kullandığı ve romanların çocuklara tavsiye edilebilecek nitelikte olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yapıtlardaki fantastik kurgu, fantastik çocuk kitapları için yapılan sınıflama temelinde incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda ise çocuk yazını alanı ile ilgili önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Adalı,Zaman Bisikleti,Çocuk Edebiyatı,Kültür,Çözümleme

Kaynakça

1. Adalı, B. (2019). Zaman Bisikleti 1 (1. Cilt). İstanbul: Can Çocuk Yayınları.
2. Adalı, B. (2019). Zaman Bisikleti 2-Geçmişten Gelen Konuklar (2. Cilt). İstanbul: Can Çocuk Yayınları.
3. Adalı, B. (2018). Zaman Bisikleti 3-Zamanda Kaza (3. Cilt). İstanbul: Can Çocuk Yayınları.
4. Akbayır, S. (2010). Çocuğum Neyi Okumalı? 9 Ay-14 Yaş. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
5. Akyüz, M. (2018). Çocuk Edebiyatının Temel İlkeleri Açısından Muzaffer İzgü’nün Çocuk Romanlarındaki Karakterler. Türük Uluslararası Dil Edebiyat ve Halk Bilimi Araştırmaları Dergisi, (15): 305-318.
6. Baş, B. (2012). Türkçe Öğretimi Açısından Çocuk Edebiyatı. İstanbul: Kriter Yayıncılık.
7. Boratav, P. N. (1969). 100 Soruda Türk Halk Edebiyatı. İstanbul: Gerçek Yayınevi.
8. Çiftçi, F. (2015). “Çocuk Edebiyatında Yaş Gruplarına Göre Kitaplar ve Özellikleri”. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (1): 125-137.

9. Elçin, Ş. (1986). Halk Edebiyatına Giriş. Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
10. Enginün, İ. (2006). Çocuk Edebiyatı ve Çocuk Kitapları. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (19): 213-222.
11. Fırat, H. (2008). Çocuk Romanlarında Sosyal Yaşama Yönelik eğitsel Değerler. Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, (20): 87-102.
12. Güleryüz, H. (2006). Yaratıcı Çocuk Edebiyatı. Ankara: Pegem A Yayıncılık.
13. Harari, Y. N. (2015). Hayvanlardan Tanrılara-Sapiens. (Çeviren: E. Genç), İstanbul: Kolektif Kitap.
14. Karakurt İ. G. (2019). Yürekdede ile Padişah Adlı Masalın Çocuk Edebiyatı Açısından Değerlendirilmesi. Çocuk Edebiyat ve Dil Eğitimi Dergisi, (2): 47-60.
15. Karasar, N. (2006). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
16. Meriç, C. (2017). Kültürden İrfana. İstanbul; İletişim Yayınları.
17. Özdemir, M. (2014). Türkiye'de Çocuk Edebiyatı Kültürü Açısından Eğitim Fakültelerinde Okutulan "Çocuk Edebiyatı" Dersleri. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (9).
18. Özlük, N. (2011). Türk Edebiyatında Fantastik Roman. İstanbul: Hiperlink Yayınları.
19. Özpolat, V. (2009). Demokratik Vatandaşlık-Birlikte Yaşama Kültürü. Sakarya: Hegem Vakıf Yayınları.
20. Saluk, R. G. (2018). Menzel’in Dilinden Billur Köşk Masalları. Akademik Dil ve Edebiyat Dergisi, 2 (1): 41-51.
21. Smith, P. (2005). Kültürel Kuram. Çev. Selim Güzelsarı ve İbrahim Gündoğdu. İstanbul: Babil Yayınevi.
22. Sönmez, H. (2012). Rıfat Ilgaz’ın Şiirlerinde Çocuk. Akademik Bakış, (30): 1–20.
23. Sönmez, H. (2019). Bilişsel ve Duyuşsal/Üstbilişsel Temelli Hikâye Değerlendirme Stratejisi ve Dereceli Puanlama Anahtarı. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, (20): 1079-1119.
24. Sönmez, H. ve Hesapçıoğlu, S. T. (2017). İlköğretim Öğrencilerinin Standart Türkçedeki Ünsüzleri Sesletimleri Üzerine Bir İnceleme. İlköğretim Online, (16): 497-508, [Online]: http://ilkogretim-online.org.tr.
25. Türk Dil Kurumu (2020). Güncel Türkçe Sözlük. http://sozluk.gov.tr/ adresinden erişildi.
26. Ungan, S. ve Demir, E. (2016). Günümüz Çocuk Edebiyatı Yazarları ve Eserleri Üzerine Bir İnceleme. Türkiye Eğitim Dergisi, (1): 40-65.