ANALYSIS OF PRODUCED NEW MEDIA CONTENTS FOR COVID-19 VACCINES IN THE CONTEXT OF THE POST-TRUTH CONCEPT

Öz

The development of new communication technologies enable fast and easy circulation of informations. In this period called post-truth, especially new media causes fake news / shares to spread faster and reach large masses. This situation may lead to more disinformation in the new media and to have negative consequences. Due to the Covid-19 pandemic that has dominated the world recently, it has been observed that many distortions and fake news / posts about Covid-19 vaccines are made through the new media. In this context, the evaluations made by teyit.org and Doğruluk Payı verification platforms regarding the posts circulated in new media channels regarding Covid-19 vaccines were the subject of the concept of post-truth.
Descriptive analysis which is one of the qualitative research types was used in the research. The data in the study were obtained by document review technique. The research documents to be analyzed in the study were obtained from the news verification (fact-checking) sites named "dogrulukpayi.com and teyit.org." Due to the large number of data objects to be examined in the study, the time limit of the research covers a period of one month from February 4, 2021, which is the date of analysis, to January 4, 2021. As a result of the study, it has been determined that the contents produced in the new media for Covid-19 vaccines, have disinformation-spreading characteristics, in accordance with the structure of the post-truth concept.
At the end of the study, in order to reduce the effect of the post-truth concept, the necessity of new media users to confirm the news/shares they encounter in the new media through various verification platforms and the importance of increasing media-literacy was also emphasized.

Anahtar Kelimeler

• Post-Truth
• Covid-19
• New Media
• Vaccine

COVİD-19 AŞILARINA YÖNELİK ÜRETİLEN YENİ MEDYA İÇERİKLERİNİN POST-TRUTH KAVRAMI BAĞLAMINDA ANALİZİ

Öz

Yeni iletişim teknolojilerinin gelişimi bilgilerin hızlı ve kolayca dolaşıma sokulmasının önünü açmıştır. Post-truth diye adlandırılan dönemde özellikle yeni medya, asılsız haberlerin/paylaşımların daha hızlı bir şekilde yayılmasına ve geniş kitlelere ulaşmasına sebep olmaktadır. Bunun sonucunda ise yeni medyadaki dezenformasyon daha çok artmakta ve çeşitli olumsuzluklara neden olmaktadır. Son dönemde dünyada hâkim olan Covid-19 pandemisi sebebiyle, yeni medya aracılığıyla Covid-19 aşılarına yönelik birçok çarpıtma ve yalan haber/paylaşımların yapıldığı gözlemlenmektedir. Bu bağlamda araştırmada teyit.org ve doğruluk payı doğrulama platformlarının Covid-19 aşılarıyla ilgili, yeni medya mecralarında dolaşıma sokulan paylaşımlara yönelik yaptığı değerlendirmeler post-truth kavramı bağlamında konu edinilmiştir.
Yapılan araştırmada nitel araştırma türlerinden biri olan betimsel analizden yararlanılmıştır. Çalışmada veriler doküman inceleme tekniğiyle elde edilmiştir. Araştırmada analiz edilecek araştırma dokümanları “dogrulukpayi.com ve teyit.org,” isimli haber doğrulama (fact-checking) sitelerinden elde edilmiştir. Araştırmada incelenecek veri nesnelerinin fazla olması sebebiyle araştırmanın zaman sınırı, analizinin yapılmaya başlandığı tarih olan 4 Şubat 2021’den 4 Ocak 2021’e kadar olan bir aylık süreyi kapsamaktadır. Çalışma sonucunda, yeni medyada Covid-19 aşılarına yönelik üretilen içeriklerin, post-truth kavramının yapısına uygun biçimde, dezenformasyon yayan niteliklerde olduğu saptanmıştır.
Çalışma sonunda, Post-truth kavramının etkisinin azaltılması için, yeni medya kullanıcılarının yeni medyada karşılaştıkları haberleri/paylaşımlarını mutlaka çeşitli doğrulama platformları aracılığıyla teyit etmelerinin gerekliliği ve medya-okur yazarlığını arttırmanın önemi de vurgulanmıştır. 

Anahtar Kelimeler

• Post-Truth
• Covid-19
• Yeni medya
• Aşı

Kaynakça

1. Alpay, Y. (2020). Yalanın Siyaseti, (6. Basım). İstanbul: Destek Yayınları.
2. Alpyıldız, G. ve Aslan, D. (2020). Yeni Koronavirüs Hastalığı (Covid-19) ile İlgili Yanlış Bilgilerle Mücadele Yöntemleri. Mersin Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi,13(3), 457-464.
3. Alterman, E. (2004). When Presidents Lie: A History of Official Deception and its Consequences. New York, NY: Viking.
4. Arendt, H. (2007). Truth and Politics, The New Yorker, February 25.
5. Aydın, A. F. (2020). Post-Truth Dönemde Sosyal Medyada Dezenformasyon: Covid-19 (Yeni Koronavirüs) Pandemi Süreci. Asya-Akademik Sosyal Araştırmalar, 4(12), 76-90.
6. Bahar, A. (2020). Polislik Perspektifinden Dijital Misenformasyon ve Dezenformasyon: Covid-19 Örnek Olayı Bağlamında Bir Analiz. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi,16(30), 2760-2794.
7. BBC (2018). “Germany Starts Enforcing Hate Speech Law. (2018, 1 Ocak). https://www.bbc.com/news/technology-42510868 adresinden 28.04.2021 tarihinde erişilmiştir.
8. BBC (2017). Facebook Publishes Fake News Ads in UK Papers. (2017, 8 Mayıs). http://www.bbc.com/news/technology-39840803 adresinden 27.04.2021 tarihinde erilişmiştir.

9. Brandtzaeg, P. ve Folstad, A. (2017). Trust and Distrust in Online Fact-Checking Services, Communication of The ACM, 60(9), 65-71.
10. Brotherton, R (2015). Suspicious Minds: Why We Believe Conspiracy Theories. Bloomsbury.
11. Bufacchi V. (2021). Truth, Lies and Tweets: A Consensus Theory of Post-Truth. Philosophy & Social Criticism, 47(3), 347-361.
12. Chen, C.; Meng X.; Xu Z. ve Lukasiewicz T. (2017). Location-Aware Personalized News Recommendation With Deep Semantic Analysis, IEEE, 5(0), 1624-1638.
13. Corbin, J. ve Strauss, A (2008). Basics of Qualitative Research: Techniques and Procedures for Developing Grounded Theory. Thousand Oaks: Sage.
14. d’Anconna, M. (2017). Post-Truth: The New War on Truth and How to Fight Back. Ebury Press.
15. Güven, A. (2020). Hakikatin Yitimi Olarak Post-Truth: Bir Kavramsallaştırma Denemesi. İnsan ve İnsan, 7(23), 20-36.
16. Douai, A. (2019). Global and Arab Media in the Post-truth Era: Globalization, Authoritarianism and Fake News IEMed. Mediterranean Yearbook 2019, 16(16), 124-132.
17. Ferrera, E. (2020). What Types of COVID-19 Conspiracies are Populated by Twitter Bots? First Monday, 25(6), (Sayfa numaraları yok).
18. Forsyth, J. ve Nelson, F. (2018). £350 Million for the NHS: How the Brexit Bus Pledge is Coming True. https://www.spectator.co.uk/2018/05/350-million-for-the-nhs-how-the-brexit-bus-pledge-is-coming-true/ adresinden 27.04.2021 tarihinde erişilmiştir.
19. Freedland, J. (2016). Post-Truth Politicians Such As Donald Trump and Boris Johnson Are No Joke.
20. Gooch, A. (2017). In Pursuit of the Truth. Uno Magazine.
21. Gölbaşı, S. ve Metintas, S. (2020). Covid-19 Pandemisi ve Infodemi. Estüdam Halk Sağlığı Dergisi, 5 (Covid-19 Özel Sayısı),126-137.
22. Horne Chelsea, A. (2021). Internet Governance in the “Post-Truth Era”: Analyzing Key Topics in “Fake News” Discussions at IGF. Telecommunications Policy, 45(6), 1-16.
23. Kalın, İ. (2013). Akıl ve Erdem. İstanbul: Küre Yayınları.
24. Karagöz, K. (2018). Post-Truth Çağında Yayıncılığın Geleceği. TRT Akademi, 3(6), 678-708.
25. Kıral, B. (2020). Nitel Bir Veri Analizi Yöntemi Olarak Doküman Analizi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 0(15), 170-189.
26. Kouzy, R.; Abi Jaoude, J.; Kraitem, A.; El Alam, M. B.; Karam, B.; Adib, E. ve Baddour, K. (2020). Coronavirus Goes Viral: Quantifying The COVID-19 Misinformation Epidemic On Twitter. Cureus, 12(3), e7255.
27. Labuschagne, A. (2003). Qualitative Research: Airy Fairy or Fundamental? The Qualitative Report, 8(1), 100-103.
28. Lewis, S. C. ve Westlund, O. (2015). Big Data and Journalism: Epistemology, Expertise, Economics, and Ethics. Digital Journalism, 3(3), 447-466.
29. McComiskey, B. (2017). Post-Truth Rhetoric and Composition. Colorado: Utah State University Press.
30. Mcintyre, L. (2018). Post-Truth. London, England: Massachusetts Institute of Technology Press.
31. McIntyre, L. (2019). Hakikat-Sonrası, (Çev. M. F. Biçici). İstanbul: Tellekt.
32. Merriam, S. B. (2009). Qualitative Research. A Guide to Design and Implementation. San Francisco: John Wiley-Sons.
33. Oxford Dictionaries (2016). Word of the Year 2016 is… https://languages.oup.com/word-of-the-year/2016/ adresinden 20.01.2020 tarihinde erişilmiştir.
34. Özdemir, M. (2020). Post-Truth Çağda İdeolojik Farklılıkların Medya İçeriklerine Yansıması: Barış Pınarı Harekâtı Haberlerinin Söylem Analizi. Egemia Ege Üniversitesi İletişim Fakültesi Medya ve İletişim Araştırmaları Hakemli E-Dergisi, 0(7), 107-138.
35. Pang, N.; Ho, S. S.; Zhang, A. M. R.; Ko, J. S. W.; Low, W. X. and Tan, K. S. Y. (2016). Can Spiral of Silence and Civility Predict Click Speech on Facebook? Computers in Human Behavior, 0(64), 898-905.
36. Prego,V (2017). Informative Bubbles. Uno Magagize, 0(27), 20-23.
37. Rochlin, N. (2017). Fake News: Belief in Post-Truth. Library Hi Tech, 35(3), 386-392.
38. Rodríguez, C. P.; Carballido, B. V.; Redondo-Sama, G.; Guo, M.; Ramis, M. and Flecha, R. (2020). False News Around COVID-19 Circulated Less on Sina Weibo Than on Twitter. How to Overcome False Information? International and Multidisciplinary Journal of Social Sciences, 9(2), 1-22.
39. Say, C. (2020). Yeni Dünya Yeni Ağ. Bilgi Biliminin Bakışıyla Evren, Hayat ve İnsanlığın Yükselişi. İstanbul: Destek Yayınları.
40. Scerri, M. and Grech, V. (2020). Countering Fake News in the COVID-19 Era: The Public's Opinion on the Role of an Honest and Reliable Website. Early Human Development. 1-12.
41. Shearer, E. ve Mitchell A. (2021) News Use Across Social Media Platforms in 2020. Pew Research Center, https://www.journalism.org/2021/01/12/news-use-across-social-media-platforms-in-2020/ adresinden 20.01.2020 tarihinde erişilmiştir.
42. Sim, S. (2019). Post-Truth, Scepticism & Power. London: Palgrave Macmillan.
43. Soroush Vosoughi, Deb Roy ve Aral, S. (2018). The Spread of True and False News Online. Science, 359(6380), 1146-1151.
44. Tepe, H. (2016). Felsefede Doğruluk ya da Hakikat. Ankara: BilgeSu.
45. Tok, C. G. (2020). Hakikatin Önemsizleşmesi Çağında Göçmen Karşıtı Söylem Üzerine Bir Değerlendirme. Uluslararası Afro-Avrasya Araştırmaları Dergisi, Özel Göç Sayısı, 1-12.
46. World Health Organisation (2020). Subject in Focus: Developing Trans-Disciplinary Science: Infodemiology, the Science Behind Infodemic Management: 7 July 2020 https://www.who.int/docs/default-source/coro naviruse/situation-reports/20200707-covid-1 9-sitrep-169.pdf?sfvrsn=c6c69c88_2 adresinden 20.01.2020 tarihinde erişilmiştir.
47. World Health Organisation (2020). Munich Security Conference: 15 February 2020, https://www.who.int/dg/speeches/detail/munich-security-conference adresinden 20.01.2020 tarihinde erişilmiştir.
48. Wittgeinstein, L. (1979). 1889-1951 Notes Dictated to G.E. Moore In Norway. Oxford: Basil Blackwell.
49. Yael, B. (2020). Philosophy of Post-Truth. Institute for National Security Studies, 2020, 1–19.
50. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
51. Zarzalejos, J.A. (2017). Communication Journalism and Fact-Checking. Uno Magazine, 0(27), 11-14.
52. Zoonen, L. van. (2012). I-Pistemology: Changing Truth Claims in Popular and Political Culture. European Journal of Communication, 27(1), 56–67.
53. https://teyit.org/nedir adresinden 20.01.2020 tarihinde erişilmiştir.
54. https://www.dogrulukpayi.com/~Degerlendirme-Kriterleri adresinden 20.01.2020 tarihinde erişilmiştir.